تصمیمگیری در حوزه VODها به صنف واگذار شود
نشست خبری محمدمهــدی عسگرپور، دبیر صنف VOD و محمدعلی یوسفــیزاده رئیس این صنف با حضور اصحابرسانه در پردیس سینما ملت برگزار شد. محمدرضا مقدسیان که اجرای این نشست را بر عهده داشت در ابتدا از آیدین الفت و علی سلیمانی هنرمندان تازه درگذشته یاد کرد. محمدعلی یوسفیزاده رئیس صنف شرکتهای ویدئویی آنلاین در ابتدای نشست با اشاره به معرفی صنف بیان کرد: بهدلیل مسئولیتی که اعضا از سال گذشته بر عهدهام گذاشتند جلسات مختلفی داشتیم. این صنعت و تغییر تکنولوژی و شرایطی که در آن هستیم تحولاتی را رقم زده است. شرایط تحریمی فرهنگ و زبان ما بهگونهای است که باید با این تغییرات همراه شویم. تعاملیشدن سرویسها باعث شده بهفکر توسعه این صنعت باشیم و زودتر از اینکه به چالش برسد برای آن برنامهریزی صحیحی داشته باشیم. وی ادامه داد: در جلسات انجمن صنفی از همه اعضایی که در این انجمن حضور ندارند هم دعوت میکنیم تا کنارهم باشیم و هر یک به نوبه خود بتوانیم انرژی بیشتری بگذاریم و در خصوص رفع موانع همت کنیم. مقرر شد کمیسیونهایی ذیل انجمن داشته باشیم که در شاخههای مختلف دسته بندی شده است.
تعرفهگذاری برای پلتفرمها
یوسفیزاده با اشاره به یکی از مصوبههای انجمن عنوان کرد: نرخگذاری و تعرفهگذاری از موارد دیگر مورد بررسی بود. هزینههای جامعه را همه میدانیم و سعی داریم مدیریت کنیم مردم شرایط سختی دارند و همه تلاش داریم به بهترین نحو با کمترین هزینه بهترین کیفیت را داشته باشیم. تعرفهگذاری به شکل پویا و دینامیک براساس هر پلتفرم اجرا میشود. بسته به محتوای پلتفرمها و تبلیغاتی که دارند پلتفرمها میتوانند از این مصوبه استفاده کنند. وی اضافه کرد: سازوکار انجمن باید از یک ساختار جمعی خارج شود و تشکل مستقلی داشته باشد که همه اعضا بهصورت روزمره بتوانند با انجمن در ارتباط باشند. برای این هماهنگی پیشبینی شد دبیرخانه بهصورت مستقل و با سازوکار مدیریتی خارج از اعضا تشکیل شود و روی این مسائل برنامهریزی کند. در این مدت هم با آقای عسگرپور این جلسات برگزار شد تا موارد صنف را روان تر کنیم و سرعت رشد را سریعتر پیش ببریم. محمدمهدی عسگرپور نیز در ادامه در سخنانی عنوان کرد: بهدلیل شرایطی که هستیم و آمار فوتشدگان که بخشی هم از حوزه فرهنگ و هنر هستند حسوحالی برای نشست نیست اما زندگی جریان دارد و این نوع نشستها هم باید برگزار شود.
سریالهایی ساخته میشود و گاهی درباره آنها بحث میشود و چالشهای هم بهوجود میآید و نمیتوان نشست هم برگزار نکرد. وی با اشاره به فعالیت انجمن اظهارکرد: این صنف فعالیت رسمی را اخیرا شروع کرده است و این اولین نشست خبری مسئولان صنف تلقی میشود. ما با تکنولوژی جدیدی مواجهیم که شاید سابقهاش در کشور ما ده سال باشد اما شکل جدیدی که گفتمان هم شده، همین دو سه سال اخیر شکل گرفته است. بخشهای زیادی از این حوزه هنوز مکشوف نشده است نه فقط برای مردم که حتی برای خود مسئولان و صاحبان پلتفرمها هم واضح نیست. رابطه خیلی خوبی بین بخشهای نظارتی و سیاستگذاری با پلتفرمها نیست. این کارگردان سینما افزود: در کشور ما معمولا اول جریان تنشزایی شکل میگیرد که فکر میکنم در این حوزه هم کم و بیش اتفاق میافتد اما سرعتش متفاوت است. ما در مقطعی هستیم که اختلافنظرها در این حوزه ممکن است شکل بگیرد و گفتگو مقدمه اصلی حل بسیاری از موضوعات است. عسگرپور در ادامه درباره ارتباط این انجمن صنفی با ارشاد و ساترا بیان کرد: برای هر نوع رفتاری که بخشی به حاکمیت برمیگردد که همه جای دنیا هم هست ساختارهایی شکل میگیرد. درباره همین موضوع هم در همه
دنیا ساختارهایی شکل گرفته است اما تجارب جهانی خیلی وقتها به کار ما نیامده است و ما هم چون همیشه فکر میکنیم مختصاتی داریم که حتی در کشورهای همسایه ما هم نیست، به آن ساختارها توجه نکردهایم. توجه به آن ساختارها بد نیست. البته مراوداتی شکل گرفته است که گاهی هم این استفاده از تجربهها به شکل کامل نبوده است. وی در ادامه اظهارکرد: این سادهترین پاسخ است که بگوییم سریال چون در تلویزیون ساخته میشود پس این امر باید زیرنظر تلویزیون باشد. ما جزو معدود کشورها و شاید تنها کشور هستیم که تلویزیون ما دولتی است درحالیکه ساختارها در دنیا به کلی متحول شده است. حتی کشورهایی که تلویزیون در آنها هم دولتی است و هم غیردولتی، به اینسو رفتهاند که ببینند چطور میتوان اینها را تلفیق کرد. ساختارهای کنونی ما اما به روز هم نشده است. از خروجی تلویزیون هم میتوان متوجه شد. نکته این است که آیا این جریان که عهده داری مجموعه خودش برایش بسیار سخت شده، این توان را دارد که عهده دار یک جریان کاملاً متفاوت باشد.
پیشبینی در کشور ما سخت شده
عسگرپور در پاسخ به سوالی درباره پیشبینی خود با توجه به تغییر دولت و تعاملات بعدی تصریح کرد: پیشبینی در کشور ما سخت شده است مثلا پیشبینی میکنیم که واکسن صادر هــم میکنیم اما ته جدول فوتشدگان قرار میگیریم. متاسفانه در فرهنگ ما اینگونه شده است که کسی که میخواهد کمک کند انگار میخواهد نابود کند. یا کسی که میگوید این ممیزی نیاز نیست انگار میخواهد ممیزیهای بیشتر اعمال کند. وی اضافه کرد: ارشاد با توجه به مجموعه قوانین که بخشی در مجلس و شورایعالی انقلاب تصویب شده و صداوسیما هم با توجه به نظریه شورای نگهبان یا نظر مقام رهبری جمعبندی میکند اما واقعیت چیز دیگری است. بحث رگولاتوری یا تنظیمگری مسائلی دارد که باید از ابعاد مختلف به آن توجه شود و از نظر من پذیرفتنی نیست که کسانیکه دولتی هستند درباره آن تصمیمگیری کنند چه ارشاد چه صداوسیما؛ فعالان این حوزه باید در این تصمیمگیریها حضور داشته باشند. عسگرپور درباره اختلاف بین ساترا و ارشاد در صدور مجوز نیز اظهارکرد: وقتی دو نهاد درباره یک موضوع معتقدند که هر دو مادر یا هر دو پدر هستند و نمیپذیرند یکی مادر یکی پدر باشد، این اختلافات پیش میآید. دبیر انجمن
درباره شفافیت کاربران سامانهها هم عنوان کرد: یکی از برنامههایی که در صنف مطرح شد این بود که پلتفرمها درباره این آمار گزارش دهند. با این حال واحدها فرق میکند و مثلا در سالن سینما تعداد مشخص است. اما در اینجا مثلا با یک اکانت دو یا سه نفر آثار را میبینند و ممکن است چند برابر یک اکانت، سریال را ببینند. وی درباره اینکه ارشاد برای مجوز سریالها اقدامی خواهد کرد یا خیر گفت: تا جاییکه میدانم ارشاد خودش برای صدور مجوز سریال اقدامی نمیکند و کمی زودتر هم با این رفتار دوگانه مواجه بودم که ارشاد هم اعتراض داشت و هم عملی انجام نمیداد. زمانی گفت ما فعلا صدور پروانهها را تعطیل میکنیم که تا حدی خودخواسته بود و فقط حق اعتراض را برای خود نگه داشت.
شفافیت مجموعهای از رفتارهاست
عسگرپور درباره شفافسازی توسط انجمن VODها که در بخش خصوصی هستند نیز توضیح داد: شفافیت مجموعهای از رفتارهاست. اینکه آقای انتظامی در بخشی بهطور مثال رقم هوایی را اعلام کند در جاییکه خیلی چیزهای دیگر شفاف نمیشود خود باعث مساله میشود که احتمالا دلیلی داشته که این شفافسازی انجام شده است. با این حال سازمانی که از بودجه بیتالمال استفاده میکند اگر شفافیت نکند بیشتر باید محل سوال باشد. در فضایی هستیم که مجموعههای حاکمیتی که گردش مالی بالایی هم دارند به سمت شفافیت نمیروند. این موقعیت عجیب است در همه جای دنیا آنها که از بودجههای دولتی استفاده میکنند شفافسازی میکنند. وی افزود: یکی از پارامترهای ما این بود که به این سمت حرکت کنیم ولی اعلام آمار و ارقام بدون توضیح مقدماتی عملا سوال بیشتر ایجاد میکند. درخواستهای خود را به سمت نهادهایی ببریم که بیشتر از بودجههای عمومی استفاده میکنند.
ممیزی پایان ندارد
وی در بخش دیگر درباره ممیزیها در حوزه سریالهای خانگی و گسترش آنها گفت: تفکری که در طول سالها ممیزی کرده است ادامه دارد و میتوان گفت ممیزی در کشور ما انتها ندارد. برای ممیزی آثار مثلا ممکن است ابتدا روی خروجی کار ممیزی شود و بعد میبینند باید از قبل تر مثلا در فیلمنامه ممیزی را اعمال کنند و باز به این میرسند که باید به مرحلهای قبلتر بازگردند. سیستم نظارتی به این ترتیب همیشه جلوتر میآید و مثل دهه ۶۰ میشود که حتی تست گریم را هم میدیدند. ممیزی پایان ندارد و شنزاری است که گسترش مییابد ما باید از این موضوع مراقبت کنیم. اگر قرار باشد ممیزیها سرانجامش همان شود که در تلویزیون رخ میدهد مردم انگیزهای ندارند پولی بپردازند یا باید دکمه تلویزیون را بزنند و یا ماهواره ببینند. بحث ما با دوستان حوزه ممیزی همین است که البته درباره آن مذاکره کنیم. دبیر انجمن اضافه کرد: درباره پدیدهای حرف میزنیم که مردم انتخاب میکنند و برای آن هم پول میپردازند بخش مهمی از کار ما هم این است که مفاهمه شکل بگیرد اینگونه هم نیست که بگوییم تیغ ارشاد کمتر میبرید و ممکن است فرقی بین دو نهاد صداوسیما و ارشاد نباشد. بههرحال ما
جزو معدود کشورهایی هستیم که این خدمات و سرویسهای آنلاین وجود دارد و خودمان هم محتوا تولید میکنیم و این مزیت نسبی ماست. دبیر انجمن درباره آینده VODها افزود: ماجرای ورشکستگی سالنهای سینما در برخی کشورها مربوط به قبل از کروناست و برخی کشورهای اروپایی همان زمان اعلام ورشکستگی کردند و این اتفاق ناگزیر است و ما مجبوریم به این سمت برویم. وی با اشاره به لزوم فعالیت نهاد تنظیمگر گفت: من ساترا را بهعنوان سازمان تنظیم مقررات در نظر میگیرم. با این معنا کاری ندارم به کجا وصل است و در این صورت حتما اداره پلتفرمها نیاز به چنین مکانی دارد که البته باید انجمن صنفی هم در آن حضور داشته باشد. اما نکته بر سر این است که این نهاد تنظیمگر باید کجا باشد و میفهمیم که اگر زیر نظر تلویزیون برود چه معنایی دارد. درباره اصل آن کسی حرفی ندارد اینکه کجا باید باشد یا چه اصولی داشته باشد مهم است. عسگرپور در پاسخ به اینکه صنف با انحصار چند پلتفرم جلو میرود یا خیر افزود: این صنف در حال حاضر ۳۱ عضو دارد که همه مجوز VOD و آیپیتیوی دارند و فارغ از هر چیز صنف باید درخواست همه موسسات دارای مجوز را بپذیرد. این کارگردان با اشاره به
اهمیت مجوز اصناف تصریح کرد: بسیاری از مشاغل مختلف از جمله کله پز و اینها صنفهایی دارند که مجوزهایشان کاربرد دارند اما حوزه فرهنگ و هنر چون خیلی مهم است، ادارات بسیاری برای نظارت بر آنها شکل میگیرد. اتفاقا اگر به این نقطه برسیم که نهاد صنفی مجوز بدهد و بگوییم تو باید پای آن بایستی مسئولیت شکل میگیرد. در حال حاضر هفتهای هشت اپیزود از پلتفرمها پخش میشود که امسال حدود ۴۰۰ اپیزود میشود این عدد کمی نیست و حدود دو هزار میلیارد سرمایه در حوزه سریال و همین ۴۰۰ اپیزود میشود. این عدد کم نیست. در دنیا کشورهایی که این حجم تولید دارند مجوز تولید هم دارند و خودشان باید در حوزه نظارت مسئولیت داشته باشند و اگر دیگری نظارت داشته باشد مسئولیت شکل نمیگیرد. عسگرپور در ادامه درباره ارتباط با خانه سینما هم گفت: با خانه سینما جلسات خوبی داشتهایم و باید بررسی کنیم که منافع صنف و خانه سینما ایجاب میکند که عضویت اعضای صنف در خانه سینما شکل بگیرد یا خیر. در ۲ سال گذشته حداقل چهار هزار نفر درگیر ساخت آثار نمایشی بودهاند که بخش قابلتوجهی از آنها از اعضای خانه سینما بودهاند و بیش از این عدد کسانی هستند که غیرمستقیم با
پلتفرمها در ارتباط و در حال فعالیت هستند و حدود ۱۱ هزار نفر به این ترتیب سر کار هستند.
پلتفرمها ادامه VODها
وی همچنین درباره کپی رایت آثار خارجی بیان کرد: پلتفرمها ادامه همان VOD هستند که بهطور مثال دانلود فیلمهای خارجی توزیع میشد. من بررسی کردهام و رایت تعدادی از آثار خریداری شده است مثل کاری که ما در فارابی داشتیم و از شرکتهای واسطه در بیروت و… آثار را میخریدیم. نکتهای در صنف مطرح شد و الان قرار است زمینهسازی شود که پلتفرمها عضو آن انجمن شوند. نهادهایی که در حوزه صوت و تصویر کار میکنند عضو آن انجمن میشوند که مکانش در بلژیک است و برای بودن در آن فهرست باید کپیرایت را رعایت کرد وگرنه از فهرست آن انجمن خارج میشویم. عسگرپور در ادامه اظهارکرد: ما سه سطح را برای ارتباط داریم که یکی حاکمیت است سطح دوم فعالان حوزه هستند و سطح سوم پیمانجمعی کار است که این بخش را تازه شروع کردهایم اما یکی از وظایف انجمن در همین حوزه ارائه آمارهای درست است. وی در بخش دیگر گفت: ما نگرانیهایی مطرح کردهایم که برای آینده نزدیک است. ممیزی به مفهومی که دارد اتفاق میافتد خیلی پیچیده نیست اما به مفهومی که باید باشد پیچیده میشود. من وارد فضای موسسات نشدهام و دلیلی هم نداشت که وارد بشوم اما بهطور موردی، زمانیکه برگه ارزیابی
برخی آثار را دیدم و مقایسه یک قسمت را با هفتههای بعد دیدم متوجه شدم نوعی پیشروی وجود دارد که در یک قسمت میشود سه تا و در هفتههای بعد و قسمتهای بعد به هفت و ۹ مورد میرسد. برخی این کار را انجام میدهند و یا با اعتقاد انجام میدهند یا برای اضمحلال فرهنگ کشور این کار را میکنند که حتی در مورد اول که اعتقاد دارند بهنظرم این راهش نیست. قطعا به نتیجه مورد نظر نمیرسند و بعد از مدتی همه خسته میشویم. عسگرپور در پایان بیان کرد: قرار است سلسله نشستهایی را با فعالان این حوزه از جمله کارگردان، فیلمنامهنویس و حتی نهادهای مرتبط برگزار کنیم.
