«رد صلاحيتِ حداكثري»كرديد تا «مشاركت، حداقلي» باشد!
آرمان ملی- محمدهادی علیمردانی: انتخابات پرشور مورد تاکید بسیاری از مسئولان کشور قرار دارد. با این حال ردصلاحیت نامزدهای در انتخابات، سبب میشود امکان رای دادن به فرد دلخواه از مردم سلب شود. همین امر میتواند زمینه کاهش مشارکت مردم را در انتخابات به وجود آورد. اصلاحطلبان باور دارند، مردم در صورتی در انتخابات مشارکت خواهند کرد که با انتخاباتی آزاد به فرد موردپسند خود رای بدهند، نه گزینههای موجود؛ اما برخی اصولگرایان این رویکرد را خدشه به شورای نگهبان قلمداد میکنند. در این میان اصلاحطلبان هنوز نگران ردصلاحیت نامزدهای موردنظر خود در انتخابات ریاستجمهوری سیزدهم هستند.
چرا انتخابات پرشور؟
انتخابات پرشور منافع نظام را تامین میکند. امنیت داخلی و خارجی کشور به پشتوانه مردمی آن وابسته است و این قاعده نهتنها درباره ایران، که در مورد همه حکومتهای مبتنیبر جمهوریت صادق است. اگرچه ایران در طول 40 سال گذشته یکی از بالاترین درصدهای مشارکت انتخاباتی را داشته است اما انتخابات مجلس زنگ خطری بود تا شاید مشارکتهای 60 درصدی و بالاتر تنها به خاطراتی خوش تبدیل شوند. در حال حاضر درصد مشارکت مردم در آخرین انتخابات چیزی حدود 42 درصد بوده و این هراس وجود دارد که انتخابات خرداد 1400 نیز مشارکتی بیش از این همراه نداشته باشد. کشور در شرایط کنونی فشارهای بسیاری را تحمل میکند و مذاکرات وین نیز میتواند تحتتاثیر مسائل داخلی ایران قرار بگیرد. علاوهبر این رژیم صهیونیستی نیز از تنشزدایی از روابط ایران و آمریکا هراس دارد. بر همین اساس تنشهای او با ایران مانند حمله به شناورهای کشور و نیروگاه هستهای نطنز در حال افزایش است.
مانع مشارکت مردم
با این حال یکی از موانع اصلی مشارکت حداکثری، حضور نمایندگان اقشار و گروههای مختلف مردم به عنوان نامزد انتخابات خواهد بود. کشوری که از اقوام، مذاهب، ادیان و گروههای سیاسی گوناگون در خود نماینده دارد، نمیتواند هم تنها از یک یا دو دیدگاه در انتخابات نامزد داشته باشد و هم از مردم انتظار حضور حداکثری پای صندوقهای رای داشته باشد. مشکلی که برای معرفی نامزدهای گوناگون در انتخابات وجود دارد، مساله رد یا تاییدصلاحیت این افراد در بررسیهای فیلترهای نظارتی است. برخی بر این باور هستند که ردصلاحیت نامزدهای جریان اصلاحطلب در انتخاباتهای مجالس هفتم و یازدهم سبب کاهش مشارکت در انتخابات بوده و اگر شورای محترم نگهبان رویکردهای گذشته را در انتخابات پیشرو نیز ادامه دهد، مردم پای صند.قهای رای حاضر نخواهند شد.
انتقاد به سود کشور است
با این حال جریاناتی نیز هستند که انتقاد به رویکرد شورای نگهبان را به منظور خدشه وارد کردن به این دستگاه میدانند. روز گذشته جواد حسینیکیا، عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس، در صفحه توئیتری خود نوشت: «جریان فتنه همه تلاش خود را با هدف خدشهدار کردن نهادهای قانونی کشور کرده است. این بار شورای نگهبان نوک پیکان تیر دشمن قرار گرفته است.» دیروز آذر منصوری، سخنگوی جبهه اصلاحات ایران اظهار کرد: «نگاه حذفی در رقابت انتخاباتی نتیجهای جز دلسری و کاهش مشارکت شهروندان در کوتاهمدت نخواهد داشت و در درازمدت هم حاکمیت ایران را به سمت اندکسالاری و تکصدایی سوق میدهد. یک جریان سیاسی اگر به میزان بودن رأی ملت باور دارد، نباید بهگونهای موضعگیری کند که تلقی جامعه به این سمت برود که مثلا شورای نگهبان در بررسی صلاحیتها نگاه حذفی به جریان رقیب آنها دارد. به همین دلیل اگر اصولگرایان به میزان بودن رأی ملت باور دارند، نباید بهگونهای حرف بزنند یا موضعگیری کنند که حق انتخاب آزاد از شهروندان ایران سلب شود.» این رویکرد و اظهارات چندان در خدمت مخدوش کردن یکی از دستگاههای کشور به نظر نمیرسد و گویا این دیدگاه در جریان
اصلاحات وجود دارد که باید حق انتخاب آزاد، گذشته از نتیجه به مردم داده شود.
ایران بر مدار جمهوریت
انتخابات آزادی یکی از مطالبات کهنه جریان اصلاحات است که تاکنون محقق نشده است. آنان بر این باور هستند که هر شهروند ایرانی با داشتن شرایطی مانند سابقه تحصیلی و اجرایی کافی میتواند به عنوان نامزد انتخاباتی، خود را در معرض رای مردم قرار دهد. در همین راستا جواد امام تصریح کرد: «انتخابات آزاد این است که افراد بتوانند خود را در معرض انتخاب قرار دهند و مردم هم تشخیص بدهند این فرد توانایی برعهده گرفتن مسئولیت را دارد یا ندارد. این نوع رفتار از سوی شورای نگهبان مسیری است که در نتیجهاش، چیزی که ما از آن به عنوان جمهوریت یاد میکنیم دیگر بیمعنا شده و جمهوریت نظام به مسلخ رفته است.» حاکمیت مردم بر سرنوشت خویش یکی از اصول مصرح در قانون اساسی است و پسند اکثریت مردم باید در کشور اجرایی شود. بر همین اساس اگر روالی خلاف حاکمیت مردم پایهریزی شود، جمهوریت مخدوش شده است. انتخابات آزاد از موضوعات مورد مناقشه جریانات اصلاحطلب و محافظهکار در ایران است.
اصلاحطلبان به نفع نامزد اجماعی کنار بروند
عملکرد شورای نگهبان در آستانه انتخابات موردتوجه بسیاری از چهرههای سرشناس سیاسی کشور قرار گرفته است. در همین زمینه سیدعبدالواحد موسویلاری، عضو مجمع روحانیون مبارز و وزیر کشور دولت اصلاحات در گفتوگو با خبرآنلاین اظهار کرد: «بنده این منطق را قبول ندارم که ریش و قیچی را به دست شورای نگهبان میدهیم؛ چون قیچی در اختیار شورای نگهبان است؛ چه بخواهیم چه نخواهیم نظارت استصوابی شورای نگهبان برقرار است. اصلاحطلبان باید اعلام کنند که مثلا سه، چهار نفر کاندیداهای ما هستند. در واقع شورای نگهبان نهادی با یکسری اختیارات است. بنده فکر میکنم اصلاحطلبان باید اجازه بدهند همه آنهایی که خودشان علاقهمندند و توانایی اداره کشور را دارند ثبتنام کنند. در اینجا هیچ مسئولیتی متوجه اصلاحطلبان نیست اما بعد از این مراحل قانونی، افرادی که تایید شدهاند را مورد بررسی قرار دهند که کدام یک گرایش مردمی دارند و از بقیه کاندیداها هم بخواهند به نفع آن کاندیدا کنار بروند.»
