آرمان ملی- محمدهادی علیمردانی: انتخابات 96 یکی از انتخاباتهای جالب از حیث ترفندهای کسب جایگاه ریاست جمهوری بود، زیرا برای نخستینبار در تاریخ کشور، فردی به عنوان نامزد پوششی در انتخابات حاضر شد. اسحاق جهانگیری معاون اول حسن روحانی در کنار روحانی نامزد انتخابات شد و با این اقدام در مناظرات انتخاباتی کمک قابل توجهی به رئیس دولت یازدهم کرد. نامزد پوششی عنوانی بود که برای این استراتژی انتخاب شد و حالا احتمال تکرار این رویداد در انتخابات 1400 وجود دارد. در صورت تکرار این اتفاق، حق انتخاب مردم محدود میشود.
مطهری نامزد پوششی لاریجانی
نامزد پوششی در انتخابات آفات بسیاری را به همراه خواهد داشت. به عنوان مثال شورای نگهبان 6 نفر را برای ریاست جمهوری تایید میکند و نیمی از این تعداد نامزد پوششی برای افراد دیگری خواهند بود. با این تفاسیر مردم نمیتوانند از حضور نماینده جریانات گوناگون موجود در جامعه بهرهمند شوند. مسأله احتمال حضور نامزد پوششی در انتخابات پیش رو جدی است، اگرچه این مسأله از سوی برخی چهرهها رد میشود. روز گذشته علی مطهری در گفتوگو با مهر در پاسخ به این سوال که «ممکن است به این نتیجه برسید که کاندیدای پوششی یا پشتیبان یکی از این دو نفر باشید؟» اظهار کرد: «نامزد انتخابات ریاست جمهوری در صورتی کاندیدای پوششی خواهد بود که از ابتدا تصمیم گرفته باشد که بیاید و بعدا به نفع فرد دیگری کنار بکشد. این کار درست نیست. اقدام درست سیاسی و انتخاباتی این است که در پایان تبلیغات انتخاباتی، نامزدهای همفکر بررسی کنند رأیشان در چه حدودی است و برخی به نفع دیگری کنار بروند. حساب و کتاب میکنند و به نفع هم کنار میروند.» این سوال بارها از مطهری پرسیده شده است، زیرا نسبت فامیلی او با علی لاریجانی رئیس سابق مجلس و نامزد احتمالی انتخابات، احتمال
کنار رفتن مطهری به نفع لاریجانی را افزایش داده است. او در جای دیگری از همین گفتوگو در دفاع از لاریجانی میگوید: «اصلاحطلبان اعتقاد داشتند آقای لاریجانی با لیست امید به مجلس وارد شده است، اما از فراکسیون امید حمایت نکرده است. من این انتظار را که اگر کسی در لیست امید بوده وقتی وارد مجلس شد نیز لزوما باید در فراکسیون امید باشد قبول ندارم. اخلاقا بهتر است کسی که در لیست امید بوده در فراکسیون امید باشد، اما اگر کسی از این لیست خارج شد و رفت فراکسیون مستقلان خیانت و جنایت نکرده است.» با این تفاسیر اگر لاریجانی و مطهری هر دو وارد انتخابات شوند، احتمال تکرار مسأله نامزد پوششی مطرح خواهد بود.
اصولگرایان و احتمال معرفی نامزد پوششی
نامزد پوششی بودن در انتخابات تنها از مطهری برنمیآید و افراد دیگری نیز در این چارچوب میگنجند. چنین رابطهای شاید میان سعید جلیلی و سید ابراهیم رئیسی رئیس قوهقضائیه، نیز وجود داشته باشد. اجماع بسیار قابل توجه جریان اصولگرا بر رئیسی نشان میدهد، در صورت نامزدی او همه جریانات اصولگرا حمایت خود را اعلام خواهند کرد. با این حال رئیس قوهقضائیه تاکنون واکنشی به دعوتهای مکرر اصولگرایان نداده است. دیگر نامزدهای احتمالی جریان اصولگرا نیز خود را مشغول رقابت با رئیسی نخواهند کرد تا محبوبیت خود را میان بدنه مردمی اصولگرایان و احزاب آن حفظ کنند. با این حال احتمال دارد، سیاست نامزد پوششی باز هم استفاده شود و جلیلی در مناظرات انتخاباتی به کمک قاضیالقضات بیاید.
جلیلی به نفع رئیسی
پوششی بودن جلیلی تنها یک گمانهزنی نیست و اخیر سید حسین نقوی حسینی چهره نزدیک به سعید جلیلی گفته است: «اگر آقای رئیسی نامزد شوند، آقای جلیلی به آقای رئیسی کمک خواهند کرد، منتهی ممکن است، کمک او بدین گونه باشد که آقای رئیسی و مجموعه اصولگرایان تصمیم بگیرند دو نفر از نامزدهای اصولگرا، کنار آقای رئیسی باشند. همان کاری که در سال ۹۶ انجام شد و در کنار آقای رئیسی، آقای قالیباف و در کنار آقایروحانی، آقای جهانگیری قرار گرفت. بنابراین شاید چنین تقسیم کاری بین یکدیگر انجام بدهند و یا توافقی صورت گیرد. منظورم، کمک برای انتخابات ریاست جمهوری است حال اینکه کجای کابینه باشند به رئیس جمهور منتخب مربوط است، اما در انتخابات ممکن است با برنامه و حساب شده بیایند و حتی اگر آقای رئیسی هم کاندیدا شدند یکی، دو کاندیدای اصولگرا در کنار او قرار گیرند.»