قاليباف می‌آيد؛ اگر رئیسی نيايد

با توجه بـــه فـــرصت کـــمتر از 2 ماه تا انتخابات ریـــاست جمهوری و 11 روز تا ثبت‌نام نامزدهــا آرایـش و چینش جریان‌های سیاسی در انــتخابــات پیش رو را چگونه ارزیابی می‌کنید؟
آنچه تا اینجا به نظر می‌رسد این است که فضای انتخابات هنوز فضایی رقابتی نشده و به طور کلی نگرانی یا یکی از چالش‌های پیش رو مشارکت حداکثری مردم است که در واقع خواست مقام معظم رهبری نیز همواره مشارکت حداکثری بوده است. اینکه چرا این فضا هنوز گرم نیست دلایلی دارد که باید به آنها توجه کرد. یکی از این دلایل شرایط اقتصادی کشور و مشکلاتی است که در سال‌های اخیر بر زندگی مردم سایه انداخته است. مشکلات تورم، گرانی، بیکاری و مسائل اقتصادی در واقع دغدغه اصلی مردم است. به طوری که این دغدغه مساله انتخابات، مسائل سیاسی، فرهنگی و سایر مسائل را تحت‌الشعاع خود قرار داده است. هرچند که دلایل دیگری نیز می‌تواند در به‌وجود آمدن چنین شرایطی نقش داشته باشد. مثلا نبودن چهره‌‌های شاخص در اردوگاه اصلاح‌طلبی که فضای رقابتی و دوقطبی را در کشور ایجاد کند. چهره‌های شاخصی که مطرح بودند یکی پس از دیگری اعلام انصراف کردند. اشخاصی مثل آیت‌ا... سیدحسین خمینی و آقای ظریف که احتمال رای‌آوری بیشتری نسبت به سایرین داشتند. اکنون افراد مطرح در این اردوگاه معمولا درجه دو و سه هستند و به نظر می‌رسد که در این دوره از انتخابات رقابت دو قطبی اصلاح‌طلب و اصولگرا به شکل سابق وجود نداشته باشد. از طرفی با توجه به تعدد و تکثر کاندیداهای اصولگرا احتمالا اگر رقابتی شروع شود رقابت درون اصولگرایی خواهد بود. من معتقدم اگر به آقای احمدی‌نژاد اجازه ورود به انتخابات داده شود و شخصیت‌هایی مثل آقای رئیسی یا قالیباف در انتخابات حضور پیدا کنند دوقطبی جدیدی در درون اصولگرایی شکل بگیرد و مقداری فضای انتخابات را گرمتر کند. با توجه به اهمیت انتخابات و اینکه انتخابات در کشورمان نماد دموکراسی و مردم‌سالاری تلقی می‌شود و قرار است دومین شخصیت کشور رئیس قوه مجریه و ریاست شوراهای عالی کشور انتخاب شود لذا اهمیت این قضیه اقتضا می‌کند که همه تلاش کنند تا این فضا شکل بگیرد. از دیگر عللی که می‌توان در سردی انتخابات برشمرد فقدان احزاب قدرتمند، نقش شورای نگهبان در تایید صلاحیت‌ها، نقش و جایگاه صدا و سیما است که چگونه می‌تواند با بی‌طرفی خود این امکان را ایجاد کند که رقابتی دربگیرد. مهم‌تر از همه نیز عاملی که بیش از گذشته نقش خواهد داشت نقش بسیار تعیین‌کننده و تاثیرگذار فضای مجازی است که قطعا یک رقیب جدی برای صداوسیما خواهد بود و چه بسا ابتکار عمل را از دست رسانه‌های رسمی خارج کند. به نظر من ورود افرادی مثل آقای احمدی نژاد که از یک پایگاه سنتی و جایگاه خوبی در بین توده‌های مردم برخوردار است معتقدم می‌تواند بر رونق انتخابات بیفزاید و باعث شور انتخاباتی شود.
اصولگرایان همگی بر کاندیداتوری و حمایت از آقای رئیسی تاکید دارند؛ حال پرسش اینجا است که اگر آقای رئیسی نیاید اجماع اصولگرایان همینطور باقی می‌ماند یا خواهد شکست؟
من معتقدم که اگر آقای رئیسی ورود پیدا کند خیلی از آنهایی که تاکنون اعلام موجودیت کردند و کاندیدای سایه آقای رئیسی حساب می‌شوند یا قبل از ثبت‌نام یا بعد از ثبت‌نام به نفع آقای رئیسی کنار خواهند رفت تا در جهت تقویت آقای رئیسی اقدام کنند. اگر آقای رئیسی ورود پیدا نکند قاعدتا احتمال اینکه با تعدد کاندیدا در میان اصولگرایان مواجه باشیم بسیار زیاد است. احتمالا جریان پایداری فردی مثل آقای جلیلی را مطرح کند و بخش دیگر نیز آقای قالیباف را مطرح کنند. چون من معتقدم در نبود آقای رئیسی حتما آقای قالیباف وارد صحنه انتخابات خواهد شد. ولی بر روی آقای قالیباف اجماع وجود ندارد همچنان که همین الان نیز در درون مجلس زمزمه‌های اختلاف سلیقه جریان پایداری با آقای قالیباف را می‌شنوید. لذا در انتخابات آینده خیلی ضعیف به نظر می‌رسد که جریان پایداری پای کار آقای قالیباف بیاید. از اینها که گذشت نام کاندیداهایی به میان می‌آید خیلی مطرح نیستند. مثلا در مورد آقای سعید محمد نیز در مقطعی گرایشاتی در بین جوانان متدین و انقلابی دیده می‌شد و هنوز هم بعید نیست که اگر اصولگرایان با خلأ چهره‌های شاخص مواجه باشند آقای سعید محمد هم به عنوان یک پدیده انتخاباتی مطرح شود. از طرفی شانس اصلاح‌طلبان را نیز در این دوره بسیار ضعیف می‌بینم چرا که اگرچه شرایط امروز کشور و مشکلات اقتصادی کشور متاثر از تحریم ها بوده ولی سایر بخش‌ها به مدیریت دولت و حمایت اصلاح‌طلبان باز می‌گردد. لذا مردم به دنبال یک منجی می‌گردند که بتوانند از این وضعیت خارج شوند و خروج از این وضعیت را با تغییر در چهره‌‌ها و جناح‌های سیاسی دنبال می‌کنند. لذا احتمال رویکرد مردم به جریان اصلاحات مثلا با کاندیداهایی مثل آقای جهانگیری و سایر افرادی که مطرح هستند ضعیف است.
تاثیر حضور چــهر‌ه های مستقلی مثل آقای مطهری در انــــتــخابات را چطور می‌بیند و کــنش سیــاســی آقـــای لاریجانی را در انـــتخابات پیش رو چگونه ارزیابی می‌کنید؟
من بعید می‌دانم که شورای نگهبان برخی از این چهره‌هایی که اعلام حضور کرده‌اند مثل آقای مطهری را تایید صلاحیت کند، اما در مورد آقای لاریجانی با توجه به اینکه از سال‌های دور و زمانی که به انتخاب آقای لاریجانی مدیر کل ارشاد خراسان بزرگ بودم و ایشان وزیر ارشاد بودند از آن زمان ارتباطی با ایشان داشتم تا زمانی که ریاست مجلس را داشتند و من نماینده مشهد بودم. لذا با روحیات و افکار ایشانم آشنایی دارم. من شخصا آقای لاریجانی را چهر‌ه‌ای متعادل، اندیشمند و عاقل می‌دانم و معتقدم که اگر در اصولگرایان اجماعی رویای‌شان اتفاق نیفتد بعید می‌دانم که وارد صحنه انتخابات شود، چراکه معمولا خیلی محتاطانه تصمیم می‌گیرد. اکنون نیز که قاعدتا برخی در مجموعه تشکل‌های اصولگرا با آقای لاریجانی زاویه دارند و برخی دیگر نیز کاندیدایی مثل آقای قالیباف یا دیگران را مطرح می‌کنند و تمرکزی روی لاریجانی نیست. اصلاح طلبان نیز چون می‌خواهند کاندیدایی با برچسب اصلاح‌طلبی داشته باشند از لاریجانی حمایت نمی‌کنند چون وی نه خود می‌پذیرد که اصلاح‌طلب است و نه اصلاح‌طلبان او را اصلاح‌طلب می‌دانند. لذا در جمع‌بندی معادلات به نظر می‌رسد که آقای‌لاریجانی به عرصه انتخابات ورود پیدا نکند.