نوسانات بازار ارز و تاثير آن بر بازارهاي مالي و موازي بالاخص در دو سه ماه اخير بسيار چشمگير بوده است. بهعنوان مثال قيمت طلا، ارز، خودرو و مسکن به شکل عجيبي افزايش يافت و کارشناسان بر اين باور بودند که حتي براي دقيقهاي نميتوان پيشبيني مناسبي از وضعيت قيمتها داشت و در اين بين نرخ مسکن بهويژه در کلانشهرها به شکل افسار گسيختهاي تا 100درصد نيز افزايش يافت و بر اساس آخرين اخبار رسيده قيمت هر متر خانه در تهران به حدود 27ميليون تومان رسيد؛ شرايط تا جايي پيش رفت که برخي مسئولان در مصاحبههاي چندباره از مردم خواستند در شرايط فعلي خانه نخرند! به علاوه اخبار سياسي و در صدر آن انتخابات آمريکا و پيروزي کانديد دموکرات، شوک کاهشي را به قيمت بازارهاي مالي وارد کرد که در ميان آنها، نرخ بازار مسکن دستخوش تغيير آنچناني نشد و فعالان متذکر شدند پس از ثابت شدن قيمت ارز، ميتوان انتظار تغييراتي در قيمت خانه و املاک را داشت.
ترس محتکران و تکاپوي فروش
گرچه تا اين لحظه قيمتها در بازار مسکن واکنش آنچناني را نسبت به افت نرخ دلار نشان نداد، اما گزارشهاي ميداني حاکي از آن است که بسياري از محتکران که بعضا درصدد آن بودند تا تعداد زيادي واحد خالي را با قيمتهاي بالا به فروش رسانند، اکنون با ترس از اينکه مبادا پس از برطرف شدن ابهام در بازارهاي مالي ومتاثر از آن، نرخ خانه هم با سقوط چشمگير مواجه شود، سعي دارند تا هرچه سريعتر آنها را بفروشند. اين در حالي است که پس از رسيدن دلار به کانال 30هزار تومان آنچنان فروشندهاي در بازار مشاهده نميشد. در هر حال برآوردها بيانگر آن است که با توجه به بيماري کرونا و کاهش تقاضا در بازار، چشمها به روزهاي آتي دوخته شده است و اغلب متقاضيان خريد در مقطع فعلي منتظر هستند تا سردرگمي حاکم بر معاملات و قيمتها کمي فروکش کند. از طرف ديگر خيلي از کارشناسان اين حوزه در چند وقت اخير، اظهارنظرهاي متفاوتي را نسبت به روزهاي آتي بيان داشتند، بهعنوان مثال تعدادي بر اين باورند، با کاهش قيمت، تقاضا دوچندان ميشود و نرخها در بازه زماني ميانمدت يا بلندمدت کمي متعادلتر خواهد شد. به عبارت دقيقتر انتظار ميرود تا پايان سال جاري شاهد جهش چنداني در قيمتها نباشيم و سازندگان اقدام جدي براي ساخت خانه انجام ندهند. در مقابل هم عدهاي معتقدند اگر آرامش بر ساير بازارهاي مالي براي مدت کوتاهي حاکم باشد و پس از آن مجدد شاهد نوسانات ارزي باشيم، رسيدن خانه در تهران به متري 30ميليون تومان دور از انتظار نخواهد بود. افزون بر آن بسياري از مسئولان هم بارها توصيه کردند مردم با رفتار هيجاني در مقطع فعلي نسبت به معامله ملک اقدام نکنند که البته اين راهکار مفيدي براي به ثبات رسيدن قيمتها نيست؛ به هرجهت، بازار معاملات مسکن همچون دو سال گذشته در وضعيت خاص بيتعادلي بين عرضه و تقاضا قرار دارد و قيمت هر مترمربع آپارتمان در تهران نزديک به هشت برابر متوسط درآمد ماهانه خانوار است و اين باعث خروج تقاضاي مصرفي از بازار در مقطع کنوني شده است. از سويي ديگر، حسن محتشم ،کارشناس بازار مسکن، هم در خصوص وضعيت پيشرو و آينده بازار مسکن اظهار کرد: انتظار ميرود در مدت زمان کوتاهي قيمت خانه به ثبات برسد، اما ادامه اين وضعيت مشروط به کنترل نقدينگي، ثبات نرخ تورم و افزايش ساخت و ساز است. بر اساس گزارش ايسنا، او ادامه: راهکار ساماندهي بازار مسکن مربوط به اصلاحات درون بخشي و برون بخشي است، بهعنوان مثال، راهحل درون بخشي مسکن، افزايش ساخت و ساز است که چشمانداز روشني ندارد و با توجه به تغييرات مداوم نرخ نهادههاي ساختماني، سازندگان ريسک سرمايهگذاري در اين حوزه را نميپذيرند و اين مساله به افت شديد توليد مسکن منجر شده است. موضوع بيروني و مهم ديگر به ثبات اقتصاد کلان مربوط ميشود که نياز به برنامهريزي بلندمدت دارد. نکته قابل تامل ديگر آن است که تغييرات و ترس از ريزش قيمتها و تکاپو براي معامله تا شهرهاي اطراف تهران همچون دماوند کشانده شده است و بر همين اساس کرونا که در ماههاي گذشته بازار خريد و فروش ملک در اطراف تهران را با کمي رکود مواجه کرده است، در هفتههاي اخير و متاثر از کاهش نرخ دلار، فروشندگان در اين شهرها با تخفيفهاي جدي سعي در فروش ملک و زمين خود دارند. به گزارش خبرآنلاين و بر اساس مشاهدات ميداني يکي از مشاوران املاک در منطقه دماوند اعلام کرد، ويلاهاي از پيشساخته شده با قيمتهاي دوميليارد در هفته اخير با 300ميليون تومان تخفيف به بازار عرضه شده است که اين را ميتوان يک رکورد قيمتي در يکي دوسال گذشته در نظر گرفت.