آخرين آمارهاي منتشر شده، نشان مي دهد که در پايتخت ايران 6/43 درصد از افراد مستاجر هستند که البته اين آمار بدون لحاظ عدهاي که در خانههاي سازماني سکونت دارند يا به هر دليلي اين موضوع را اعلام نکردهاند، تهيه شده است. همين دادههاي رسمي تاييدي است بر اين مطلب که خانهدار شدن در ايران به يک آرزوي دست نيافتني يا خيلي دور بدل شده است. همچنين، گفته ميشود که 18 ميليون و 100 هزار خانوار در کشور وجود دارد که از اين تعداد حدود شش ميليون و 600 هزار خانوار، معادل 7/30 درصد مستاجر هستند. در هفت استان از جمله تهران، کهگيلويهوبويراحمد، کرمانشاه، قم و لرستان نرخ اجارهنشيني بيش از 40 درصد است و در شش استان از جمله يزد، مازندران و گلستان، نرخ اجارهنشيني کمتر از 30 درصد و در بقيه استانهاي کشور، آمار اجارهنشيني بين 30 تا 40 درصد است. با شيوع بيماري کرونا، وزارت راه و شهرسازي اعلام کرد که در نظر دارد تسهيلات حمايتي به اين افراد پرداخت کند و در همين زمينه هم کميتهاي تشکيل شد که تا کنون کم نبودهاند مشابه چنين جلساتي که نتيجه لازم از آنها گرفته نشده است.
کاهش جابهجايي مستاجران
يکي از برنامههاي دولت بهمنظور حمايت از مستاجران، تمديد مهلت قرارداد اجاره بود که در همين زمينه محمد اسلامي- وزير راهوشهرسازي- در نامهاي با موضوع مصوبات بيستوششمين جلسه ستاد ملي مديريت کرونا در هشتم تير 99، به سرپرست وزارت صنعت، معدن و تجارت، دادستان کل استانها، روساي دادگستري کل استانها و رئيس مشاوران املاک کشور، ضمن تاکيد بر اجراي مصوبات ستاد ملي کرونا، بر اجراي مواد 9 و 10 مصوبه در خصوص تمديد قراردادهاي اماکن استيجاري و الزاميشدن ثبت معاملات املاک و مستغلات کشور و اخذ کد رهگيري تاکيد کرد و خواستار اتخاذ تصميم در اينباره شد. در بند 9 مصوبه ستاد ملي کرونا آمده است: با عنايت به شرايط اقتصادي تحميلي بر کشور ناشي از شيوع ويروس کرونا و همچنين تحريمهاي ظالمانه و با لحاظ ضرورت حمايت از اقشار آسيبپذير، کليه قراردادهاي اجاره مربوط به املاک مسکوني استيجاري که تا تاريخ هشتم تير99 هنوز تمديد نشده است در صورت عدم توافق بين طرفين و تمايل مستاجر تا سه ماه پس از اعلام رسمي وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشکي نسبت به پايان شيوع کرونا و اتمام شرايط اضطراري تمديد ميشود. حداکثر افزايش اجارهبها يا مبلغ رهن براي شهر تهران تا 25 درصد، کلانشهرهاي ديگر تا 20 درصد و ساير شهرهاي کشور تا 15 درصد خواهد بود که اين موضوع مورد تاکيد رئيس جمهوري نيز قرار گرفت. برنامه ديگر وزارت راهوشهرسازي، ارائه وام وديعه مسکن به مستاجران بود که در ادامه با مشکلاتي مواجه شد؛ از جمله تغييراتي که در ضمانت وام به وجود آمد يا حرکت لاکپشتي دولت در پرداخت وام. حال، معاون وزير گفته است که اقدامات فوق منجر به کاهش 64 درصدي جابهجايي خانهبهدوشان شده است.
تسهيلات حمايتي از مستاجران
محمودزاده همچنين در خصوص تخصيص تسهيلات حمايتي به قشرهاي آسيبديده بخش مستاجران نيز عنوان کرد: براي 115 هزار و 202 راننده بخش مسافر تسهيلات 60 ميليون ريالي در نظر گرفته شد که تا کنون 98 هزار نفر اين تسهيلات را دريافت کردهاند. تسهيلات 120 ميليون ريالي بهازاي هر شاغل در دو هزار و 800 شرکت حمل و نقلي بخش ديگري از تسهيلاتي بود که پرداخت شد. او افزود: در بخش تسهيلات وديعه مسکن نيز مبلغ 500 ميليون ريال براي مستاجران تهراني، 350 ميليون ريال براي مستاجران ساکن ساير کلانشهرها و 150 ميليون ريال نيز براي مستاجران ساير مناطق کشور تسهيلات در نظر گرفته شده است.