انتخابات آمریکا و دو گمانه متناقض!

زمان کمي تا انتخابات آمريکا مانده است. اين انتخابات نه تنها براي آمريکا بلکه براي کل جهان حائز اهميت‌ترين انتخابات اين کشور است. با اين وصف، پيگيران آن در ديگر کشورها صرفا دولت‌ها، احزاب و کنشگران سياسي هستند، اما در ايران وضع فرق مي‌کند و اينجا هم ظاهرا متفاوت‌بودن محسوس است. فکر نمي‌کنم در هيچ‌جاي دنيا، تحولات اين انتخابات در اين سطح گسترده مردمي رصد و دنبال شود که آن هم دلايل خاص خود را دارد و بيان آن شرح مفصلي مي‌طلبد. گويا همه‌چيز به انتخابات آمريکا گره خورده يا گره زده مي‌شود. خلاصه کاري شده که نگاه‌ها معطوف به اين انتخابات و نتايج آن شود. ظاهرا کاغذپاره‌ها کار خود را کرده است. اين اهتمام ويژه در حالي است که در تقارني تصادفي سه‌شنبه روز برگزاري انتخابات رياست‌جمهوري در آمريکا، در ايران مصادف با «روز ملي مبارزه با استکبار جهاني» است. اين روزها مدام با اين پرسش مواجه مي‌شوم که چه خبر از انتخابات آمريکا؟ بالاخره ترامپ برنده مي‌شود يا بايدن؟ شخصا پاسخ روشني براي اين سوال ندارم. نظرسنجي‌ها همچنان جو بايدن را در سطح ملي با فاصله زيادي پيشتاز معرفي مي‌کنند؛ اما در ايالت‌هاي سرنوشت‌ساز که نقش مهمي در جابه‌جايي آرا در الکترال کالج له يا عليه هر کدام از دو کانديد دارند، رقابت شديد است و فاصله ميان هر دو کمتر است. در نتيجه اين ايالت‌ها مي‌توانند شگفتي‌ساز باشند. اين وسط خيلي‌ها پيروزي بايدن را در نتيجه نظرسنجي‌ها در حکم قطعي مي‌دانند؛ اما ناظران متخصص در انتخابات آمريکا دعوت به درنگ و تامل و پرهيز از پيش‌داوري مي‌کنند و دليل آن هم احتمال اتفاقات غيرمنتظره‌ در ايالت‌هاي تعيين‌کننده است. در اين ميان، نظرات دو کارشناسي که به‌دنبال پيش‌بيني دقيق نتايج انتخابات 2016 آمريکا شهره جهاني پيدا کردند، جالب به‌نظر مي‌رسد. هلموت نورپوث و الان ليختمن دقيقا پيروزي ترامپ در آن انتخابات را پيش‌بيني کرده بودند؛ در حالي که اکثريت قاطع ناظران هيلاري کلينتون را پيروز مي‌دانستند، اما در اين دوره از انتخابات نظر متناقضي دارند. هر کدام از اين دو نفر الگوها و مدل خاصي در پيش‌بيني نتايج انتخابات دارند. اعمال الگوهاي هلموت بر انتخابات رياست جمهوري آمريکا از سال 1912، برنده را به شکل دقيقي مشخص مي‌کند؛ البته به استثناي انتخابات 1960. با اين حال نورپوث در انتخابات 2016 هر چند پيروزي ترامپ را پيش‌بيني کرد؛ اما دچار يک اشتباه محاسباتي هم شد و آن هم پيش‌بيني پيشتازي 9‌درصدي ترامپ در آراي مردمي در سطح ملي بود، اما عملا برعکس آن اتفاق افتاد و کلينتون سه‌ميليون راي بيشتر کسب کرد، ولي ترامپ بنا به محاسبات انتخاباتي در الکترال کالج برنده شد. اين پروفسور آمريکايي علوم سياسي براي اين دوره بر اساس الگوهاي خود پيش‌بيني مي‌کند که ترامپ با اختلاف بالايي در آراي الکترال و با کسب 362 راي برنده از 538 راي خواهد شد و اين امر را حتي حتمي هم مي‌داند! اين پيش‌بيني نورپوث هيچ‌ همخواني با نظرسنجي‌ها ندارد و در نوع خود عجيب است. در مقابل، پروفسور آلان ليختمن اين بار نامزد دموکرات‌ها را پيروز انتخابات مي‌داند و بر اساس 13 الگوي خود معتقد است که بايدن اين انتخابات را خواهد برد. ليختمن بر اساس اين الگوها تا به حال نتايج انتخابات آمريکا از سال 1984 را به درستي پيش‌بيني کرده است. اين وسط هم بايدن و ترامپ اين روزها تمام تلاش خود را معطوف ايالت‌هاي «نبرد» انتخاباتي کرده‌اند؛ ايالت‌هاي سرنوشت‌سازي که با وجود پيشتازي بايدن در سطح ملي، اما رقابت نزديک در بيشتر آنها و شانه به شانه در برخي از اين ايالت‌ها دونالد ترامپ را برخوردار از شانس پيروزي گردانيده است. تا ببينيم سه شنبه چه خواهد شد.