رکود ساختوساز، روند رو به کاهش معاملات و تعليق طرف تقاضا سه ويژگي اصلي بازار مسکن در هفتههاي اخير است. سازندگان از افزايش ريسکپذيري ساختوساز سخن ميگويند. مطابق آمار در نيمه اول سال جاري 26 هزار و 648 واحد مسکوني جديد در پايتخت به مرحله ساخت رسيده که کاهش 14 درصدي نسبت به مدت مشابه سال قبل را نشان ميدهد. نوسان قيمت مصالح ساختماني، بخش ساخت و ساز را به چالش کشانده است. سازندگان عنوان ميکنند طي نه ماه گذشته هزينه احداث واحدهاي مسکوني تا پايان مرحله اسکلت 140 درصد رشد داشته که بر قيمت تمام شده تاثيرگذار خواهد بود. خروجي اين وضعيت به فقر عرضه فايلهاي به قيمت و کاهش توان خريد منتهي ميشود. از طرف ديگر با وجود افزايش قراردادهاي خريد و فروش نسبت به سال گذشته، نشانههاي افت معاملات در هفتههاي اخير بروز کرده است. مقايسه نقطه به نقطه معاملات در شهريور امسال رشد 203 درصدي را نسبت به شهريور پارسال نشان ميدهد. بازار از اين نظر در نيمه اول امسال هم شرايط بهتري نسبت به شش ماهه ابتداي سال 1398 داشت و معاملات در نيمه اول سال جاري افزايش 69 درصدي نسبت به مدت مشابه سال قبل نشان داد. با اين حال به دو دليل نميتوان شرايط معاملات ملک را پررونق تلقي کرد؛ دليل اول اينکه رشد معاملات نسبت به سال قبل نميتواند شاخصي براي رونق تلقي شود؛ زيرا در بعضي از ماههاي نيمه اول سال گذشته بهويژه در شهريور خريد و فروش به کمترين ميزان خود طي دهههاي اخير رسيده بود. دوم اينکه در دو ماه منتهي به مهرماه 1399 معاملات روند کاهشي داشته و دو افت 35 درصد و 8/6 درصد ماهيانه را تجربه کرد که احتمالا اين شرايط در مهرماه نيز ادامه داشته است. ويژگي سوم بازار مسکن در دو ماه گذشته که از حرکت معاملات در مدار کاهشي نشات ميگيرد به بيحرکتي معاملهگران مربوط ميشود. فعالان بازار مسکن که عمده آنها را سفتهبازان و سرمايهگذاران تشکيل ميدهند در انتظار دريافت سيگنالهاي قوي تري براي ورود به اين بازار هستند. البته روند کاهشي نرخ ارز، طلا و افت شاخص بورس در هفته گذشته با کاهش نامحسوس نرخهاي پيشنهادي در فايلهاي فروش مسکن همراه شد اما چشمانداز روشني مبني بر افت يا رشد بازار مسکن ديده نميشود. بر اين اساس، فعالان بازار هنوز براي ورود گسترده به اين بازار مردد هستند. تعداد معاملات آپارتمانهاي مسکوني شهر تهران در شهريورماه سال 1399 به 5/8 هزار واحد مسکوني رسيد که نسبت به ماه قبل و ماه مشابه سال قبل به ترتيب 8/6 درصد کاهش و 7/203 درصد افزايش نشان ميدهد. همچنين براساس اعلام بانک مرکزي در ماه مورد گزارش، متوسط قيمت خريد و فروش يک متر مربع زيربناي واحد مسکوني معامله شده از طريق بنگاههاي معاملات ملکي شهر تهران 2/24 ميليون تومان بود که نسبت به ماه قبل و ماه مشابه سال قبل به ترتيب معادل 1/5 و 7/91 درصد افزايش نشان ميدهد.
افزايش وام مسکن منتفي است!
وزير راه و شهرسازي، درباره افزايش سقف وام مسکن گفت: «افزايش سقف تسهيلات خريد مسکن بايد در شوراي پول و اعتبار مطرح و تصويب شود، اما ما در وزارت راه و شهرسازي تمهيداتي را در دست اقدام داريم تا جايگزين افزايش سقف وام مسکن شده و در واقع قيمت تمام شده را مهار کنيم.» محمد اسلامي، افزود: «دستوراتي را در اين باره از رئيس جمهوري گرفتهايم و فرآيند آن را پيگيري ميکنيم تا بتوانيم مثلا آهنآلات را با نرخ مناسبتري بتوانيم تهيه کنيم؛ سيمان و ساير اقلام هم همينطور؛ با آقاي فتاح تفاهم کردهايم تا از کارخانجات وابسته به بنياد مستضعفان، برخي اقلام مصالح ساختماني را با قيمت مناسبتر و شرايط اعتباري تأمين کنيم که نرخ تورميکه در بخش مسکن اتفاق افتاد و فوقالعاده حبابگونه و کشنده بود، بيش از اين قيمت تمام شده ساخت و ساز را متاثر نکند.»