غربالگری 21 میلیون نفر در جادهها
اواخر اسفند ماه سال گذشته بود که پس از شيوع گسترده ويروس کرونا در مناطق شهري و روستايي کشور و هجوم مردم به مراکز درماني از ترس ابتلا به ويروس کوويد19، وزارت بهداشت با همراهي دانشگاههاي علوم پزشکي سامانه خودارزيابي الکترونيکي «سلامت» جهت پيشگيري، شناسايي و مراقبت از افراد جامعه در مقابل بيماري کرونا را راه اندازي کرد. در اين طرح که به عنوان «طرح ملي بسيج غربالگري کرونا» نامگذاري شده است، شهروندان پس از مراجعه به سايت سلامت با کدملي 10 رقمي آزمايشهاي غربالگري و خوداظهاري را انجام ميدهند. بر اساس آمارهاي وزارت بهداشت نيز تاکنون بيش از 69 ميليون نفر در اين طرح شرکت کردهاند. از سوي ديگر در جمعيت هلال احمر نيز در يک اقدام مشابه طرح ملي پايش و غربالگري کوويد 19 در مبادي خروجي شهرها راه اندازي شد. بر اين اساس مسافران خودروهايي که در جادهها در حال رفتوآمد هستند، تبسنجي ميشوند و افراد مشکوک به مراکز درماني معرفي خواهند شد. رئيسجمهور در روز هشتم فروردين امسال نيز از وزراي نفت، کشور و بهداشت خواست روند اجراي طرح فاصلهگذاري در مورد بازگشت مسافران نوروزي به شکلي در مبادي ورودي و خروجي شهرها اجرا شود که ازدحام ايجاد نکند و روند پيشبرد طرح غربالگري را کُند نسازد. طبق اعلام کريم همتي، سرپرست جمعيت هلالاحمر 21 ميليون نفر و بيش از هفت ميليون خودرو در طرح ملي پايش و غربالگري کوويد19 در مبادي ورودي و خروجي استانهاي کشور غربالگري شدهاند.
آمارها نميتواند واقعي باشد
هر چند سعيد نمکي، وزير بهداشت اعلام کرده که 90 درصد جامعه هدف طرح بسيج ملي مقابله با کرونا غربالگري شدهاند، اما بهرام پارسايي نماينده شيراز در مجلس معتقد است که اگر آمار غربالگري که امروز وزارت بهداشت ارائه ميدهد بر مبناي تبسنجي در مبادي ورودي و خروجي شهرهاست، درست نيست؛ چرا که همه ميدانند هنگامي که فرد مبتلا وضعيتش حاد شود و تبش بالا برود در اينصورت نميتواند رانندگي کند چه برسد به اينکه سفر برود، بنابراين گذاشتن چنين چيزي در ورودي هر شهر فقط هزينه کردن است. وي خاطرنشان کرد: با توجه به اينکه گفته ميشود در دو هفته اول علائم بيماري بروز پيدا نميکند بنابراين نبايد در غربالگري انتظار داشته باشيم افراد ناقل شناسايي شوند، پس اين نوع غربالگري چندان مفيد نيست. اين عضو فراکسيون اميد مجلس در ادامه خاطر نشان کرد: هنگام شيوع بيماري در شهر قم ميتوانستند قرنطينه را اعلام کنند. در همان روزها به وزارت کشور پيشنهاد شد انتخابات را کلا عقب بيندازد و اصرار شد اگر اين کار را انجام نميدهند حداقل انتخابات قم به تعويق بيفتد که هيچکدام از اين کارها صورت نگرفت. روز بعد از انتخابات وزير کشور در يک جلسه مطرح کرد که از ما خواستند انتخابات را به خاطر کرونا عقب بيندازيم يا حداقل در قم به تعويق بيفتد که ما به عنوان مجري انتخابات مقاومت کرديم و از اين صحبتها تمکين نکرديم و پيشنهادات را نپذيرفتيم!
ناديده گرفتن مهاجران و اتباع خارجي
اما به اعتقاد بسياري از کارشناسان، سامانه پيشگيري، غربالگري و مراقبت از افراد در مقابل بيماري کرونا با اينکه اقدامي موثر در جهت شناسايي افراد مبتلا و مشکوک به بيماري کروناست، اما يک نقطه ضعف دارد و آن هم اين است که شهروندان ايراني بدون شناسنامه و مهاجرين، به آن دسترسي ندارند. سمانه اصغري، يک فعال مدني در اين باره ميگويد: متاسفانه در کنار شهروندان ايراني داراي شناسنامه که ميتوانند از اين طرح ملي استفاده کنند، شهروندان ايراني بدونشناسنامه و مهاجرين قانوني و غيرقانوني که شرايط کار و زندگيشان تحت تاثير اين ويروس قرار گرفته، قادر نيستند وارد اين سامانه شوند. وي در ادامه ميافزايد: فراهم کردن شرايطي که اين دسته از شهروندان امکان دريافت خدمات را تحت وب مذکور در روزهاي بحراني داشته باشند، با اصلاحات نرمافزاري و تغييراتي در برنامهريزيها، قابل اجرا خواهد بود. فارغ از مباحثي همچون برابري و برخورداري از شرايط حداقلي در رابطه با شهروندان ايراني و مهاجرين بدونشناسنامه و کارت ملي، بايد به اين نکته توجه کرد که وقتي افراد مهاجر غربالگري نشوند حتي اگر بيمار نيز نباشند ميتوانند ناقل باشند و ساير شهروندان را نيز مبتلا کنند. به عنوان پيشنهاد ميتوان اطلاعات مهاجران پاسپورتي و کارتي را از اداره امور اتباع و مهاجرين خارجي هر استان استخراج کرده و براي غربالگري استفاده کرد.
