سلامت روان و مدیریت محرک‌های هیجانی

پریسا حاجی‌محمدی، دکتری کسب‌وکار حرفه‌ای  نوشت: مقابله با محرک‌های عاطفی با افزایش آگاهی آغاز می‌شود و به انجام اقدامات جدید و متفاوت می‌انجامد! محرک‌های عاطفی چیستند؟ محرک‌های عاطفی موقعیت‌های محیطی، بین‌فردی، حسی یا شناختی هستند که واکنش‌های منفیِ ناگهانی و شدیدی را در فرد برمی‌انگیزند.

 این محرک‌ها کاملاً شخصی هستند و از فردی به فرد دیگر تفاوت دارند. با این حال، می‌توانند بسیار ظریف مانند بوی یک عطر خاص یا کاملاً مستقیم مانند انتقاد دیگران از ظاهر یا رفتار باشد. محرک‌های عاطفی باعث می‌شوند افکار و احساساتی را تجربه کنید که اغلب با رویدادِ در حال وقوع تناسبی ندارند! این واکنش شبیه به یک واکنش غیرارادی و آنی است و اغلب ناشی از آسیب روانی یا دردِ گذشته و یا موقعیتی تنش‌زا می‌باشد. درک عوامل برانگیزاننده: شناسایی و مدیریت محرک‌های عاطفی برای رشد فردی ضروری است.

 محرک‌های عاطفی (تریگرها) بخشی اجتناب‌ناپذیر از زندگی ما هستند و اغلب به واکنش‌های شدیدی منجر می‌شوند که می‌توانند آرامش خاطر ما را برهم زده و مانع رشد فردی‌مان شوند؛ بنابراین می‌بایست این محرک‌ها را بشناسید، درک کنید و مدیریت نمایید تا بتوانید به‌جای واکنش‌های تکانشی (هیجانی و آنی)، با وضوح و تسلط و بموقع به هر یک از آنها درست پاسخ دهید.

احساسات ما قدرتمند هستند و هنگامی که تحریک می‌شوند، می‌توانند ما را در نوساناتی شدید مانند تجربه ترن هوایی، قرار دهند، قضاوت ما را مختل کنند و بر اعمالمان تأثیر بگذارند. در اصل خواهید آموخت که چگونه آگاهی عاطفی را در خود پرورش دهید، ریشه‌های محرک‌هایتان را بررسی کنید و راهکار‌هایی را برای مدیریت مؤثر آنها به کار بگیرید.

 با تسلط بر محرک‌های خود، می‌توانید روابط سالم‌تری ایجاد کنید، تصمیم‌گیری خود را بهبود بخشید و استرس را کاهش دهید و همچنین درمی‌یابید که چگونه تنظیم هیجانی می‌تواند به ارتباطات بهتر، افزایش عزت‌نفس و احساس عمیق‌تری از آرامش درونی منجر شود. محرک‌ها نشانه ضعف یا واکنش بیش از حد نیستند آنها سیگنال‌هایی از سیستم عصبی هستند که نشان می‌دهند چیزی آشنا و دارای بار احساسی فعال شده است. اغلب، شدت احساسی، تجربیات گذشته را منعکس می‌کند تا صرفاً وضعیت فعلی. محرک‌های احساسی می‌توانند به صورت تغییرات ناگهانی خلق و خو، تنش فیزیکی، افکار مزاحم یا تمایل به عقب‌نشینی یا واکنش دفاعی ظاهر شوند درک اینکه یک محرک احساسی چیست، به شما این امکان را می‌دهد که به جای قضاوت خود، با کنجکاوی به این لحظات نزدیک شوید.

 راه‌های مؤثر برای مدیریت محرک‌های احساسی عبارتند از: مکث قبل از واکنش، حتی برای چند نفس آرام کردن خود از طریق آگاهی حسی نامیدن احساسی که تجربه می‌کنید به خودتان یادآوری کنید که لحظه حال، گذشته نیست تمرین شفقت به خود به جای انتقاد از خود، تعیین مرز‌هایی که از امنیت عاطفی محافظت می‌کنند بیان واضح نیاز‌ها به جای واکنش تکانشی با تمرین، این پاسخ‌ها حتی در لحظات پر از احساسات، قابل دسترس‌تر می‌شوند.

رسیدگی به محرک‌های عاطفی، جزء کلیدی بهبودی پایدار است و کمک می‌کند تا مهارت‌های تنظیم هیجان را در خود پرورش دهند، خطر بازگشت (عود) را کاهش دهند و حس باثبات‌تری از خویشتن ایجاد کنند. برای کمک به تنظیم هیجانات خود، اقدامات مختلفی انجام دهید شما باید راه‌هایی برای «لنگر انداختن» خود در واقعیتِ حال حاضر پیدا کنید و می‌تواند شامل موارد زیر باشد: استراحت کردن، پیاده‌روی، انجام تمرینات تنفس عمیق، تمرین مدیتیشن خودتان را در لحظه حال تثبیت کنید تا فعالیت آمیگدال (بخشی از مغز که مسئول واکنش‌های ترس و اضطراب است) آرام شود و بدانید که در این لحظه خاص، واقعاً در معرض خطر نیستید.

 البته ممکن است عادت کردن به این کار کمی زمان ببرد، اما به‌مرور زمان، این تثبیتِ خود یا لنگر انداختن در لحظه حال آسان‌تر و طبیعی‌تر خواهد شد.