ایران و اقتصاد پس از جنگ
آلبرت بغازیان، اقتصاددان نوشت: جنگ ایران و آمریکا خسارات بسیاری به اقتصاد ایران وارد ساخت و طبیعتا در ایران پس از جنگ در گام اول باید به ترمیم اقتصادی بپردازیم. یعنی پس از جنگ اولویت با اقتصاد است. درباره اینکه امروز در کجا قرار داریم و پس از تفاهم ایران و آمریکا قرار است چه اتفاقاتی رخ دهد، لازم است تصور روشنی وجود داشته باشد؛ بنابراین باید تصویری از ایران پس از جنگ داشته باشیم که مثلا بر مبنای آن تنگه هرمز باز است، آمریکاییها تحریمها را حذف کردند، پولهای بلوکه شده را آزاد کردند و ایران هم به راحتی نفت میفروشد و پول آن نیز به طور مستقیم به خزانه ایران واریز میشود و دولت هم برنامههای ضد تورمی خود را پیاده کرده است.
تصویر دیگری از ایران پساجنگ این است که الان تنگه هرمز باز شده و عبور و مرور به صورت پایدار انجام میشود، پولهای بلوکه شده در جای مناسب خود هزینه شده، کشورهای همسایه روابط خود را از سر گرفتهاند، امارات اجازه داده صرافیهای ایران و تراستیها برگردند و پروازها هم عادی شده است. حال با این تصاویر ایران باید چکار کند؟ به نظر میرسد اولین اقدامی که انجام میشود این خواهد بود که یک بازنگری و رسیدگی به وضعیت قیمتها در بازار صورت گیرد.
از لوازم خانگی گرفته تا کالای اساسی و خوراک. دولت باید همه را مورد بررسی قرار دهد که دیگر شاهد این افزایشهای بیرویه و بیحساب و کتاب نباشیم. از طرفی منابع ارزی ایران نیز آزاد خواهد شد و اولین چیزی که باید مد نظر قرار گیرد تامین دارو است. یعنی باید برنامهای برای دارو، بهداشت و سلامت افراد داشته باشیم و داراییهای بلوکه شده بعدی و فروش نفت هم به سازمان برنامه و بودجه برای مدیریت ارزی برود.
یعنی اگر ارز کاهش پیدا کرد بتوان آن را پایدار و مداومم کرد تا اقتصاد کشور پیشبینی پذیر شود؛ لذا اینکه گفته میشود اقتصاد پساجنگ یعنی ما به کجا بپردازیم که یک بخش دارو است که خیال مردم راحت شود. دیگری انضباط مالی دولت است تا این پولی که دریافت میکند بدون برنامهریزی صرف ریخت و پاش نشود و موجب بالا رفتن نقدینگی نشود؛ بلکه به سراغ منابعی برود که بتواند بر پایه این منابع کسری بودجه خود را از طریق تامین کند و ارز در اختیار بانک مرکزی قرار بگیرد. منابعی هم در اختیار بانکها باشد، برای اینکه بتوانند به صنایعی که نیازمند وجوه در گردش و سرمایه در گردش هستند و نیاز به بازسازی دارند کمک کنند تا به این وسیله نیازهای واسطهای، ماشین آلات و مواد اولیه را از بیرون تامین کنند. البته ناگفته نماند در کشور به حدی جا برای دریافت پول وجود دارد که عجیب نیست اگر تمام وزارتخانهها برای دریافت منابع اقدام کنند.
