صلح و توافق نزدیکتر از جنگ
صادق ملکی ؛ تحلیلگر مسائل بینالملل نوشت: دوگانه جنگ یا توافق میان تهران و واشنگتن در دوره آتشبس همچنان از مهمترین اخبار رسانههای جهانی بوده و میباشد. همانگونه که تجاوز آمریکا و اسرائیل نتوانست اهداف این دو کشور در مورد ایران را تامین نماید، تهدیدات ترامپ نیز تاکنون نتوانسته است ایران را در برابر خواستههای رئیسجمهور آمریکا به تسلیم وادار نماید
. دو سفر وزیر کشور پاکستان در هفته جاری به ایران و رد و بدل کردن پیامها میان ایران و آمریکا، مخالفت چین و روسیه با آغاز دوباره جنگ و در نگاه کلی تمایل غالب کشورهای منطقهای و فرامنطقهای برای رسیدن تهران و واشنگتن به توافق فارغ از اینکه فشار برای رسیدن به توافق به طرفین جنگ را افزایش داده و از سوی دیگر شرایط را برای دور شدن از گزینه جنگ و رسیدن به توافق را، در قیاس با هفتههای گذشته بیشتر نموده است.
اینکه ترامپ اظهار داشته است به درخواست کشورهای منطقه در آخرین ساعات از حمله به ایران خودداری نموده است، حتی اگر صحت نداشته باشد، باید نوعی تلاش از سوی رئیسجمهور آمریکا برای خروج آبرومندانه از بنبست جنگ و رسیدن به توافق، تلقی شود. مذاکره در عرصه سیاست آن هم در خصوص جنگی حیثیتی که به بقا و عزت ایران ارتباط دارد، نه صحنه دیالوگ یک طرفه تسلیم، بلکه صحنه گفتوگو و بده و بستانی میباشد که نتایج آن باید بیش از نتایجی باشد که ترامپ نتوانسته است از طریق جنگ، بدست آورد.
ایران آغاز کننده جنگ نبوده و برای آنکه اثبات نماید که مخالف جنگ است، دو آتشبس پیشنهادی را پذیرفت، اما از این نرمش نباید برداشت خطایی صورت بگیرد. مردم ایران در ترکیبی از میدان، دیپلماسی و خیابان، تصاویری غیر قابل تصور در نزد افکار عمومی جهان از اتحاد و پای میهن ایستادن به نمایش گذاشتهاند و پاداش پایداری ایرانیان در قبال متجاوزان باید بهگونهای نباشد که در فرداهای پیش رو این متجاوزان و دیگران در مخیله خویش برای تجاوز دیگر سناریو داشته باشند. ترجیح ایران دوری از جنگ و رسیدن به توافق و صلحی پایدار بوده و میباشد.
تاکید و استقبال ایران از طرح میانجیها برای یافتن راهحلهای قابل دستیابی و حضور هیات ایرانی در مذاکرات صلح اسلام آباد تجلی اراده تهران برای رسیدن به توافق بوده و میباشد. اگرچه پیشبینی از عاقبت شرایط جنگ یا توافق به واسطه دوبار تجاوز به ایران در عین مذاکره و امید به توافق بسیار دشوار میباشد، اما نگاهی به شرایط داخلی ایران و آمریکا و فضای حاکم بر منطقه و جهان نشانهای امید به توافق را پررنگتر از گذشته نموده است.
ایران در جنگ شکست نخورده و در عین آمادگی برای جنگ، رویکرد و تمایل به توافق و صلح دارد، اما میز مذاکره، میز دیکته نبوده و نیست. اگر این نکته و مکانیزم از سوی ترامپ درک شود، رسیدن به توافق دور نخواهد بود. مکانیزمی که طی آن تنگه هرمز باز، محاصره دریایی پایان و جنگ در تمامی جبههها توقف یابد، میتواند گامی در جهت بسترسازی برای سایر موضوعات مذاکراتی از هستهای تا دیگر همکاریها باشد که امروز شاید ناممکن، ولی فرداها میتواند تحقق یابد.
