جامعه در چنین مقاطعی بیش از شعار، به کارآمدی نیاز دارد و بیش از جدلهای لفظی، به نشانههای واقعی از مسئولیتپذیری. طبیعی است که در وضعیت حساس کنونی، انتظار افکار عمومی از دولت صرفا واکنش به تهدیدهای خارجی نباشد، بلکه اصلاح ضعفها و کاستیهای داخلی را نیز در اولویت قرار دهد. چرا که استحکام درون، پیشنیاز ایستادگی در بیرون است. در این مورد باید اضافه کنیم که نمیتوان از جامعه انتظار آرامش، همراهی و اعتماد داشت، در حالیکه مشکلات معیشتی، ناترازیهای مدیریتی و تصمیمگیریهای ناپایدار همچنان ادامه دارد. دولت در این مقطع تاریخی باید بپذیرد که انسجام ملی تنها با دعوت به وحدت آن هم بهصورت شفاهی شکل نمیگیرد، بلکه با اقدام عملی برای کاهش فشار بر زندگی مردم، شفافیت در تصمیمها و اصلاح رویههای ناکارآمد به دست میآید. هر خلأ مدیریتی، هر تاخیر در اصلاح و هر بیتوجهی به مطالبات واقعی، ناخواسته به شکاف اجتماعی دامن میزند و فضا را برای سوءاستفاده آمریکایها و اسرائیلیها آماده میکند. توجه داشته باشید که با اهمیت داشتن جایگاه نقد بین حاکمیت و شهروندان اکنون زمان آن است که دولت با نگاهی واقعبینانه، ضعفها را انکار نکند و مسئولیت ترمیم آنها را بپذیرد. قدرت یک نظام سیاسی در شرایط بحرانی، نه در بینقص جلوهدادن خود، بلکه در توانایی اصلاح، بازنگری و پاسخگویی سنجیده نمایان میشود. جامعه زمانی همراه میشود که احساس کند صدایش شنیده میشود و ارادهای جدی برای بهبود امور وجود دارد. در همین مورد و با تاکید بر مطالبهگریهای شهروندان و دوری تندروها از فضای تخریب و افراطیگری با یکی از تحلیلگران سیاسی مصاحبهای انجام دادهایم که در ادامه میخوانید.
خطر شکاف داخلی
مهدی آیتی، تحلیلگر مسائل سیاسی و نماینده ادوار مجلس شورای اسلامی در واکنش به روند تندروی برخی از طیفهای سیاسی، به خبرنگار «آرمان ملی» میگوید: «در روزهای جنگی و حساس کنونی که تهدیدها هر ساعت نزدیکتر میشود، مهمترین نیاز کشور حفظ انسجام ملی و پرهیز از هرگونه دوقطبی در فضای داخلی است. تاریخ نشان داده است که هیچ خطری برای یک ملت بزرگتر از شکاف داخلی در زمان تهدید خارجی نیست. دشمنان همواره تلاش میکنند از اختلافات داخلی بهره ببرند و با بزرگنمایی اختلافنظرها، اراده جمعی یک ملت را تضعیف کنند. در چنین شرایطی، ایجاد دوقطبی در جامعه و بهویژه در نهاد مهمی مانند مجلس، عملا بازیکردن در زمین دشمن است. مجلس بهعنوان نماد اراده مردم و مرکز تصمیمگیریهای کلان، باید بیش از هر زمان دیگری مظهر وحدت، عقلانیت و مسئولیتپذیری باشد. اختلافنظر سیاسی امری طبیعی و حتی لازم در شرایط عادی است، اما در وضعیت کنونی که کشور با تهدیدهای جدی خارجی روبهروست، اولویتها تغییر میکند. اکنون زمان رقابتهای جناحی، تسویهحسابهای سیاسی و برجستهسازی اختلافات نیست، بلکه زمان همدلی، همصدایی و تمرکز بر منافع ملی است. دوقطبیسازی در این شرایط، پیام ضعف و تفرقه را به بیرون مخابره میکند و دشمن را نسبت به فشار بیشتر جسورتر میسازد. در مقابل، انسجام داخلی و وحدت در گفتار و عمل، قدرت بازدارندگی کشور را افزایش میدهد و نشان میدهد که ملت، فارغ از سلایق سیاسی، در برابر تهدید خارجی یکپارچه ایستاده است. این انسجام نهتنها در سطح حاکمیت، بلکه در افکار عمومی نیز تأثیر مستقیم دارد و باعث افزایش اعتماد، آرامش روانی جامعه و تقویت روحیه مقاومت میشود». این تحلیلگر سیاسی در همین مورد و با اشاره به نیاز اکنون جامعه ادامه میدهد: «اکنون وظیفه نخبگان، نمایندگان مجلس و فعالان سیاسی این است که با خویشتنداری، عقلانیت و درک شرایط حساس کشور، از تشدید اختلافات پرهیز کنند. نقدها اگر هم مطرح میشوند، باید سازنده، مسئولانه و در چارچوب منافع ملی باشند، نه بهگونهای که وحدت جامعه را خدشهدار کند. تاریخ قضاوت خواهد کرد که چه کسانی در لحظات حساس، منافع ملی را بر منافع جناحی ترجیح دادند. در نهایت، عبور موفق از این مقطع حساس تنها با همبستگی داخلی ممکن است. امروز بیش از هر زمان دیگری باید به این باور برسیم که اختلافات داخلی را میتوان به زمان آرامش واگذار کرد، اما انسجام در برابر دشمن خارجی یک ضرورت فوری و غیرقابل تعویق است».
اصلاح روند تندروی
نهتنها در خارج از فضای مجلس انتفاد از تندروها وجود دارد باید تاکید کنیم که در فضای داخلی بهارستان هم انتقادهایی برای اصلاح برخی تندرویها مطرح میشود. در این مورد اسماعیل لاهوتی، نماینده لنگرود و سخنگوی فراکسیون اقلیت با اشاره به اهمیت دوری از تندروی در فضای سیاسی و همچنین رسیدن به صدایی واحد در برابر خارجیها، به خبرآنلاین گفت: «در این مقطع حساس، بیش از هر زمان دیگری به یک «صدای» واحد نیاز داریم. دشمنی که خود را آشکارا معرفی میکند، آمریکا و اسرائیل در شرایطی که هر لحظه از تهدید سخن میگویند، چشم به شکافهای داخلی دوختهاند. در چنین فضایی، کلامهای متکثر و نزاعهای فرساینده داخلی، ناخواسته به تقویت موضع خصم میانجامد. سخن بر سر نفی نقد و خاموش کردن صداهای متفاوت نیست؛ سخن بر سر اولویتبندی در بزنگاههای تاریخی است. امروز پرسش محوری باید این باشد که چگونه میتوان به دولت یاری رساند تا از این گردنه دشوار عبور کند؟ این افراد حتی در برابر سخنان رهبر انقلاب هم مقاومت میکنند، زیرا مسأله صرفا مربوط به دولت نیست. در شرایطی که دولت وارد عمل میشود و رهبر انقلاب نیز تأکید میکنند که به دولت توهین نشود و از آن حمایت گردد، بازهم این افراد مسیر خود را دنبال میکنند و همکاری نمیکنند». او در همین مورد و با اشاره به وقایع اخیر که در داخل کشور رخ داده است، ادامه داد: «باید به واقعیت نگاه کنیم در همین ایام، اتفاقاتی رخ داده که نمیتوان از کنار آنها گذشت. کشور در آستانه وضعیتی است که حتی ممکن است به جنگ بینجامد و در چنین فضایی، اظهارنظرهایی مانند اینکه رشد اقتصادی منفی است کاملا قابل پیشبینی است. چه کسی در شرایط ناامنی، اینترنت قطع شده و دو میلیون نفر مشغول به کار در مسیرهایی که ایجاد شده بود، حاضر به سرمایهگذاری میشود؟ همه اینها نشاندهنده سختیهایی است که در مسیر فعالیت اقتصادی و اجتماعی کشور وجود دارد. با این حال، تعدادی از افراد هستند که قابلیت اصلاح ندارند و حتی در برابر رهبر انقلاب نیز مقاومت میکنند».