نگرانی بابت افزایش تجردگرایی

آرمان ملي- منيره چگيني: يک جمعيت‌شناس مي‌گويد 33 درصد مردان 20 تا 44 سال هرگز ازدواج نکرده‌اند. 31 درصد زنان 15 تا 39 هم هنوز ازدواجي نداشته‌اند. در اين بين بسياري از کارشناسان بر اين باورند که موانع سر راه ازدواج منجر به افزايش تعداد مجرد‌ها و به تبع آن ميزان تجرد قطعي در ايران شده است. اين در حالي است که دلايل مختلفي اعم از مشکلات اقتصادي و معيشتي و همچنين تغيير سبک زندگي براي ازدواج نکردن مطرح مي‌شود.

در سال‌هاي اخير شاهد کاهش ازدواج در ايران بوده‌ايم. گرچه تاکنون بسياري از جامعه‌شناسان و روانشناسان نسبت به اين مساله هشدار داده‌اند، اما آنطور که پيداست برخي جوانان از قطار ازدواج جا مانده اند و تجرد قطعي در انتظارشان است؛ معضلي که با تبعات بسياري همراه است. از سوي ديگر، اکنون وضعيت به گونه‌اي است که بسياري از جوانان به تنهازيستي گرايش پيدا کرده‌اند و وقتي اين مساله را در اطرافيان خود بررسي مي‌کنيم، مي‌بينيم عده‌اي از جوانان از خانواده‌هاي خود جدا شده و عده‌اي ديگر ناخواسته همچنان در کنار خانواده هاي خود زندگي مي‌کنند و در تکاپو هستند که هر چه زودتر مستقل شوند، چراکه وقتي جواناني در سن ازدواج هستند و به دلايلي نمي توانند تشکيل خانواده بدهند، ديگر نمي‌توانند در کنار والدين خود زندگي کنند و درصددند به هر طريقي خانواده خود را براي تنها زيستي شان متقاعد کنند. از سوي ديگر، اين مساله بحران‌هايي را با خود به همراه دارد. از يک طرف جمعيت رو به ميانسالي مي‌رود و استمرار نسل متوقف مي‌شود و از طرف ديگر، تنهازيستي با افزايش سن موجي از افسردگي را با خود به همراه دارد و علاوه بر آسيب هاي روحي و رواني کهنسالي را به مخاطره مي اندازد، چراکه ديگر آن زمان نه از فرزندي خبري است و نه همدمي وجود که از تو مراقبت کند. بنابراين بايد براي اين مساله چاره انديشي و شرايط ازدواج را براي جوانان تسهيل کرد، در غير اين صورت در آينده اي نه چندان دور هزينه سنگيني بر دولت وارد مي شود، چراکه مجبور است از کهنسالان مجرد نيز حمايت کند. از اين رو توجه به مساله ازدواج و به کار بردن راهکاري مناسب مي تواند از تبعات ناگوار تجرد قطعي بکاهد و خانواده هاي بسياري را از نگراني نجات دهد.

هزينه‌هاي دولت براي تجرد گرايي

يک مددکار اجتماعي درباره تجردقطعي در گفت و گو با «آرمان ملي» مي‌گويد: تاخير در ازدواج يکي از موضوعات مهم جامعه امروز ماست. اينکه چه عواملي دست به دست هم مي‌دهند که جوانان رو به تجرد مي‌آورند جاي بحث دارد، اما وقتي جوانان پا به سن مي گذارند ديگر جسارت و جرأت انتخاب همسر ندارند. کاوه محمودي مي‌افزايد: بنابراين بخش قابل توجهي از ميانسالان ما در چند سال آينده افراد مجردي هستند که هرگز ازدواج نکرده اند. البته تعدادي از افراد هم که ازدواج کرده و شکست خورده اند، ديگر جرات ازدواج دوباره را ندارند و به مجردان اضافه مي‌شوند. او ادامه مي‌دهد: به تدريج شاهد خواهيم بود که خانوار مفهوم خود را از دست مي دهد. اين مددکار اجتماعي مي‌افزايد: اکنون آمارها نشان مي دهد بيش از يک ميليون خانوار تک نفره وجود دارد که غالبا اين افراد هرگز ازدواج نکرده اند. او بيان مي‌کند: همچنين بخش قابل توجهي از جوانان نتوانسته يا نخواسته يا به هر دو شکل زندگي مشترک تشکيل نداده اند و نهايتا به صورت مجردي به زندگي خود ادامه مي دهند. درآينده وقتي اين افراد به سن سالمندي و کهنسالي مي رسند،مراقبي نخواهند داشت و وبال گردن دولت مي شوند. اين مددکار اظهار مي‌کند: از اين رو دولت علاوه بر کودکان يتيم بايد بزرگسالان يتيم و بي سرپرست را نيز تحت پوشش قرار دهد. او مي گويد: تنهازيستي تا حد متعارف مشکلي ندارد و جوانان مجرد تنها زيست بايد به تشويق اطرافيان و سياست گذاري هاي درست ازدواج کنند، ولي وقتي تنها زيستي استمرار پيدا مي‌کند و جوانان از مرز 40 سالگي مي گذرند، غيرمتعارف خواهد بود. اين مددکار ادامه مي دهد: تازه اين شرايط به مراتب براي دختران 40 ساله سخت تر است و شانس خود را براي ازدواج از دست مي دهند. زاهدي اصل بيان مي کند: انسان‌ها در طبيعت دنبال جفت خودشان هستند و وقتي اين فرصت برايشان فراهم نمي‌شود خودشان غصه خور خود مي‌شوند. از اين رو تجرد قطعي جوانان پديده‌اي جديد است که در آينده براي جامعه و دولت مشکلاتي را به بار مي آورد.