کنکاش
تاثير مخرب آلودگي هوا بر روح و روان
يک متخصص روانشناسي ضمن تشريح تاثيرات مخرب آلايندههاي هوا بر روح و روان ميگويد: به طور کلي سيستم عصبي مرکزي در مقابله با آلودگي هوا آسيبپذير و موجب بروز اختلالات روحي مانند افسردگي، اضطراب و... ميشود. گوهريسنا انزاني در گفتوگو با ايسنا، با بيان اينکه پيشرفت تمدن بشري و توسعه فناوري و افزايش روزافزون جمعيت، مشکل آلودگي هوا را به معضلي بزرگ تبديل کرده است، افزود: پژوهشگران براين باورند که عناصر اقليمي بر سلامت جسمي و رواني انسان تاثير ميگذارد. اين روانشناس با بيان اينکه مهمترين عارضه آلودگي هوا «استرس» است، اظهار کرد: استرس عامل تسريعکننده بر بيماريهاي جسمي و رواني است که باعث احساس درماندگي، ناکامي و کاهش رضايت از زندگي ميشود، اين در حالي است که به نظر اثر آلودگي هوا استرس را به ميزان قابلتوجهي افزايش ميدهد. به گفته انزاني و طبق پژوهشهاي انجام شده، بيشترين علت بروز استرس ناشي از مشکلات ترافيکي و شلوغي، آلودگي صوتي در سطح شهر و آلودگي هواست. در اين ميان برخي آلايندههاي گازي نيز اثرات مخربي بر روحيه افراد وارد ميکنند. به طور مثال مونوکسيدکربن که بيش از نيمي از آلودگيهاي هواي شهر پرجمعيت به علت وجود اين گاز و ناشي از احتراق ناقص سوخت موتور اتومبيل توليد ميشود، مرکز اعصاب را تحريک کرده و موجب افزايش سردردهاي ميگرني و اختلالات بينايي، روحي و رواني ميشود و اثرات بهسزايي در سيستم اعصاب مرکزي دارد. وي ادامه داد: دياکسيدکربن نيز که از مصرف سوخت فسيلي توليد ميشود، اضطراب را تشديد کرده و بيماريهاي روحي را به شدت افزايش ميدهد. آلاينده سرب نيز بيشترين ميزان آسيب روحي را بر روان افراد ايجاد ميکند. اين روانشناس با اشاره به تاثيرات سرب بر روح و روان بيان کرد: طبق پژوهشهاي انجام شده، علاوه بر اختلالاتي که در اثر آلودگي هوا بر روان انسانها ايجاد ميشود، چنانچه سرب در هوا افزايش يابد، کاهش کارآيي، افت عملکرد، افزايش استرس، کاهش شنوايي حسي و حرکتي، اختلالات عصب شنوايي و اختلالات يادگيري را به همراه دارد. در صورتي که سرب به علت سوخت نامناسب توليد شود، موجب افزايش علائم اوتيسم و بيشفعالي در کودکان و کاهش چشمگير اعتماد به نفس و فراموشي و بروز رفتارهاي غيرسازگارانه در بزرگسالان ميشود. وي در ادامه با اشاره به تاثيرات آلودگي هوا بر سلامت روان تاکيد کرد: به طور کلي آلودگي هوا موجب افزايش اضطراب، افزايش ورم مغز، کمخوني، کاهش ديد، کاهش توان فکري افسردگي و استرس، تنشهاي عضلاني و روحي، اختلالات روانتني و ذهني، خشونت و پرخاشگري کاهش يادگيري و تمرکز ميشود. همچنين موجب افزايش زودرنجي ميشود که در اين حالت فرد دچار خودبيمارانگاري ميشود؛ احساس نوعي ترس در فرد شکل ميگيرد و وسواس به ميزان قابل توجهي افزايش مييابد. انزاني ادامه داد: آلودگي هوا باعث شيوع آلزايمر، دمانس (زوال عقل) و پارکينسون ميشود. به طور کلي به نظر ميرسد سيستم عصبي مرکزي در مقابل با آلودگي هوا آسيبپذير ميشود و بروز اختلالات روحي مانند افسردگي، اضطراب و... را بهدنبال دارد.
احياي طرح تعطيلات زمستاني
قائم مقام معاون اسبق شهردار تهران پيشنهاد داد در حال حاضر که اميدي به گسترش حمل و نقل عمومي تهران نيست طرح تعطيلات زمستاني بايد از سوي مديريت شهري پيگيري شود. حجت بهروز در گفتوگو با مهر با اشاره به برنامههاي کاهش آلودگي هواي پايتخت که طي سال هاي گذشته تهيه شده است گفت: چند سال پيش که برنامه کاهش آلودگي هواي تهران در حال تدوين بود، تامين کوتاه مدت زيرساختهاي مورد نياز آن در بخش حملونقل عمومي مانند حداقل 3000 اتوبوس دوکابين و 2000 واگن قطار مترو و نوسازي 30 هزار تاکسي فرسوده با جايگزينهاي يورو 2 و بالاتر غيرممکن بود. وي ادامه داد: حداکثر بضاعت کشور و شهر تهران در سال 93 تامين سالانه 200 تا 300 دستگاه اتوبوس و حداکثر همين تعداد واگن بوده است. نوسازي ناوگان تاکسيراني با خوشبيني زياد حداکثر به سالانه 10 هزار بالغ ميشد. با آن روند در کميسيون زيربنايي دولت که آقاي شريعتمدار رياستش را برعهده داشت پيشنهاد داده شد که جهت گذر از شرايط اضطرار آلودگي در ميان مدت شهر تهران تعطيلات سه هفتهاي را از هفته چهارم آبان داشته باشد و به جاي آن مدارس يک ماه زودتر در شهريور آغاز به کار کنند. طرح مفيدي بود. هم به توريست جنوب کشور کمک ميکرد، هم مشکلات تعطيلات بيبرنامه آلودگي هوا را کم ميکرد. مردم هم فرصت داشتند که براي اين زمان برنامه مناسبي براي خود و خانواده در نظز بگيرند. متاسفانه نماينده وزارت آموزش و پرورش به شدت مخالفت کرد. بهروز يادآورشد: دليل اين مخالفت آن بود که سنت شروع مدارس در اول مهر از پايههاي آموزش همگاني است و تغيير آن بزرگترين ضربه به کشور و نظام آموزشي است. متاسفانه هيچکس نتوانست علت اين مخالفت تند را درک کند. ولي به هر حال با استدلال اينکه تغيير تقويم آموزشي از اختيارات دولت نيست و مجلس بايد تصويب کند جلوي آن گرفته شد. به گفته اين کارشناس ارشد حملونقل حال که ديگر اميدي به گسترش حتي کند حمل و نقل عمومي تهران نيست و همينطور وضعيت جدي آلودگي هوا بهتر است اين طرح که با تمامي مستندات در معاونت حملونقل موجود است پيگيري شود تا شايد براي سال آينده مرهمي باشد بر نفسهاي شهروندان تهران. اگر واقعبين باشيم متوجه ميشويم حتي اگر کشور مشکلات تحريم و کمبود منابع هم نداشت تامين سريع زيرساختهاي مورد نياز حمل و نقل در کوتاه مدت کاري بسيار سخت بود و در وضعيت کنوني نشدني. پس بايد بهفکر طرحهاي جايگزين کميته اضطرار بود.
