ضرورت توسعه سواحل مکران

سواحل مکران اندک زمانی است که وارد ادبیات توسعه و گردشگری کشور شده است. این منطقه گرچه به لحاظ زمانی قدمت طولانی دارد؛ اما اطلاعات و شناخت نسبتا کمی نسبت به این منطقه در میان عامه مردم وجود دارد و متناسب با این اطلاعات، در دولت‌های گذشته هم کمتر مورد تاکید قرار گرفته است. اما در دولت یازدهم و دوازدهم که رویکرد بر فعال سازی ظرفیت‌های بومی جهت اشتغال و آبادانی بیشتر است؛ توسعه مناطق محروم و ساحلی به اولویت اصلی سیاستگذاری‌های دولتی تبدیل شده است. به لحاظ جغرافیایی سواحل مکران جایی است بین بندر جاسک تا چابهار که به لحاظ اقلیمی آب و هوایی نامناسب دارد. از لحاظ اقلیمی جزو منطقه بیابانی خارجی ایران قرار دارد، فاقد منابع آب جاری و منطقه‌ای خشک است. این منطقه با توجه به قرار گرفتن در استان هرمزگان و سیستان و بلوچستان که عموما منطقه‌ای ضعیف و کمتر توسعه یافته است؛ چندان مورد توجه قرار نگرفته است. شرایط زیستی در این سواحل در ضعیف‌ترین شکل ممکن قرار دارد و امکانات زیستی مناسبی از نظر منابع آب و خاک برای اسکان به اندازه کافی ندارد مگر اینکه با بهره‌گیری از فناوری، سرمایه‌گذاری و برنامه‌ریزی تامین آب برای منطقه فراهم آید. بنا به تصمیم دولت مقرر شده است طی برنامه ششم حدود 150 هزار نفر در این منطقه اسکان داده شوند. حدود دو سال پیش کنفرانسی بین‌المللی در رابطه با ظرفیت‌های سواحل مکران برگزار شد که در این کنفرانس بر لزوم رسیدگی بیشتر جهت ایجاد رونق و توسعه سرمایه‌گذاری به عنوان کانونی جدید در گردشگری کشور تاکید شد. از این جهت می‌توان با به کارگیری تکنولوژی، شرایط زیست جمعی را در این منطقه ایجاد کرد. البته در این عرصه سیاست خارجی دولت می‌تواند موثر واقع شود. جذب سرمایه گذاری‌های بین‌المللی و برگزاری نشست‌ها و کنفرانس‌های بین‌المللی برای جلب حضور و سرمایه‌گذاری‌ها از جمله مواردی است که دولت می‌تواند برای توسعه مکران در دستور کار خود قرار دهد. باید توجه داشت که امروز اشتغال دغدغه بزرگ دولت است و یکی از راه‌های موثر در ایجاد اشتغال، فعال کردن اقتصاد‌های محلی است. در همین سواحل مکران غیر از صنعت ماهیگیری می‌توان جاذبه‌های بزرگ گردشگری ایجاد کرد. در این عرصه باید توجه داشت که در داخل سرمایه‌های ملی کافی برای توسعه سواحل مکران و تبدیل کردن آن به قطب جدید گردشگری منطقه وجود دارد که نیازمند تضمین و ایجاد انگیزه برای جلب سرمایه‌گذاری داخلی است. در تشویق رقبای سرمایه‌گذاری می‌توان نسبت به جلب و جذب سرمایه‌گذاری اقدام کرد. با برنامه‌ریزی برای جذب سرمایه گذاری‌های خارجی از ترکیه، چین و کشورهای همسایه می‌توان پروژه‌های بین‌المللی تعریف کرده به مناقصه گذاشت. هم اکنون هندوستان در بندر چابهار مشغول سرمایه گذاری است. دولت می‌تواند با یک دیپلماسی هوشمندانه پای هندی‌ها را به مکران هم باز کند. ترکیه دیگر کشور مهم منطقه مشتاق حضور در صنعت گردشگری و زیرساختی ایران است. کما اینکه این کشور به سبب برخورداری از سواحل دریا و بنادر مهم هم تجربه و هم دانش مدیریتی لازم را برای توسعه مناطق ساحلی دارد. به هر حال ظرفیت‌ها وجود دارد و مهم همت و عزم مدیریتی قوی برای اجرای کار است. نکته مهم دیگری که باید دولت محترم بدان توجه نماید، تجربه و برنامه‌ریزی دولت‌های ساحلی خلیج فارس است. همه این دولت‌ها از امارات تا کویت و قطر بهینه‌ترین استفاده را از آب‌های خلیج فارس می‌کنند. اما در این سو، ایران چه استفاده مفید و موثری از ظرفیت‌های گردشگری در سواحل طولانی خلیج فارس دارد. جالب اینجاست که ایران بیشترین و بهترین سواحل را در خلیج فارس دارد. بنا به گزارش‌ها طول سواحل ایران در خلیج فارس با احتساب جزایر 1800 کیلومتر است و این فرصتی بزرگ برای اشتغال آفرینی در استان‌های هرمزگان و بلوچستان است. استان‌هایی که اتفاقا بیشترین بیکاری را دارند.