ابعاد سفر رافائل گروسی به تهران

هر چند که گمانه‌زنی‌های مختلفی در خصوص سفر آقای رافائل گروسی به تهران مطرح می‌شود اما به نظر می‌رسد که پیش از این مذاکرات آقای آپارو، معاون پادمانی مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی با مقامات مسئول کشورمان به نتیجه رسیده است. اگر نه آقای اسلامی، رئیس سازمان انرژی اتمی کشورمان از آقای گروسی برای سفر به تهران دعوت نمی‌کرد. چون خیلی پیش از این آقای گروسی اعلام کرده بود که در ماه فوریه به ایران خواهد آمد ولی نیامد به این دلیل که توافق مقدماتی بدست نیامده بود. اما اکنون که از وی دعوت شده و به تهران آمده احتمال می‌رود که توافقات نهایی شده باشد و رسما اعلام شود که خود این مساله کمک می‌کند تا در نشست آتی شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی قطعنامه‌ای علیه ایران صادر نشود. چون زمینه‌سازی که غربی‌ها علیه ایران درباره غنی‌سازی 84 درصدی انجام می‌دهند نشان می‌دهد که آنها درصدد هستند تا قطعنامه دیگری علیه ایران صادر کنند که این فضا را به مراتب بدتر می‌کند. بنابراین با توجه به حضور گروسی در تهران اگر آن توافقی که مدنظر است پیش از حضور مدیرکل آژانس با معاون وی صورت گرفته باشد و با خصور گروسی رسما اعلام شود می‌تواند گامی بزرگ و رو به جلو در روابط میان تهران و آژانس محسوب شود. البته توافقی هم که گفته می‌شود بدین معنی است که به یک راهکاری برسند تا ایران بتواند به سه سوال آژانس پاسخ دهد و آژانس نیز اعلام کند که پاسخ ایران قانع‌کننده بوده است. به هر حال این یک روند فنی، حقوقی و سیاسی با هم است و به نظر می‌رسد که اگر چنین موضوعی تحقق پیدا کند زمینه برای گفت‌وگوهای ایران و 1+4 هم فراهم می‌شود. چون یکی از اصلی‌ترین موانعی که در اسفندماه سال گذشته به توافق نرسیدند همین بحث سوالات آژانس و بی‌پاسخ ‌بودن آنها از نگاه آژانس بود. بنابراین اکنون در یک فضای دو‌گانه قرار گرفته‌ایم. یکی فضای غنی‌سازی 84 درصد که در گزارش آژانس هم آمده و فضای دیگر نیز مذاکراتی که با معاون پادمانی گروسی درباره سوالات انجام شده است. لذا به نظر می‌رسد آنطور که آقای کمالوندی، سخنگوی سازمان انرژی اتمی اعلام کرده یک خطایی بوده که به صورت ناخواسته پیش می‌آید که ذرات غنی شده بیش از 60 درصد در حین اجرای عملیات غنی‌سازی به وجود آید. منتها چون فاصله 60 درصد تا 84 درصد 24 درصد و زیاد است کمی مساله‌ساز شده و به نظر می‌رسد که آمدن آقای گروسی این مساله را نیز حل خواهد کرد. چون معیار برای آژانس بین‌المللی انرژی اتمی محصول نهایی است یعنی آنچه که ایران به عنوان سوخت هسته‌ای 60 درصد تولید می‌کند باید برای آژانس ملاک عمل باشد. نه اینکه در حین عملیات ذراتی غنی شده باشد که به صورت کاملا اتفاقی بوده است. به هر حال به نظر می‌رسد که یک جبهه اصلی مذاکرات ایران و 1+4 با آمدن آقای گروسی باید حل شود. اما اگر این مساله حل نشود به معنای کورتر شدن گره خواهد بود. اکنون فضا بدین سمت است که توافق حاصل شود چون همانطور که گفته شد اگر با معاون پادمانی گروسی به توافقی نرسیده بودند اصلا از آقای گروسی برای سفر به تهران و مذاکره دعوت نمی‌شد. البته برخی این مساله را مطرح می‌کنند که آقای گروسی در دوره قبلی هم که به تهران آمد مذاکرات خوبی داشت، اما در بازگشت به وین گزارشی چندان درست و ضد ایرانی نوشت و ارائه کرد و شاید در این سفر و بازگشت به وین نیز همین رویکرد را در پیش بگیرد. در حالی که خیلی بعید به نظر می‌رسد که این رویکرد در پیش گرفته شود. چرا که مسلما اگر روند مذاکرات به خوبی پیش برود و توافقی حاصل گردد مدیرکل آژانس نمی‌تواند در بازگشت به وین و گزارش خود زیر همه توافقات بزند و صرفا به دلیل فشارهای سیاسی غربی‌ها گزارش ضد ایرانی بدهد.