آرمان ملي: «سالانه چيزي حدود 54 هزار نفر بهدليل سوانح و حوادث جان خود را از دست ميدهند، سوانح ترافيکي، سقوط از ارتفاع، مرگومير ناشي از مسموميتها و غرق شدن از عمدهترين علل مرگومير ناشي از سوانح هستند.» اينها صحبتهاي حميد سوري است، او که درباره ارتقاي ايمني و پيشگيري از مصدوميتها مطالعات زيادي انجام داده ميگويد: «سوانح يک بحث علمي است، اما متأسفانه تصور ميشود با تجربههاي خام يا اطلاعات سطحي که افراد در طول زندگيشان بهدست ميآورند، مساله سوانح را ميشود حل کرد، در صورتي که سوانح يک مساله علمي است و ما متأسفانه درس نميگيريم تا براي پيشگيري اقدام اساسي انجام دهيم.» سوري ادامه ميدهد: «سوانح از مهمترين علل مرگومير در کشور است، اما متأسفانه آنقدر که بر روي بعد از يک رخداد تاکيد وجود دارد درباره قبل از وقوع رخداد تاکيدي نيست.»
چرا پيشگيري نميکنيم؟
«پيشگيري بهتر از درمان است»، اين جمله اگرچه تکراري است، اما سادهترين جملهاي است که وضعيت موجود ايمني را به چالش ميکشد، بعيد است کسي درباره اين جمله ترديد کند، اما هميشه فراموش ميشود، براي اينکه پيشگيري با آرزو کردن متفاوت است، نياز به اطلاعات دقيق و برنامهريزي دارد. رئيس مرکز ارتقاي ايمني و پيشگيري از مصدوميتها به خبرآنلاين ميگويد: «اپيدميولوژي سوانح در کشور ما نشان ميدهد مستندات علمي موثق بومي کم داريم تا تصميمات درستتر، موثرتر و کم هزينهتر داشته باشيم، براي همين تصميمگيريهاي ما در خصوص سوانح در فضاي مبهم گرفته ميشود.» او ادامه ميدهد: «در بحث ارتقاي ايمني بايد برنامه جامعي داشته باشيم و نظارت کافي انجام بگيرد، اما متأسفانه در خيلي از زمينهها که دچار خسارت ميشويم نه نظارت کافي انجام ميگيرد نه پايش درستي انجام ميشود تا متوجه شويم در طول زمان چه تغييراتي حاصل شده است، و نه همه اين موارد بهطور مستمر ارزشيابي ميشود تا متوجه شويم مداخلههايي که انجام داديم چقدر موثر بودهاند. » سوري در پاسخ به اين پرسش که دليل بيبرنامه بودن درباره ارتقاي ايمني چيست ميگويد: «يکي از مشکلات عدم سرمايهگذاري کافي براي تحقيق و آموزش است، منظور از سرمايه فقط مسائل مالي نيست بلکه مثلاً متناسب با نيازهايي که داريم رشتههاي تحصيلي ايجاد نشده است، دانشگاههاي ما نسبت به ايمني کمتر توجه کردهاند درصورتي که ايمني يک مساله ميان رشتهاي است و رويکرد جزيرهاي به آن داشتن کافي نيست.» مرگ سالانه 54 هزار ايراني بهدليل وقوع انواع سوانح؛ «دو برابر اروپاييها مرگومير ناشي از سوانح ترافيکي داريم.»
سهم کيفيت خودروها در بروز حوادث
يکي از موارد رعايت نشدن ايمني، توليد خودروهاي داخلي است، مسالهاي که مدتي است مورد توجه پليس قرار گرفته و هر از چند گاهي سبب افزايش اختلاف پليس با شرکتهاي خودروساز ميشود، بهخصوص باز نشدن کيسه هواي خودروها طي ماههاي اخير مورد توجه کارشناسان ايمني قرار گرفته است. سوري درباره تاثير کيفيت خودرو در بروز سوانح رانندگي ميگويد: «رخداد سوانح ترافيکي علتهاي چندگانه دارد، علتهايي که بر يکديگر اثرگذار هم هستند، اما وقتي اين اثرگذاري را محاسبه ميکنيم طبيعي است که خطاي انساني عمدهترين علت در بروز حوادث رانندگي باشد، اما درخصوص سهم خودرو با توجه به بررسي عوامل حوادث، چيزي حدود 20 درصد علت حوادث رانندگي که در کشور رخ ميدهد بهخاطر خودروهاي نا ايمن است، بههمين دليل خودروهاي ناايمن نقش جديتري نسبت به جاده ناايمن در بروز تصادفات رانندگي دارند.» او در مقايسه استاندارد ايمني ايران با کشورهاي حوزه اتحاديه اروپا بيان ميکند: «متأسفانه بهرغم تلاشهاي گذشته که سبب کاهش حوادث شده است همچنان جايگاه خوبي در جهان از نظر بروز سوانح و حوادث نداريم، بنابراين خيلي کارها بايد انجام شود تا به سطح استاندارد جهاني برسيم، در خصوص سوانح ترافيکي از ميانگين جهاني بالاتر هستيم اما اگر در مقايسه با کشورهاي موفق محاسبه کنيم وضعيت خوبي نداريم، مثلاً در اروپا ميزان مرگ ناشي از سوانح ترافيکي چيزي حدود 10 نفر در 100 هزار نفر است اما اين رقم در کشور ما حدود 20 نفر در 100 هزار نفر است، اين يعني دو برابر کشورهاي اروپايي در کشور ما مرگ و مير ناشي از سوانح ترافيکي وجود دارد.»