در ۸۴ سالگی آرزویی ندارم، جز شادی مردم

بیش از ۶۰ سال است که دوبله می‌کند؛ از زمانی‌که فیلم‌های ۲۴ کیلویی را از هند و انگلستان به ایران می‌آوردند تا حال حاضر که ده‌ها فیلم در یک فلش جا می‌گیرد! دوبلور ۸۴ ساله حالا دیگر برای خودش هیچ آرزویی ندارد، او فقط خوشحالی مردم را می‌خواهد. ابوالحسن تهامی‌نژاد، صداپیشه نام‌آشنایی که اغلب صدایش را در ابتدای فیلم‌های سینمایی و با معرفی فیلم و بازیگران می‌شناسیم، متولد (۱۳ مرداد سال ۱۳۱۷) است. در ۲۰ سالگی کار دوبله را آغاز کرده و اکنون بیش از ۶۰ سال است که در عرصه صدا فعالیت می‌کند. اما به گفته خودش مدتی است که فعالیتش را کاهش داده و به جز در معدود کارهایی آن هم کوتاه، در این عرصه فعالیت نمی‌کند. با این وجود تهامی‌نژاد در یکی ـ دو سال اخیر با وجود کرونا یک فیلم قدیمی که سال‌ها پیش دوبله شده بود را با همکاری دوبلورهای جوان، مجددا صداگذاری کرده است؛ فیلمی که گفته می‌شود نخستین اثری است که به فارسی دوبله شده است. تهامی‌نژاد درباره فعالیت‌های اخیرش در حوزه دوبله توضیح داد: تقریبا بازنشسته شده‌ام و از کار دست کشیده‌ام. الان به آن صورت کار دوبله انجام نمی‌دهم فقط گاهی از اوقات تیزرهای کوتاه را صداگذاری می‌کنم. البته در این یکی ـ دو سال با وجود کرونا در استودیو کوالیما چند کار انجام داده‌ام. فیلمی بود به‌نام «نخستین وعده دیدار» که فرانسوی بود؛ در زمان جنگ جهانی دوم ساخته شده و ایرانی‌های مشتاق و دوستدار دوبله، مثل آقای دکتر اسماعیل کوشان که در آن زمان جوانی در اروپا بود، این فیلم را خریده و دوبله کرده بودند. این اولین کار دوبله بود؛ بعد آقایی به اسم محمدعلی محراب‌بیگی نام این فیلم را شنیده بود، با کمپانی مربوطه در فرانسه تماس گرفته و یک نسخه الکترونیکی برایش فرستادند. این فیلم را من در اواخر فروردین دوبله کردم؛ خانم آشا محرابی و آقای افشین ذی‌نوری همراه من شخصیت‌های اصلی فیلم بودند.
ثبت رسمی انجمن گویندگان
تهامی‌نژاد درباره ثبت رسمی انجمن گویندگان در وزارت کار که به او سپرده شده بود، گفت: از طرف خانه‌سینما به من ماموریت دادند که مراحل ثبت انجمن گویندگان در وزارت کار را انجام دهم. در اواخر سال ۹۹ شروع و در دوم تیرماه ۱۴۰۰ تمام کارهایش انجام شده و یک مجمع عمومی تشکیل شد. حدود ۹ ماه من فعالیت کردم تا این کار به ثمر رسید و انجمن ما در شمار انجمن‌های ثبت شده در وزارت‌کار درآمد. این دوبلور پیشکسوت درباره تفاوت کار دوبله در زمانی‌که کارش را آغاز کرد با حال حاضر توضیح داد: من از روز اول شهریور سال ۱۳۳۷ وارد کار دوبلاژ شدم و در آن زمان درست ۲۰ ساله بودم. در زمان ما شرایط فرق می‌کرد. از سال‌های ۱۳۳۷ به بعد که من وارد این حرفه شدم ما فیلم‌ها را برای سینما دوبله می‌کردیم و دوبله را با خود فیلم انجام می‌دادیم. یک فیلم سینمایی به‌طورمتوسط حدود ۱۲ حلقه بود و هر حلقه حدود ۳۰۰ متر و دو کیلو بود که حدودا ۲۴ کیلو می‌شد و از آمریکا، انگلستان یا هندوستان به اینجا می‌فرستادند. ما اول تکه‌تکه فیلم را ترجمه می‌کردیم و بعد در آپارات می‌گذاشتیم؛ آپارات دستگاه نمایش بزرگی بود که حداقل ۱۳- ۱۴ متر جا می‌خواست و زیرش هم بتن می‌گذاشتند که نلرزد، و لامپ مخصوصی هم برای نمایش داشت و دنده‌های زیادی داشت که فیلم از میان این دنده‌ها باید رد می‌شد می‌چرخید و صدا هم در جای مخصوص قرار می‌گرفت؛ خیلی دنگ‌وفنگ داشت. یک فیلم را حدودا ۱۰ روز طول می کشید تا دوبله کنیم. الان شما یک فلش دارید که می‌توانید ۱۰ تا فیلم در آن بریزید و در جیبتان بگذارید و با خودتان ببرید خانه و در کامپیوتر نگاه کنید. او افزود: الان فیلم‌ها برای سینما دوبله نمی‌شود. قبلا مردم فیلم‌های دوبله‌شده را در سینما می‌دیدند و درباره این فیلم‌ها بحث می‌شد و در مجلات درباره‌شان نوشته می‌شد؛ سینما آن موقع بخش عمده سرگرمی مردم بود. الان این‌طور نیست؛ تلویزیون و فضای‌مجازی بخش عمده تفریح مردم را گرفته است. سینما نقشش کمرنگ‌تر شده در نتیجه وقتی به دوبله توجه آنچنانی نمی‌شود زیاد هم نیاز نیست که در این زمینه کار شود.
دیگر رقابت نیست
تهامی‌نژاد درباره نســل جوان دوبلورهای کشور نیز اظهارکرد: من در تمام جوانانی که الان هستند و دوبله می‌کنند توان ارائه بهترین کارها را می‌بینم. اما همان‌طور که گفتم الان کار را خیلی زود می‌خواهند که در VODها هم پخش می‌شود و به آن صورت مورد استقبال قرار نمی‌گیرد. او افزود: میان دوبلورها رقابت هست اما در جهت بهبود و عرضه کار بهتر نیست، در جهات دیگری هست؛ در زمان ما این رقابت بود که من از آقای جلیلوند بهتر باشم و آقای جلیلوند از من بهتر باشند؛ آقای اسماعیلی و ناظریان از ما بهتر باشند. الان متاسفانه این رقابت نیست زیرا کار دوبله دیده نمی‌شود. هرچند که عده زیادی هستند که به‌صورت یک فریضه به دوبله نگاه می‌کنند و بعضی از دوبلورها به‌ویژه دوبلورهای قدیمی برایشان حالت قداست پیدا کرده‌اند؛ مثلا اگر به ایرج ناظریان یا چنگیز جلیلوند کلام ناروایی بگویید اگر دم دستشان باشید سرتان را می‌برند! تهامی‌نژاد در پایان آرزوی خود در روز تولد ۸۴ سالگی‌اش را اینگونه عنوان کرد: در۸۴ سالگی برای خود هیچ آرزویی ندارم اما برای مردم بهروزی و نجات از کرونا و بهتر شدن اوضاعشان را آرزو می‌کنم؛ امیدوارم مردم تندرست و شاد باشند و همه مردم دنیا بتوانند مثل قدیم تفریح کنند و از این ویروس لعنتی نجات پیدا کنند.