هپاتیت خودایمن، علل و درمان

سیستم ایمنی، حفاظت بدن از مواد خطرناک و بیماری‌ها را به‌عهده دارد. اما گاهی این سیستم به‌درستی عمل نکرده و به برخی از بافت‌ها و ارگان‌های بدن حمله می‌کند. هپاتیت خودایمن تورم کبد است که براثر حمله سیستم ایمنی به سلول‌های کبد به‌وجود می‌آید. هپاتیت خودایمن زمانی اتفاق می‌افتد که سیستم‌ایمنی بدن به‌جای حمله به ویروس‌ها، باکتری‌ها و سایر عوامل بیماری‌زا، کبد را هدف قرار می‌دهد. این مساله ممکن است باعث تورم سخت کبد و یا آسیب‌های شدید کبدی شود. علت اینکه چرا بدن بر ضدخود عمل می‌کند هنوز به‌درستی مشخص نیست، اما هپاتیت التهاب طولانی‌مدت کبد می‌تواند براثر ارتباطات ژن‌هایی که سیستم ایمنی را کنترل می‌کنند و یا در معرض برخی ویروس‌ها قرار دارند ایجاد شود. این نوع از هپاتیت برخلاف هپاتیت‌های B و C در اثر عوامل عفونی و ویروسی به‌وجود نمی‌آید و قابل سرایت نیست. برخی از بیماران ممکن است در مراحل اولیه بیماری، علائم بسیار کمی را داشته باشند در صورتی‌که در بقیه ممکن است علائمی مانند کوفتگی، ناراحتی‌های شکمی، زردشدن پوست و سفیدشدن چشم‌ها (زردی)، بزرگ‌شدن کبد، بروز رگ‌های خونی غیرطبیعی در پوست، دانه‌های پوستی، درد در مفاصل، در زنان، کم شدن قاعدگی باشد. معمولا جهت تشخیص هپاتیت التهاب طولانی مدت از هپاتیت ویروسی و سایر بیماری‌هایی که علائم مشابه با آن دارند از آزمایش خون جهت بررسی آنتی‌بادی‌ها استفاده می‌شود. بررسی آنتی‌بادی‌ها همچنین باعث مشخص‌کردن دقیق نوع هپاتیت فرد می‌شود. پزشکان جهت تایید وجود هپاتیت خودایمنی و تشخیص میزان شدت و نوع آسیب کبد از بافت‌برداری کبد استفاده می‌کنند. در این عمل، با استفاده از سوزن باریکی که از پوست بیمار به داخل کبد او وارد می‌شود، قسمت کوچکی از بافت کبد برداشته می‌شود. سپس نمونه برداشت‌شده جهت آزمایش‌های بیشتر به آزمایشگاه فرستاده می‌شود. ممکن است پزشک برای هدایت بافت‌برداری از سونوگرافی استفاده کند. هدف از درمان هپاتیت خودایمنی از هر نوعی که باشد، کاهش یا متوقف‌کردن حمله سیستم‌ایمنی بدن به کبد است. این عمل ممکن است باعث کندکردن پیشرفت بیماری شود. جهت رسیدن به این هدف لازم است از دارو‌هایی استفاده شود که سیستم‌ایمنی را تضعیف کند، ولی در موارد پیشرفته ممکن است از پیوند کبد استفاده شود.