فرودگاه قم، ضرورتي اجتناب‌‌ناپذير

در شرايطي که در سطح کشور حدود 60 فرودگاه وجود دارد و بعضي از استان‌ها حتي چندين فرودگاه دارند، متاسفانه استان قم با وجود حجم بالاي گردشگر داخلي و خارجي فاقد حتي يک فرودگاه است! مردم عزيز قم چه گناهي کرده‌اند که از نعمت فرودگاه بايد محروم باشند؟‍! احداث و تکميل فرودگاه قم جزو اولين ضرورت‌هاي توسعه شهري قم است. مردم قم براي يک سفر هوايي داخلي بايد 140 کيلومتر تا تهران بيايند و از آنجا سفر کنند. زائران عراقي و ديگر کشورها نيز بارها نارضايتي خود را از عدم فرودگاه قم ابراز داشته‌اند و قطعا‌ اگر روزي قم صاحب فرودگاه شود، موقعيت اين شهر جهش فوق‌العاده‌اي در سطح کشور و جهان خواهد داشت. آنچه مسلم است اينکه قم دومين شهر مهم مذهبي ايران بعد از مشهد مقدس است که بسا سالانه پذيراي 20ميليون نفر مسافر باشد و شايد هيچ شهري در ايران به‌جز مشهد، اين ميزان گردشگر نداشته باشد که البته اينها بيشتر گردشگران داخلي هستند؛ گر‌چه در افق چشم‌انداز ايران پيش‌بيني شده است که تا سال 1404 جمهوري اسلامي ايران بايد سالانه 20 ميليون گردشگر خارجي داشته باشد. مسلما تحقق اين ميزان گردشگر خارجي بيشتر متوجه توريسم مذهبي است و حرم مطهر امام هشتم شيعيان جهان حضرت رضا (عليه آلاف التحيه و الثناء) در مشهد و همچنين بارگاه ملکوتي حضرت فاطمه معصومه (س) در قم نقطه کانوني آنهاست و البته ديگر جاذبه‌هاي گردشگري در شهرهاي مهم اصفهان، شيراز، تبريز، مناطق سرسبز شمالي و بسياري ديگر از اماکن و مناطق ديدني ايران در جذب گردشگر خارجي سهم بسزايي دارد. طبق بررسي کارشناسان، اگر در سال حدود 10ميليون نفر گردشگر خارجي داشته باشيم حدود چهارميليون شغل نيز ايجاد خواهد شد. درآمد ايران از محل فروش نفت در سال گذشته (1398) در حدود 9/8 ميليارد دلار بوده و اين در حالي است که درآمد ايران تنها از محل توريسم سلامت يعني کساني که به قصد مداوا در سال گذشته به ايران سفر کرده‌اند حدود يک ميليارد دلار بوده است و البته بيشترشان عراقي‌ها بوده‌اند که قصد زيارت و مداوا را توأم داشته‌اند. جمهوري اسلامي ايران از لحاظ موقعيت‌هاي گردشگري جزو پنج کشور اول جهان است، ولي سهم جهاني آن از درآمد صنعت توريسم کمتر از يک درصد است؛ اين در حالي است که در ميان 20 کشور منطقه، کشور ترکيه با ورود سالانه 40ميليون گردشگر خارجي بيشترين درآمد صنعت توريسم را دارد و پس از آن عربستان با 18ميليون نفر، امارات 14ميليون نفر و مصر 10ميليون نفر رتبه‌هاي بعدي را دارند. رتبه پنجم کشور ايران است که سال گذشته با ورود حدود 5/5 ميليون گردشگر خارجي، که بيشترشان توريسم مذهبي بوده‌اند، حدود 5ميليارد دلار درآمد داشته است. اينها را از اين جهت عرض کردم که به اهميت صنعت توريسم و به اقتضاي کشور ما توريسم مذهبي پي ببريم و بدانيم يکي از راه‌هاي مقابله با تحريم‌ها، گسترش گردشگري است که مي‌تواند جايگزين درآمد نفت شود. اما نسبت به اين مهم؛ يعني جذب گردشگر خارجي و به‌خصوص شيعياني که از کشورهاي همسايه مشتاق زيارت امام هشتم و خواهر مکرمه‌شان در مشهد و قم هستند، چه کرده‌ايم؟! در اينجا به يک نمونه از قصورات و کم‌کاري‌ها که در حق شهر قم و مردم آن و بالطبع در حق کل کشور و کاهش توريسم مذهبي شده است، اشاره مي‌کنيم. براي گسترش توريسم، در مرحله اول زير‌ساخت‌هايي مانند صنعت حمل‌و نقل اعم از هوايي، زميني و ريلي لازم است. در مرحله دوم زير‌ساخت‌هايي مانند احداث هتل‌ها و اماکن اقامتي راحت و جذاب و متفاوت ضروري است. در شرايطي که در سطح کشور حدود 60 فرودگاه وجود دارد و بعضي از استان‌ها حتي چندين فرودگاه دارند، استان قم با وجود اين حجم بالاي گردشگر مذهبي و خارجي متاسفانه فاقد حتي يک فرودگاه است! در سال 1389 استانداري قم تفاهمنامه‌اي با بخش خصوصي انجام داد تا فرودگاهي در 15 کيلومتري اين شهر و در مجاورت منطقه آزاد اقتصادي سلفچگان بسازند و بلافاصله کلنگ احداث آن توسط رئيس مجلس به زمين زده شد و کارها به سرعت پيش مي‌رفت به‌طوري که تا 70درصد کار تمام شده بود که ناگهان چند نفر مرغدار، که مرغداري آنها در حريم فرودگاه قرار گرفته بود، اقامه دعوي کردند. متاسفانه به بهانه‌هايي به اين کوچکي، که به‌راحتي قابل حل‌شدن بود و کسب رضايت آنها را مي‌توانست در پي داشته باشد، کل اين پروژه را متوقف کردند. البته اداره منابع طبيعي هم نسبت به واگذاري اراضي مذکور براي فرودگاه از سوي استانداري حرف‌هايي داشت که در مجموع اين اختلاف‌نظرها باعث شد پروژه‌اي به اين مهمي، که مي‌توانست در رشد صنعت گردشگري مذهبي ايران جهش بزرگ ايجاد کند، از سال 1394 تاکنون توقيف و بلاتکليف مانده است!‍ اگر کسي از اين پروژه بازديد کند، قطعا با مشاهده اين همه احداث‌ها و بناهايي که در آن منطقه شده و ميلياردها تومان بدون بهره‌وري در بيابان رها شده است، بسيار متاسف مي‌شود.