چراغ سبز انتخاباتی به نظامیان!
آرمان مـلي-مــطهره شفيعي: انتخابات رياستجمهوري 1400 تـــفاوتهـــايي با انتخاباتهاي قبلي دارد و بهنظر ميرسد کانديداهاي اين انتخابات از حوزههاي غيرسياسي باشند مانند نظامياني که درصدد ورود به پاستور باشند. ديروز سخنگوي شوراي نگهبان درخصوص حضور نظاميان در انتخابات گفت: اگر کسي بخواهد در شوراي نگهبان براي ثبتنام و حضور در انتخابات مجلس يا رياستجمهوري وارد شود، بايد با حوزه و نهاد خود قطع ارتباط کرده باشد. عباسعلي کدخدايي افزود: اگر آن فرد نظامي باشد، درجات و اينگونه مسائل تاثيري ندارد. ممکن است فردي پايينترين درجه را داشته باشد اما ثبتنام هم کند. بنابراين نهتنها درجات تاثيري در بررسي صلاحيتها ندارد بلکه بايد با نهاد خودش قطع ارتباط کرده باشد و رسما به ما اعلام کنند.
نظامياني که توفيق نداشتند
البته حضور نظاميان در قـــامت کــانديداي رياستجمهوري مسبوق به سابق است. دريادار سيداحمد مدني، دريابان علي شمخاني، سردار سرتيپ محمدباقر قاليباف و سردار سرلشکر محسن رضايي در ادوار مختلف انتخابات رياستجمهوري شرکت کردهاند. احمد مدني در انتخابات سال58، علي شمخاني در سال80، محمدباقر قاليباف در سال84 ،92 و 96 و محسن رضايي در سال 88و 92 در نقش کانديدا ظاهر شدند که البته راي نياوردند. در ميان نظامياني که شايعه حضورشان براي انتخابات رياستجمهوري سال بعد مطرح است، اتفاقا سه نفر آنان در دورههاي پيشين نامزد شدهاند ولي مردم به آنان اقبال نشان ندادهاند: دريابان علي شمخاني نخستين نظامياي بود که تلاش کرد جامه رياستجمهوري بر تن کند. او در انتخابات رياستجمهوري سال 80 درحاليکه وزير دفاع بود، کانديداي رياستجمهوري شد و با سيدمحمد خاتمي، رئيس دولت وقت، به مبارزه انتخاباتي پرداخت و در نهايت با 738هزار راي بعد از خاتمي و احمد توکلي سوم شد. خاتمي در کابينه دوم خود نيز او را بهعنوان وزير دفاع نگه داشت. شمخاني از شهريور 1392 و آغاز به کار دولت حسن روحاني دبير شورايعالي امنيت ملي کشور است. سردار محسن رضايي از سال 60 به مدت 16 سال فرماندهي سپاه را برعهده داشت. در سال 1384 نامزد انتخابات رياستجمهوري شد؛ اما پيش از برگزاري انتخابات انصراف داد. رضايي چهار سال بعد نيز به صورت مستقل وارد کارزار انتخاباتي شد، تعداد آراي او 681هزار راي اعلام شد و او نيز مانند ميرحسين موسوي و مهدي کروبي به نتايج اعلامشده اعتراض کرد؛ اما چند روز بعد اعتراض خود را پس گرفت. او در سال 92 باز شانس خود را امتحان کرد و شعار «سلام بر زندگي» را براي خود انتخاب کرد، اينبار تا آخر در انتخابات ماند؛ اما با 388هزار راي از ورود به پاستور بازماند. محسن رضايي در انتخابات رياستجمهوري در سال 1396 شرکت نکرد. سردار محمدباقر قاليباف هم در سال 84 کانديداي رياستجمهوري شد؛ اما تنها چهار ميليون راي آورد و پس از آيتا... هاشميرفسنجاني، محمود احمدينژاد و مهدي کروبي، چهارم شد. بعد از آن به مدت 12 سال شهردار تهران شد. سال 92، با شعار «ايران سربلند» در يازدهمين دوره انتخابات رياستجمهوري شرکت کرد. او که در اين دوره از انتخابات نامزد اصلي اصولگرايان بود، شش ميليون راي به دست آورد و بعد از حسن روحاني، دوم شد. قاليباف در سال 1396 نيز با شعار «دولت مردم» در انتخابات شرکت کرد؛ اما در نهايت به نفع حجتالاسلام رئيسي انصراف داد. او البته يک بار ديگر شانس خود را در انتخابات مجلس امتحان کرد و در روزي که حدود 25 درصد مردم پاي صندوق راي رفته بودند، با حدود يکميليونو 250هزار راي به بهارستان رفت و در نهايت رياست مجلس را نيز به دست آورد.
نظاميها کانديدا شوند يا نه
کانديدا شدن نظاميان مخالفان و موافقاني دارد. بــرخي معتقدند زماني که ترامپ رئيسجمهور آمريکا بود حضور يک رئيسجمهور نظامي براي نشان دادن قدرت نظامي در برابر تهديدات ترامپ چندان بيراه نبود اما با پيروزي بايدن تهديدهاي نظامي آمريکا عليه کشورهاي ديگر بهويژه ايران کاهش پيدا ميکند، چراکه بايدن مانند ترامپ اهل جنگ و منازعه نيست پس نيازي نيست که رئيسجمهور ايران يک نظامي باشد. آيتا... موسوي تبريزي ميگويد: «وصيتنامه حضرت امام موجود است و ايشان بسيار روشن فرمودهاند که نظاميان در حوزه سياست و سياستبازي ورود نکنند. هر انساني ميتواند سياسي باشد و اين حق اوست؛ ولي دخالت در سياست با کار نظامي، امنيتي و حفاظتي داشتن اوضاع کشور را برهم ميريزد.» از سوي ديگر، سردار شهيد قاسم سليماني که از محبوبيت کمنظيري نزد افکارعمومي برخوردار بود، در پاسخ به نامه فردي که در ارديبهشت سال 96 از ايشان درخواست کانديداتوري در انتخابات رياستجمهوري را کرده بود، گفت: «برادر بزرگوارم از محبت شما عزيز گرانقدر سپاسگزارم. الحمدا... در کشور ما آنقدر شخصيتهاي مهم و ارزشمند گمنام و با نامي وجود دارد که نيازي نيست سربازي، پُست سربازي خود را رها کند. افتخارم اين است که سرباز صفر بر سر پُست دفاع از ملتي باشم که امام فرمود «جانم فداي آنها باد.» رها کردن اين پست را در شرايطي که گرگاني در کمين هستند خيانت ميدانم.» در سوي ديگر ماجرا، برخي اصولگرايان تمايل به رياستجمهوري کانديداي نظامي دارند. منصور حقيقتپور، فعال سياسي اصولگرا، در اينباره اظهار داشت: اين روزها در محافل سياسي درباره گزينههاي نظامي براي حضور در انتخابات حرفهاي زيادي رد و بدل ميشود. به نظر من حضور يکي از نظاميان خوشنام در انتخابات رياستجمهوري نهتنها اشکال ندارد، بلکه خيلي هم خوب است. به عنوان مثال، چهرهاي که بهتازگي براي حضور در انتخابات اعلام آمادگي کرده، از دانشگاه وارد فضاي نظامي شد و در اين چند مدت خدمات زيادي هم داشت، ميتواند لباس نظامي را از تن خارج کرده و خودش را در معرض راي مردم قرار بدهد.
