تقابل يا تعامل دولت و مجلس در بعد از انقلاب
در 40 سال اخير در ايران هميشه مجالس شورا با دولتها که از يک جناح نبودهاند با هم تقابل داشتهاند و به طريقي سعي ميکردند قدرت خود را به رخ ديگري بکشند، درباره اين موضوع از اوايل انقلاب تاکنون به اين چالشها نظري کوتاه مياندازم.
1 - در دوره اول و دوم مجلس چون زمان جنگ بود، کمتر تنش و چالش بين مجلس و دولت پيش ميآمد اما در اين باره به چند مورد اشاره ميکنم.
به ياد دارم وقتي بنيصدر، شهيد رجايي را به مجلس براي نخستوزيري معرفي کرد، شهيد رجايي در پشت تريبون مجلس قرار گرفت و به قول معروف برنامههاي خود را براي نخستوزيري اعلام کرد. مجلس اول که از اقشار مختلف و جناحهاي گوناگون تشکيل شده بود، يکي از نمايندگان اعلام کرد اينهايي که آقاي رجايي اعلام کردند شرححال خودشان و کشور بود.
در اواخر خرداد ماه سال 60 عدمکفايت سياسي رياستجمهوري ابوالحسن بنيصدر مطرح شد و رأي آورد و بنيصدر از رياستجمهوري عزل شد. در دوره دوم مجلس که از سال 63 آغاز شد و در سال 67 پايان يافت و مجلس به طور کامل در اختيار محافظهکاران بود براي عدم انتخاب مجدد ميرحسين موسوي به نخستوزيري 99 نفر از نمايندگان مجلس نامهاي به امام نوشتند و گفتند ايشان براي نخستوزيري صلاحيت ندارد ولي امام تأکيد کردند که او بايد نخستوزير باقي بماند.
2 - در دوره پنجم مجلس که اصولگرايان اکثريت مجلس را تشکيل ميدادند و مقارن با اواخر رياستجمهوري مرحوم هاشميرفسنجاني و سه سال اول رياستجمهوري رئيس دولت اصلاحات بود، مجلس در برابر او هميشه موضعگيري ميکرد و ميخواست قدرت خود را به رخ دولت ايشان بکشد؛ به طوري که خود رئيس دولت ميگفتند هر 9 روز از جوانب مختلف براي او يک بحران به وجود ميآمد و چند تن از وزيران او استيضاح شدند و رأي نياورند.
3 - در دوره هفتم و هشتم و نهم مجلس شوراي اسلامي باز هم مجلس شورا را اصولگرايان در دست داشتند و از سال 84 که محمود احمدينژاد به رياستجمهوري برگزيده شد، نمايندگان مجلس همسو با او بودند؛ بهطوري که يکي از نمايندگان مجلس اين دوره گفت براي رأي دادن به ايشان بايد وضو گرفت و حتي او را معجزه هزاره سوم ناميدند و در اين مورد کتاب نوشتند.
4 - در سال 92 که حسن روحاني به رياستجمهوري برگزيده شد هنوز مجلس در دست اصولگرايان بود، دولت تدبير و اميد آقاي روحاني مورد حمله نمايندگان مجلس نهم قرار گرفت و چند تن از وزراي او استيضاح شدند و دولت به شدت مورد حمله قرار گرفت.
5 - از خرداد ماه سال 99 که مجلس يازدهم روي کار آمد، به قولي 230 نفر از آنها از جناح اصولگرايان و 30 نفر از مستقلين و 16 نفر از اصلاحطلبان آن را تشکيل ميدادند و رياست و هيأترئيسه مجلس به دست اصولگرايان افتاد، در حاليکه در 12 سال گذشته رياست مجلس در يد آقاي علي لاريجاني که ميانهرو بود، قرار داشت و دولت آقاي روحاني مورد انتقاد نمايندگان مجلس يازدهم قرار گرفت به طوري که در زماني که آقاي محمدجواد ظريف براي پارهاي توضيحات در مورد سياست خارجي کشور در همين اواخر در مجلس به ايراد سخنراني پرداخت برخي از نمايندگان راديکال با همهمه و سروصدا مانع سخنراني او شدند. مشخص بود که آنها ميخواهند به هر صورتي شده دولت حسن روحاني را ساقط کنند و حتي شنيده شد براي سوال از او يا استيضاحش 200 امضا جمعآوري شده است. در اين رابطه آقاي محمدتقي نقدعلي نماينده خمينيشهر اعلام کرد آقاي محمدجواد ظريف و حسن روحاني بايد محاکمه شوند. فقط باز هم بايد بگويم مجلسهاي شوراي اسلامي در اين يازده دوره و بهخصوص مجلس يازدهم کاملا سياسي بوده است و آنها براي بيان ايدههاي سياسي پا به مجلس گذاشتهاند.
