آرمان ملی- رضا پورحسین: اخباری که از جلسات مجمع تشخیص مصلحت نظام پیرامون FATF به گوش میرسد چندان خوشایند نیست و شاهد هستیم عملا دعواهای جناحی بر اصل قضیه غلبه کردهاند و بحثهای کارشناسی را کنار زدهاند. این مساله هنگامی پر رنگ میشود که متوجه میشویم سه نفر از مخالفین جدی این لوایح در مجمع تشخیص مصلحت نظام، یعنی احمد وحیدی، سعید جلیلی و پرویز داوودی در برههای از زمان هیچ مخالفتی با این لوایح نداشتهاند و توسط هیات وزرای وقت این مصوبه تصویب شده است و اجرای آن را ضروری دانستهاند اما در زمان حال به طور جدی با این لوایح مخالفت میکنند. همین امر شائبهها در مورد مانعتراشی برای دولت را پررنگتر میکند. هنوز هم دست خط سعید جلیلی در شورای عالی امنیت ملی خشک نشده است که توصیه کردهاند که این لوایح باید به اجرا در بیاید. عدم تصویب این لوایح به نحوی یک خودتحریمی به حساب میآید و عملا فشار را در این شرایط سخت بر کشور چندین برابر میکند. «آرمان ملی» در راستای بررسی این مساله گفتوگوی کوتاهی با هادی حقشناس، کارشناس مسائل سیاسی و استاندار استان گلستان داشته است که در ادامه میخوانید:
به چه علت تصویب لوایح چهار گانه تا این اندازه به طول انجامیده است؟
لوایح چهارگانه که دو مورد آن تصویب شده است و دو مورد دیگر که مورد تایید مجلس قرار گرفتهاند و این روزها مهمترین بحث مجمع تشخیص مصلحت نظام هستند، به نظر نمیرسید مراحل استصوابی این دولایحه اگر همچنان دولت قبلی بر سر کار بود به طول میانجامید و این مساله بزرگ و خطر جدی سایه خود را از روی کشور جمع میکرد. نتیجه میگیرم در اینجا مسالهای فارغ از مساله FATF در میان است و اشخاصی با منظور خاص در جریان آن مانع ایجاد میکنند. از سوی دیگر این مساله توسط دولت تصویب شده است و یک بار توسط مجلس تایید شده و پس از رد آن توسط شورای نگهبان دوباره نیز از سوی مجلس شورای اسلامی تصویب شده است و به همین ترتیب به مجمع تشخیص مصلحت نظام راه یافته است. این روند نشان دهنده این است که یک خرد جمعی پشت این لوایح وجود دارد. امری که بسیار مهم است و باید به آن توجه شود، وجود همین خرد جمعی است.
عدم تصویب FATF چه عواقبی در پی دارد؟
هنگامی که دستگاههای تخصصی همچون بانک مرکزی و وزارت اقتصاد صراحتا اعلام میکنند تایید این لوایح آسیبی به کشور وارد نمیکنند و برای پیش برد اهداف اقتصادی کشور نیازمند این لوایح هستیم، به نظر من کسی از این مراجع متخصصتر نیست. شاهد هستیم مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی نیز تصویب این لوایح را توصیه کرده است و عملا مراکز تخصصی با این لوایح موافق هستند و بعید به نظر نمیرسد نهادی از این مراجع در این بحث اعلمتر باشند. امروزه جمهوری اسلامی ایران در کنوانسیونهای زیادی به طور رسمی عضو شده است. ممکن است برخی از اینها به ضرر ما باشند و ممکن است برخی نیز سودمند باشند ولی زمانی که 200 کشور در جهان یک قاعده را میپذیرند که نقل و انتقال مالی از یک قوانینی تبعیت کند، این طبیعی است که ما نمیتوانیم خود را جدا از این قوانین و قواعد بدانیم. طی روزهای گذشته شاهد بودیم که این امر میتواند به شدت کشور را تحت تاثیر قرار دهد. مشخصا سرمربی استقلال تهران بهخاطر همین محدودیتهای مالی نمیتوانست دستمزد خود را دریافت کند. ما باید منتظر این باشیم که تمام دوستان جمهوری اسلامی در جهان برای مبادله مالی با ما دچار مشکل بشوند. چرا
باید حتما در این زمینه متضرر شویم و در تنگنا قرار گیریم و بعد آنها را تصویب کنیم.
عدم تصویب FATF جایگاه ایران در جهان را متزلزل میکند؟
امروز در دنیا دشمنی دولت آمریکا با مردم ایران به وضوح مشخص است، کشورهای اروپایی نیز مشخص شده که بدون اجازه آمریکا نمیتوانند با ما همکاری کنند. حتی چین نیز میزان خرید نفت خود را از ایران کاهش داده است، زیرا تجارت با آمریکا برایشان مهمتر است. عدم تصویب FATF این فضا را بستهتر میکند و در عمل دوستان جمهوری اسلامی این حداقل مراودات مالی را نیز دیگر نمیتوانند انجام دهند. در شرایط تحریم شدید آمریکا علیه ایران نباید اندک فرصتها را خودمان با دستان خودمان مسدود کنیم. در وضعیت عادی شاید عجلهای برای پیوستن به FATF نبود اما امروز وضعیت متفاوت است.
برای پیشبرد تصویب FATF چه باید کرد؟
این موضوع به نحوی به سرنوشت مردم و کشور گره خورده است. اگر این مساله عمومیتر شود خیلی راهگشا خواهد بود. باید در فضای عمومی موافقین و مخالفین نظرات خود را بگویند و ملت نیز حقایق را بشنوند و در مورد آن نظر دهند. در این فضا مشخص خواهد شد که سود و زیان تصویب این لوایح دقیقا چه خواهد بود. مردم باید حتما در جریان جزئیات قرار گیرند. زمانی که به برجام ملحق شدیم همگان میگفتند آمریکا، دولت ایران را فریب داده است اما در زمان حال که ترامپ از برجام خارج شده است همان مخالفان دست و پا میزنند تا دوباره آمریکا به برجام برگردد. سوال مهم این است که اگر برجام توافق خوبی نبود پس چرا در این زمان به آن راضی شدهایم؟ FATF هم دقیقا همانند برجام شده است و قطعا در آینده همین پروسه برجام را طی میکند. ما به سطحی رسیدهایم که این مسالهها را در عرصه ملی بیان کنیم.
آیا اختلافات موجود بر سر این لوایح جناحی شده است؟
قطعا همین طور است. زیرا در زمان دولت و مجلس گذشته بدون هیچ درنگی این لوایح تصویب شدهاند اما در زمان حال همان آقایان در حال کارشکنی هستند و مساله جناحی شده است. از منظر منافع ملی عملا به FATF نگاه نمیشود. FATF یک مساله فنی است و باید از دانشگاههای اقتصاد در مورد آن سوال شود و این مجامع علمی را در تصمیمگیری آن دخیل کرد. حداقل انتظاری که میرود این است که اعضای مجمع تشخیص مصلحت نظام نگاهی مصلحت اندیشانه به این لوایح داشته باشند و نظر فنی را نیز از متخصصان بپرسند.