بیکاری، عامل خیز جامعه به سمت مهارتآموزی
آرمان ملي- منيره چگيني: کسب مهارت قشر جوان اين روزها در کشور حرف ميزند، از سامانه «سربازماهر» گرفته تا ضرورت توجه به رشتهها و سوق دادن دانشآموزان به سمت کسب مهارتهاي فني حرفهاي. اين در حالي است که بهرغم فعاليت هنرستانهاي متعدد و مهارتآموزي در رشتههاي تحصيلي متعدد کشاورزي و صنعتي در اين هنرستانها هنوز در کشور شاهد پرورش فارغالتحصيلاني هستيم که مهارت کافي را براي حضور در بازار کار ندارند.با اين حال چند وقتي است که نيروهاي مسلح براي تشويق جوانان به کسب مهارت، مشوقهايي را براي خدمت سربازي در نظر گرفته و همانطور که سردار موسي کمالي، سخنگوي قرارگاه مهارت آموزي سربازان ميگويد: مشمولان سربازي ميتوانند نسبت به فراگيري آن مهارت يا تقويت مهارت مذکور در حين خدمت سربازي بهعنوان «سربازماهر» فعاليت کنند. متقاضيان استفاده از مشوقها و تسهيلات سرباز ماهر بايد در اين سامانه ثبتنام کنند، افرادي که داراي مهارتي خاص بوده و قصد دارند تا قبل از اعزام به سربازي يا در حين خدمت از مشوقهاي مربوط به آن استفاده کنند ميبايست حداقل شش ماه قبل از اعزام به سربازي در اين سامانه ثبتنام کرده و مهارت خود را نيز اعلام کنند.
انتقاد از هدايت مطلق به دانشگاهها
محسن حاجي ميرزايي، وزير آموزش و پرورش نيز از روند مطلق سوق دادن دانشآموزان به سمت دانشگاه و بيتوجهي به مهارتها انتقاد کرد و گفت: اين موضوع باعث افزايش آمار بيکاري شده است. دوره سربازي بهعنوان يکي از دورههايي است که ميتواند در آموزش مهارت به سربازان موثر باشد و آموزش و پرورش نيز در زمينه آموزشهاي پيش از اعزام به سربازي با نيروهاي مسلح همکاري ميکند.
فرهنگ جامعه را به سمت مهارت ببريم
يک عضو کميسيون آموزش مجلس درباره ضرورت کسب مهارت در ميان دانشآموزان و سربازان به «آرمان ملي» ميگويد: رسانههاي جمعي مداوم مدارس نيمهدولتي و تيزهوشان را تبليغ و خانوادهها و دانشآموزان را به ورود به آنها ترغيب ميکنند. کنکور نيز بهعنوان سدي محکم ميان فارغالتحصيلان مدارس و دانشگاه قرار گرفته است. ميرحمايت ميرزاده ميافزايد: اکثر خانوادهها بهدليل آمادهکردن بيشتر فرزندانشان براي کنکور علاقهمند به حضور آنها در مدارس تيرهوشان و نمونه دولتي هستند. ارزش و اهميت مدارس فني و حرفهاي در نزد خانوادههاي ايراني به اندازه مدارس نظري نيست و خانوادهها علاقه چنداني به ورود فرزندان خود به اين مدارس ندارند. به همين دلايل شاهد وجود فارغالتحصيلان زيادي در رشتههاي نظري هستيم. دانشگاهها بهدليل بالابودن هزينه تدريس رشتههاي فني تمايل چنداني به ارائه رشتههاي مهارتي و عملي در محيطهاي آموزشي خود ندارند. مجموعه اين عوامل سبب کماهميتي و بيارزشي رشتههاي فني در جامعه شده است.وي در ادامه خاطرنشان ميکند: وزارت آموزش و پرورش با برگزاري کلاسهاي کنکور و آزمونهاي مدارس تيزهوشان و نمونه دولتي مانند کنکور مهارت افراد را در هنگام گزينش به اندازه کافي لحاظ نکرده و در استخدام جاي اهميت دادن به مهارت افراد، آنها با مدرک ارزيابي ميشوند. توجه به مسائل فرهنگي جامعه براي تغيير ديدگاه به اين مدارس در اولويت است. ترجيح خانوادهها براي تحصيل فرزندان ورود آنها به رشتههاي نظري است که بهدليل کمتوجهي رسانههاي گروهي ايجاد تغيير در تفکر خانواده بسيار کند پيش ميرود. والدين ميگويند فرزندمان نبايد در هنرستان درس بخواند؛ او بايد دکتر يا مهندس شود. در واقع آنها باور ندارند که ميتوان در اين رشتهها درس خواند و موفق بود. اين نماينده مجلس در ادامه خاطرنشان ميکند: اجرا، بررسي و ورود توليدات دانشآموزان فني و حرفهاي به بازار کار زمانبر است و عجله براي برگزاري امتحانات و اعلام نتايج آنها کار درستي نيست. کارگاههاي صنعتي، بازار کار و دانشگاهها عوامل ايجادکننده مشکلات براي فارغالتحصيلان هستند. در محيط کار بايد به آنها به نسبت شاغلان عادي فرصت بيشتري داد. اين فارغالتحصيلان بايد خروجي مطلوب و مفيد در محيط کار داشته باشند، بنابراين بايد به آنها براي پيادهسازي طرحها و ايدههايشان زمان بيشتري داد. بهدليل ضعفهايي که وجود دارد بسياري از فارغالتحصيلان به محض ورود به بازار کار نميتوانند توانايي خود را نشان دهند، آنها بايد حداقل بعد از شش ماه کار آزمايشي مورد قضاوت قرار گيرند و کارفرمايان بعد از اين فرصت به اخراج يا استخدام آنها فکر کنند.
