آتش بیاری رسانههای اصولگرا منع خشونت رسانههای اصلاحطلبان
آرمان ملی- مطهره شفیعی: بیتردید رسانهها نقش مهمی در جهتدهی به تحولات دارند که همین نقش سبب حساسیت بر عملکرد رسانهها در جهان شده است. در اعتراضات اخیر هم رسانههای نزدیک به 2 جریان سیاسی عملکردهایی داشتند که تاثیر آن بر بخشی از جامعه قابل انکار نیست.
صداوسیما در جاده یکطرفه
صداوسیما بهعنوان عمومیترین رسانه در کشور هم نتوانست بیطرفانه وارد گود شود. کامبیر نوروزی، وکیل دادگستری معتقد است: «تلویزیون داخلی ایران مخاطب را به رسمیت نمیشناسد. صداوسیما صرفا پیامها را به مخاطب دستور میدهد. یعنی صداوسیما نه براساس وضعیت مخاطبان، بلکه براساس سلیقه شخصی مدیرانش اداره میشود. مفهوم مخاطب و جذب مخاطب در صداوسیمای کنار گذاشته شده است.» تصاویر عجیب صداوسیما از دختران برهنه در اغتشاشات خارج از کشور در اذهان زیادی هست یا آمار غیر رسمی این رسانه سبب سردرگمی شد. 2 مهرماه هم سایت «الف» متعلق به احمد توکلی نوشت:«روز قبل ویدئوهای زیادی در توئیتر منتشر شدند که مدعی بودند صداوسیما هک شده است، اما این تصاویر یکی از میانبرنامههای صداوسیماست که به اغتشاشات اخیر میپردازد. تصاویری که از شاهین نجفی و... پخش شده بخشی از مستند صداوسیما علیه حوادث و اعتراضات اخیر است.» همان روز بخش خبری 20و30 صداوسیما در گزارشی و با استناد به آمار غیررسمی، اعلام کرد: «تاکنون ۴۱ نفر در حوادث اخیر در کشور جان باختهاند. در این گزارش گفته شد شب گذشته بسیاری از مناطق تهران و بسیاری از شهرهای ایران، شب آرامی را سپری
کردند. هرچند در شمال و غرب پایتخت، آشوب بپا بود.» البته باید برگزاری مناطرههای در برنامه شیوه و.. را در نظر داشت که ظاهرا متوقف شد.
تکلیف رسانههای اصولگرا
تکلیف رسانههای اصولگرا هم مشخص بود و هست. رسانههای اصولگرا همانطور که از آنها انتظار میرفت تلاش زیادی برای ایجاد فضای آرامش نداشتند و مانند همیشه متهم کردن رقیب برایشان ارزش داشت. کیهان 2 آبانماه با مهدی جمشیدی، پژوهشگر علوم اجتماعی گفتوگو کرد تا مرز میان رسانههای دو جریان را مشخص کند. جمشیدی گفته بود: «اولا، رسانههای جریان اصلاحات در حوادث اخیر نقش محرک و مولد داشتند و از هفتههای پیش از این واقعه روی موج مواجهه حاکمیت با مساله حجاب سوار شده و مشغول تحریک و تهییج افکار عمومی بودند و بعید نیست که بخش عمدهای از زمینهچینی به همین رسانههای جریان اصلاحات سپرده شده باشد تا بدین طریق بسترها فراهم شود و در یک نقطه جرقه نهایی زده و انفجار حاصل شود. رسانههای سمت دیگر مانند صداوسیما و برخی دیگر از مطبوعات، واکنششان اغلب از سنخ روایت اول و بههنگام نبوده است، یعنی معطل نشستند تا ببینند چه میشود؛ در این حالت جریان مقابل از تمام لحظهها برای تثبیت روایت خود استفاده و تلاش کرد تا خودش روایت خود را غالب و مسلط کند. در این مواقع سکوت روایتی بزرگترین اشتباه است، چرا که این سکوت کارکرد مستقیمش عبارت است از
تثبیت روایت جریان معارض.» این روزنامه در روز دیگر نوشت: « مدعیان اصلاحات در قبال ناآرامیهای اخیر سعی کردهاند با ژستهای اعتدالطلبی و آزادیخواهی، حجم خباثت و خیانتهای آشوبگران، ضدانقلاب و دشمنان نظام را به حاشیه برده و در افکار عمومی، «اغتشاش» را «اعتراض» و «اغتشاشگران» را «معترضان» و «مردم عادی» جا بزنند.» «فارس» هم تلاش زیادی برای متهمکردن رسانههای اصلاحطلب دارد، چنانکه نوشته بود: «بخش قابلتوجهی از جریان اصلاحطلب 2 موضوع را تعمدا سانسور میکنند. یکی نقش دشمن و در رأس آن آمریکا در مشکلات موجود و دیگری محکومکردن اغتشاشات و آشوبگری در داخل کشور.» یا مشرق مدعی میشود: «سوال این است که فضای داخلی را چه کسانی برای ایجاد بستر آشوب و التهاب مهیا میسازند؟ با نگاهی به نظرات و کنشهای سیاسی رسانهای اصلاحطلبان بهخوبی میتوان تحرکات آنان را در این راستا مشاهده کرد. اعضای این جریان سیاسی همواره فضا سیاسی اجتماعی افکار عمومی را به سمت ابهامافکنی و بیاعتمادی نسبت به ساختارها و دستگاههای مختلف کشور بهویژه امروز که از قدرت دور افتادهاند، جهتدهی کردهاند.» حتی «رجانیوز» مینویسد: «جریان اصلاحات در
راستای هزینهسازی برای کشورمان در ابتدای این جبهه قرار دارد و متاسفانه حتی در بسیاری از مواقع نه تنها مرزی با فتنهگران وجود ندارد، بلکه در این امر با استفاده از اعتبار رسانههای رسمی کشور سعی دارد ضربه بیشتری وارد کرده و این هزینهسازی را در حوزه منافع سیاسی خود تعریف کرده است.»
رسانههای اصلاحطلب چه کردند؟
اما عملکرد رسانههای اصلاحطلب در مواجهه با اعتراضات اخیر چیست؟ در حالیکه تعدادی از فعالان رسانهای این جریان بازداشت و البته برخی از آنها آزاد شدند اما رسانههای اصلاحطلب از هدف اصلی خود که بازگشت آرامش به کشور است، دور نشدند. رسانههای اصللاحطلب وقعی به تخریب رسانههای اصولگرا هم نداشتند، چرا که اقدامات آنها همیشگی و برای شانه خالی کردن از بار مسئولیت و نقشی است که در نارضایتی جامعه داشتند. در رسانههای اصلاحطلب اخبار و گفتوگوهایی مانند تغییر فضای جامعه منتشر شد، مانند دیدار اصلاحطلبان با دبیر شورایعالی امنیت ملی. تیترهای صفحه نخست رسانههای اصلاحطلب حول محور آشتی ملی و گفتوگو برای حل مشکلات است که جریان اصولگرا توجهی به آن ندارد. در نهایت رسانههای اصلاحطلب که تعدادشان محدود و با مشکلاتی مواجه هستند، با درک فضای کشور سعی دارند ناامیدی به جامعه تزریق نشود.
