نتايج يک مطالعه جديد يک معماي ديرينه را حل ميکند که چرا ابتلا به زونا خطر سکته را افزايش ميدهد؟ بهنظر ميرسد که اگزوزومهاي کوچک مکانيزم پشت اين ارتباط هستند. آنها حاوي پروتئينهاي دخيل در لختهشدن و فعال شدن پلاکتها هستند که به نوبه خود ميتواند منجر به سکته شود. افزايش خطر سکتهمغزي در افراد ميتواند تا يکسال پس از بهبودي از زونا ادامه يابد. زونا و افزايش خطر سکتهمغزي در افراد بالاي 50 سال با واکسيناسيون زونا به راحتي قابل پيشگيري است. هنگاميکه يک فرد در دوران کودکي مبتلا به آبله مرغان ميشود، ويروس عامل آن موسوم به «واريسلا زوستر» (VZV) در بدن باقي ميماند. براي يک نفر از هر سه نفر، ويروس در مراحل بعدي زندگي بهصورت زونا دوباره فعال ميشود. نام ديگر زونا، «هرپس زوستر» است، زيرا VZV نوعي ويروس هرپس است. زونا ممکن است بهصورت بثورات يا تاول در يکطرف صورت ظاهر شود، يا معمولا بهصورت نواري کشيده در اطراف سمت چپ يا راست بدن آشکار ميشود. در حاليکه برخي خارش خفيف يا سوزنسوزنشدن ناشي از زونا را تجربه ميکنند، براي برخي ديگر، درد ميتواند آزاردهنده باشد. مطالعات قبلي نشان داده است که افزايش خطر سکتهمغزي تا يکسال پس از علائم زونا که معمولا چند هفته طول ميکشد، ادامه دارد. مطالعه حاضر نشان ميدهد که چگونه اين افزايش خطر رخ ميدهد. دکتر «اندرو بوباک»، محقق ارشد از دانشگاه کلرادو، ميگويد: «ما اکنون بايد کمي متفاوت به بيماريهاي عفوني فکر کنيم چراکه بعد از بهبودي از عفونت، بيماري هنوز تمام نشده است. اگزوزومهاي پايدار ممکن است همچنان پاتولوژيهايي را ايجاد کنند که تصور ميشود با محل عفونت اصلي نامرتبط هستند.» موسسه ملي سرطان اگزوزوم را بهعنوان ساختار کوچک کيسه مانندي که در داخل يک سلول تشکيل ميشود و حاوي برخي از پروتئينهاي سلول، DNA و RNA است تعريف ميکند. سلولها اگزوزومها را در جريان خون و ساير مايعات بدن آزاد ميکنند و به آنها اجازه ميدهند به نقاط ديگر بدن بروند. آنها به ارتباط درون سلولي کمک ميکنند زيرا محتويات خود را از يک سلول به سلول ديگر منتقل ميکنند. در مطالعه کنوني، محققان پروتئينهاي پروترومبوتيک- ترومبوز لختهکننده خون- و پروتئينهاي التهابي را شناسايي کردند که از طريق اگزوزوم حرکت ميکنند. آنها با ايجاد لختهخون موجب سکتهمغزي ميشوند.