درمان جدید بیماری «آلزایمر»
داروهاي رايج درمان ديابت ميتوانند خطر ابتلا به آلزايمر را بيش از يک پنجم کاهش دهند. نتايج تحقيقات جديد نشان داده است که قرص معمولي ديابت بهنام تيازوليدينديونها (TZDs) ميتواند خطر ابتلا به بيماري آلزايمر را کاهش دهد. اين داروي درمان ديابت که بهراحتي در دسترس است براي افراد مبتلا به ديابت نوع2 تجويز و يک يا دوبار در روز مصرف ميشود. آنها مقاومت به انسولين را هدف قرار ميدهند و هورمون را قادر ميسازند تا کنترل گلوکز را بهبود بخشد. در مطالعهاي که بر روي بيش از نيم ميليون بيمار انجام شد، احتمال ابتلا به آلزايمر در افرادي که اين قرصها را مصرف ميکردند 22 درصد کمتر بود. دکتر جين ژو، سرپرست گروه تحقيق از دانشگاه آريزونا گفت: ديابت نوع2 با افزايش خطر ابتلا به زوالعقل ازجمله دو زيرگروه اصلي آن، بيماري آلزايمر و دمانس عروقي (VaD) مرتبط است. هم ديابت و هم آلزايمر با گردش خون ضعيف ارتباط دارند و تيازوليدينديونها ميتوانند با کاهش کلسترول بد و کاهش فشارخون به مقابله با آن کمک کنند. اين دارو جريان خون را افزايش ميدهد تا اکسيژن بيشتري به مغز برسد که به کاهش علائم آلزايمر کمک ميکند. اين مطالعه گسترده، سوابق سلامتي آمريکاييهايي را که بين ژانويه 2000 تا دسامبر 2019 مبتلا به ديابت نوع 2 تشخيص داده شده بودند، رديابي کرد. موارد آلزايمر و دمانس عروقي به ترتيب 11 و 57 درصد در ميان افرادي که با آکتوس (Actos) يا آوانديا (Avandia) و تيازوليدينديونها ديگر درمان شدند در مقايسه با افراد تحت درمان با داروهايي مانند متفورمين يا سولفونيل اوره کاهش يافت. دکتر ژو اظهارکرد: بيماريهاي عروقي خطر ابتلا به آلزايمر را افزايش ميدهند؛ بنابراين کاهش تيازوليدينديونها در دمانس عروقي ممکن است پيشرفت آلزايمر را نيز کاهش دهد. برخي از مطالعات که تيازوليدينديونها را با دارونما يا مراقبتهاي استاندارد در بيماران مبتلا به ديابت نوع2 مقايسه ميکنند، کاهش خطر ابتلا به آلزايمر را گزارش کردهاند. تصور ميشود که عوامل سبک زندگي مانند ديابت نوع2، نقش کليدي در ايجاد آلزايمر دارند.
«متفورمين» و آلزايمر
دکتر ژو توضيح داد: نتايج اين مطالعه همچنين نشان داد که تيازوليدينديونها در بيماران داراي اضافهوزن يا چاق محافظت بيشتري دارند و ممکن است تيازوليدينديونها منجر به کاهش چاقي مرکزي عامل خطر شناخته شده براي زوالعقل شوند. اين امر امکان مقابله با زوالعقل را از طريق قرصهاي پيشگيرانه باز ميکند، اگرچه همه داروهاي ديابت کاهش خطر يکساني نداشتند و مصرفکنندگان سولفونيل.اوره 12 درصد بيشتر از کسانيکه متفورمين دريافت ميکردند در معرض ابتلا به زوالعقل بودند. دکتر ژو گفت: مطالعات آينده براي استفاده مجدد از داروهاي ضدديابت خوراکي براي پيشگيري از زوالعقل ممکن است اولويتبندي تيازوليدينديونها را در نظر بگيرد. مصرفکنندگان سولفونيل اوره ميتوانند در مقايسه با مصرفکنندگان متفورمين يا تيازوليدينديونها در معرض خطر بالاي زوالعقل باشند. بنابراين، نظارت منظم بر عملکردهاي شناختي در اين جمعيت مهمتر است. مکمل سولفونيلاوره با متفورمين يا تيازوليدينديونها ممکن است تا حدي اثرات جانبي زوالعقل آن را جبران کند. آلزايمر و ساير اشکال زوالعقل بيش از 920هزار نفر در بريتانيا را تحتتاثير قرار ميدهد و اين رقم در دهه آينده به سرعت افزايش خواهد يافت. تمرکز بر اين اقدامات پيشگيرانه که در حال حاضر وجود دارد ميتواند تا حدودي مانع از ابتلاي افراد به زوالعقل شود.
