شناسنامه هر ديار در آن ديار بهتر

از ابتداي روي کار آمدن سلطنت قاجاريه بود که ايران تبديل به يکي از مهم‌ترين محورهاي مطالعات شرق‌شناسي در غرب شد و آمد و رفت جهانگردان، باستان‌شناسان و ايران‌شناسان غربي بيش از پيش شدت گرفت که در سايه آن، خروج آثار فرهنگي و تاريخي ايران با کاوش مناطق باستاني و غارت اموال مکشوفه به بيرون از ايران گسترش يافت. تا جايي که مجموعه‌ها و موزه‌هاي غرب، جايگاه آثار ارزنده فرهنگ و تمدن ايران زمين شد و اغراق نيست اگر گفته شود که سهم بزرگي از موزه‌هاي بيشتر کشورهاي جهان به گالري‌هاي تخصصي از تمدن باشکوه ايران اختصاص يافته است. اگرچه همواره خاطرات تلخي از غارت اموال فرهنگي و بي‌توجهي و بي‌درايتي حاکمانِ وقت و بي‌خبري ايرانيان را تداعي مي‌کند اما حضور اين آثار در موزه‌هاي بزرگ جهان مي‌تواند تداعي‌گر و معرف شکوه هنر ايراني نيز باشد. از اين‌رو تصميم گرفتيم تا به داستان يکي از اين آثار برجسته و درخشان بپردازيم و عاشقان هنر را با عظمت و اصالتي که موزه‌ها آن را فرياد مي‌زنند آشنا کنيم؛ با اين اميد که قدر داشته‌هايمان را دانسته و در حفظ و حراستش از نثار جان هم دريغ نورزيم که: شناسنامه هر ديار در آن ديار بهتر.

و اما درباره کاسه سيمين با نقش نوازندگان؛ بشقاب نقره‌اي گروه نوازندگان، نمونه‌اي منحصر به فرد و شاهکاري از ميراث فلزکاري و قلمزني دوره ساساني محسوب مي‌شود (سده هفتم ميلادي) است که در موزه بريتانيا نگهداري مي‌شود. اين بشقاب در طبرستان يافته شده‌است. (کهن ديار، مجموعه آثار ايران باستان در موزه‌هاي بزرگ جهان- جلد اول، بهنام محمد پناه) کاسه سيمين با نقش نوازندگان، ازجنس نقره بوده که با طلا اندود شده‌است، اين اثر تاريخي نقش قلمزني شده از ضيافت و بزمي شاهانه را نشان مي‌دهد. نقش اصلي تصوير، شاه يا بزرگ‌زاده‌اي است که نشسته است و 4نوازنده در حال نواختن ساز و اجراي موسيقي براي بزرگ بزم هستند که از ميان نوازندگان يک نفر در حال نواختن سازدهني است و نوازنده‌اي ديگر در حال نواختن يک ساز زهي است. علاوه بر آن، نقش يک قرقاول در کف ظرف ديده مي‌شود، نقش خوشه گندم و درخت روي بشقاب، نمونه‌اي از هنر نمادين اين دوران را به تصوير کشيده است. درخت انگور، در اين دوره نمودي از درخت بهشتي بوده است و روي درخت پرنده‌اي نشسته ‌است. برخي اين نقش را درخت زندگي گفته‌اند که نمودي از پيوند زمين و آسمان است. گندم نشانه برکت و باروري بوده است و در پايين بشقاب اجاقي که در حال پخت غذا است، روشن است. نقش‌ها در درون چهار قاب اجرا شده و به وسيله سطحي برجسته از هم جدا شده‌اند. همچنين در بالا و پايين آن در لبه و کف رديفي از دايره‌هاي برجسته به شکل مرواريد ديده مي‌شود. روي سطح برجسته بين قاب‌ها رديفي از نقش قلب به رنگ تيره وکتيبه‌اي به زبان پهلوي وجود دارد که نام صاحب ظرف روي آن آمده است: کتيبه: ونداد- اورمزد، پسر کارن.