پوشش سبز کشور رنگ می‌بازد

تصوير زمين از ايستگاه بين‌المللي فضايي شبيه گويي سفيد آبي است که در توصيف اوليه بايد گفت سياره‌اي پوشيده از ابر و آب. اما با دقت دوربين‌هاي پيشرفته شايد بتوان تعريف ديگري هم با ديدن جزئيات به کار برد بي‌شک نوارهاي سبز رنگ روي سياره به ما مي‌گويد تنها ابر آب نيست که در زمين حيات دارند بخش اعظمي از حيات اين سياره زنده در دل جنگل‌ها و پوشش گياهي‌اش نمود پيدا کرده و زيست بوم حجم زيادي از موجودات است که تاکنون بشر موفق به شناسايي تمامي آنها نشده است. اين مکان‌هاي مملو از حيات به فراخور عرض جغرافياي‌شان انواع مختلفي دارند جنگل‌هاي استوايي، جنگل‌هاي استپي، جنگل‌هاي قطبي و سرآمدشان هم جنگل‌هاي آمازون است که عنوان شش‌هاي تنفسي زمين را به خود اختصاص داده است. تخريب اين زيست بوم حياتي در جاي جاي جهان آسيب‌هاي جبران‌ناپذيري دارد؛ چراکه يک درخت معمولي با چوب سخت مي‌تواند سالانه 22 کيلوگرم دي‌اکسيد کربن جذب کند. اين بدان معناست که تا سن چهل سالگي توانايي جذب نزديک يک تن دي اکسيدکربن را دارد. گفتني است، جنگل‌ها از حيث تأمين بسياري از مايحتاج عمومي جامعه، توليدات مصنوعات چوبي، محصولات کاغذي، جلوگيري از فرسايش و از بين رفتن خاک و حفظ آب و نزولات آسماني، نقش مهمي در اکوسيستم‌هاي طبيعي ايفا مي‌کنند؛ بنابراين تلاش براي جلوگيري از نابودي اين منابع ارزشمند براي حفظ حيات انسان و کسب درآمد از اين منابع طبيعي، از اهميت حياتي برخوردار است. با اين حال در طول چند دهه رفتار مناسبي با اراضي جنگلي کشور نداشتيم. مجموع تصميم‌گيري‌ها و صدور مجوز‌هاي ساخت بافت مسکوني از يک سو، قطع بي‌رويه درختان از سوي ديگر باعث شده است امروز زنگ خطر نابودي جنگل‌هاي کشور به صدا دربيايد. افزون بر آن کمربند بياباني نقش بسته روي کشور دليل قانع کننده‌اي است که بخواهيم از اراضي جنگلي کشور حفاظت ويژه داشته باشيم با اين حال اخبار و گزارش‌هايي منتشر شده در چند سال اخير بازتاب اين گزاره است که وضعيت اراضي جنگلي در کشور نگران‌کننده است. در واقع بر اساس آمار کارشناسان، 7ميليون هکتار از جنگل‌هاي زاگرس در 70 سال گذشته از بين رفته است و تنها 5ميليون هکتار جنگل در زاگرس باقي مانده است، با ادامه اين روال ناخوشايند و هشدارآميز بايد گفت؛ متأسفانه تا 50 سال آينده تمامي جنگل‌ها و در 80 سال آينده تمامي مراتع را از دست مي‌دهيم. گفتني است، از 165 ميليون هکتار وسعت کشور 12 ميليون هکتار آن شامل جنگل‌ها مي‌شود و جنگل‌هاي بلوط زاگرس با وسعت 6ميليون هکتار مساحت نزديک به 50 درصد جنگل‌هاي ايران را تشکيل داده است. بنابر اعتقاد کارشناسان، مجموع عوامل طبيعي و انساني منجر به از بين رفتن جنگل‌ها در ايران شده است؛ در باب عوامل طبيعي مي‌توان به خشکسالي، سيلاب، گرما و سرماي بيش از حد، گرد و غبار و تغييرات اقليمي اشاره کرد اما آنچه بيش از همه تيشه بر ريشه درختان جنگلي کشور زده است، اعمالي نظير ويلاسازي‌ها، جاده‌سازي‌ها و طرح‌هاي عمراني، سدسازي‌ها، قاچاق چوب، تجاوز به حريم جنگل و زمين‌خواري، آتش گرفتن جنگل‌ها و زغال‌گيري، فعاليت‌هاي معيشتي شرايط زيست جنگلي در کشور را را با بحران مواجه کرده است. همچنين معضلات اجتماعي و اقتصادي، بهره‌برداري بي‌رويه از محصولات فرعي و چوب و منابع آبي، آفات و امراض و آلودگي‌هاي محيط زيستي و دپو و دفن زباله و نخاله در عرصه‌هاي جنگل، معدنکاوي‌هاي بدون برنامه کارشناسي و بسياري از عوامل ديگر سبب شده از سطح کمي و موجودي کيفي جنگل‌ها کاسته شود. ما نيازمند متر به متر و کوچه به کوچه کشورمان هستيم تا بتوانيم در امنيت اقليمي به زندگي خود ادامه دهيم و سخت است روزگاري فرا برسد که در عکس‌هاي هوايي و ماهواره‌اي شاهد نابودي اراضي جنگلي باشيم.