متنوعسازی سبد سوختی
آرمانملی: افزایش مصرف گاز بههمراه مشکلاتی که در نتیجه کاهش سرمایهگذاری و در نتیجه احیای چاههای گاز پارسجنوبی رقم خورده باعث شده تا امسال تامین انرژی به مهمترین چالش 2 وزارتخانه نیرو و نفت مبدل شود . در این رابطه که اگرچه سیاست سرمایهگذاری در این حوزه را اجتنابناپذیر میکند؛ اما در کوتاهمدت مهمترین گزینهای که پیشروی دولت برای عبور از بحران گازی وجود دارد کاهش مصرف است موضوعی که برای اجرای آن راهکارهای مختلفی عنوان شده اما به اعتقاد کارشناسان تخصیص یارانه پنهان و نرخ پایین انرژی درکشور مهمترین دلیلی است که رشد مصرف را به ارمغان آورده و دولت برای کنترل آن علاوه بر فرهنگسازی چارهای جز افزایش قیمتها را ندارد. البته در این میان زمزمه حذف یارنههای پنهان و اصلاح زیرساختهای انرژی مکررا از سوی دولت و موافقان این طرح عنوان میشود که در این راستا برخی از کارشناسان افزایش پلکانی نرخ حاملهای انرژی را مطرح میکنند که تجربه اجرای آن در تابستان برای برق به نوعی موفقیتآمیز بوده و معتقدند در صورتیکه نرخ گاز رشد 2.5 برابری را داشته باشد میتوان به کاهش 10 درصدی مصرف امیدوار بود اما به نظر میرسد دولت برای
کاهش آثار تورمی و روانی این طرح آن هم در شرایطی که وضعیت اقتصادی خانوارها در بدترین حالت ممکن به سر میبرد چندان موردنظر دولت نبوده و اولویت نخست خود را فعلا به حذف ارز ترجیحی متمرکز کرده است.
کاهش دمای رفاه
در این رابطه محسن مظلوم فارسیباف، مدیر پژوهش و فناوری شرکت ملی گاز ایران بر فرهنگسازی مصرف بهینه انرژی، افزایش تعرفه گاز، بهرهگیری از فناوریهای نو و متنوعسازی سبد سوخت کشور تاکید کرده است. او با اشاره به راهکارهای مدیریت مصرف گاز طبیعی در فصل سرما، اظهارکرد: ما در صنعت گاز یا به عبارتی در حوزه انرژی باید دو رویکرد داشته باشیم و هیچکدام نیز نباید فدای دیگری شود؛ هم رویکرد و سیاستهای بلندمدت و هم سیاستها و رویکردهای کوتاهمدت. هرکدام هم میتواند ویژگیهای خود را داشته باشد و هیچیک بر دیگری مقدم نیست. وی ادامه داد: در حوزه سیاستهای کوتاهمدت در زمستان بهویژه امسال، ما میتوانیم روی دو بخش مختلف تصمیمسازی کنیم و پس از اینکه تصمیمگیری انجام شد قاعدتا بخش مهمی از آن در حوزه خارج از صنعت گاز و در بخش حاکمیت قابل اجراست، بخشی هم برای صنعت گاز است. واقعیت این است که ما در حوزه فرهنگسازی آنطور که باید و شاید، کار نکردیم، یا اینکه اگر کار کردیم جای کار بیشتری دارد، زیرا بحث تولید محتوا، نمادسازی، اقدامهای فرهنگی و ترویجی یک بحث است، اما اینکه بهطور مثال در رسانه دمای رفاه را در کشورهای مختلف تبیین
کنیم که ببینیم در کشورهای مختلف دمای رفاه چگونه است، بحثی دیگر است. فارسیباف تصریح کرد: دمای رفاه در ایران ۲۴ تا ۲۵ است، درحالیکه در ژاپن و در عمده کشورهای اروپایی دمای رفاه حدود ۲۰ و زیر ۲۰ درجه است، ما به ازای همین ۴-۵ درجه دمای رفاه بیشتری که تعریف میکنیم هزینه بالایی میپردازیم. وی با تاکید بر اینکه تغییر تعرفه و قیمتگذاری هم همسو با آن بسیار تاثیرگذار است، افزود: هر انتقادی ممکن است به این قضیه وارد شود و بگویند دولت از هیچ ابزاری غیر از ابزار قیمت استفاده نمیکند، من هم قبول دارم که ابزار قیمت شاید اکنون متناسب با شرایط اقتصادی اولویت مباحث نباشد، اما در همه دنیا این ابزار است. شما زمانیکه میخواهید صرفهجویی و بهینهسازی کنید روی چهار فاکتور مختلف برنامهریزی میکنید؛ تعرفه، فناوری، فرهنگ و متنوعسازی سبد سوخت. مدیر پژوهش و فناوری شرکت ملی گاز ایران گفت: اینگونه وزن از روی یک شاخص و حامل برداشته و بین حوزههای دیگر تفکیک میشود، هرچند سبب کاهش مصرف کل نمیشود، اما میتواند بر کاهش فشار برای یک حامل انرژی تاثیر بگذارد.
صرفهجویی ۱۰ درصدی
مدیر پژوهش و فناوری شرکت ملی گاز ایران در پاسخ به این پرسش که افزایش گازبها چقدر میتواند در مصرف بهینه تاثیرگذار باشد بهویژه اینکه تجربه افزایش قیمت بنزین تأثیری در کاهش مصرف نداشت، گفت: من رفتار مردم را در مصرف بنزین و گاز طبیعی متفاوت میبینم. همه مطالعات نشان میدهد اگر ما قیمت گاز طبیعی را تا ۲.۵ برابر مقدار کنونی افزایش دهیم حداقل تا ۱۰ درصد صرفهجویی در مصرف گاز خواهیم داشت، البته ممکن است ۲ تا ۳ درصد هم خطا داشته باشد. فارسیباف تصریح کرد: هماکنون در زمان اوج مصرف در بخش خانگی بیش از ۶۰۰ میلیون مترمکعب در روز گازطبیعی مصرف میشود که این ۱۰ درصد حدود ۶۵ میلیون مترمکعب میشود که این مقدار میتواند به سبد نیروگاهی کشور بیاید. مدیر پژوهش و فناوری شرکت ملی گاز ایران با بیان اینکه وضع استفاده از گاز طبیعی با بنزین متفاوت است، ادامه داد: زمانیکه شما در خانه نشستید گازطبیعی نه کالایی لاکچری است و نه یک کالای خدماتی، بلکه کالایی رفاهی برای شماست که با تبلیغات و فرهنگسازی میتواند۲۱-۲۰ درجه شود. وی گفت: گاز یک کالای رایگان تا زمانی که مجانی باشد ارزشش را از دست میدهد، بنابراین به جای اینکه گاز را
رایگان کنیم باید از آن دهکهایی که مقداری وضع درآمدی بهتری دارند، هزینه بگیریم و در سبد خانواری که صرفهجویی میکند و دهک پایینتری است هزینه کنیم. بهگفته فارسیباف، صنعت گاز باید در حوزه پالایش، انتقال و توزیع با اقدامهایی مانند توسعه فناوری نشتی، کاهش گازهای اسیدی و سوختن گازهای مشعل، آرایش ایستگاهها و ارتقای فناوری تاسیسات فشار گاز، بهینهسازی نشتی و گازهای قرائتنشده، هوشمندسازی قرائت راه دور، همچنین جلوگیری از پِرتی گاز در زمان توزیع، صرفهجویی را از خود آغاز و روزانه حدود ۹ میلیون مترمکعب گاز طبیعی صرفهجویی کند. وی بیان کرد: واقعیت این است که ما به اشتباه وانمود کردیم که گازطبیعی حیات و ممات این کشور است و اگر باشد همهمان زنده هستیم و اگر نباشد همهمان میمیریم. ما در صنعت گاز بیش از حد مردم را به انتقال گاز با خطوط لوله وابسته کردهایم. فارسیباف ادامه داد: من نمیگویم که مردم این مناطق حق ندارند، بیشک آنها هم به اندازه ما حق دارند و حتی بیشتر از ما هم حق دارند، اما وظیفه ایجاد رفاه است و این رفاه باید با روش دیگر ایجاد شود که با متنوعسازی سبد سوخت امکانپذیر است.
