«خاتمه جنگ یمن» دلیل مذاکره عربستان با ایران؟

با توجه به اخبار مطرح‌شده در رسانه‌‌های عربی، ریاض خواهان مداخله تهران در موضوع یمن است و اینکه آیا اساسا می‌توان خواست ریاض برای مذاکره با تهران را تنها در جهت پایان بخشیدن به مساله یمن و خروج آبرومندانه سعودی از این چالش تفسیرکرد؟ بسیار طبیعی است که عربستان در باتلاق یمن گیر افتاده و هر روز که می‌گذرد نیز بیشتر در این باتلاق فرو می‌رود. کارشناسان دو سال قبل مطرح کردیم که ریاض باید هر چه سریع‌تر از جنگ علیه یمن دست بکشد که دچار این بحران حیثیتی نشود اما این توصیه از سوی حکام ریاض شنیده نشد و امروز در حال پرداخت هزینه‌های اعتباری زیادی است. چرا که هم دستاوردی نداشته و هم شکست‌های پی در پی تحمل می‌کند؛ در نتیجه اگر هم چنین درخواستی را از ایران مطرح کرده برای خروج از این باتلاق است. ایران هیچ‌گاه در امور داخلی هیچ کشوری دخالت نکرده و نخواهد کرد اما به عنوان اینکه از خونریزی بیشتر میان مسلمانان جلوگیری شود از قدیم نیز اعلام آمادگی کرده بود که در صورت موافقت یمن، در این موضوع میانجی‌گری کند. اما اینکه سعودی بخواهد این مساله را به عنوان شرط در میانه مذاکرات مطرح کند یک امر خارج از عرف و چهارچوب دیپلماتیک است. به نظر می‌رسد عربستان بیش از آن‌چه مطرح می‌شود در انزوا قرار گرفته و نیاز به تجدیدنظر در سیاست خارجی و روابطش با همسایگان به ویژه ایران دارد و اگر بخواهد سیاست فعلی خود را ادامه دهد قطعا بیش از گذشته در انزوا فرو خواهد رفت و این مساله برای سعودی‌ها بسیار هزینه‌بر خواهد بود. ریاض امروز نه تنها در منطقه دچار مشکل شده بلکه از نظر کشورهای غربی نیز همچنان متهم قتل فجیع «جمال خاشقچی» تلقی می‌شود و این موضوع افکار عمومی غرب را به خود مشغول کرده و تنفر عمومی ایجاد کرده است و در منطقه نیز این کشور عامل خونریزی و درگیری شناخته می‌شود. عراق در مسیر شکل‌گیری یک دموکراسی است که مردم حق تعیین سرنوشت خود را داشته باشند و این یک رقابت تنگاتنگی است که بین احزاب و گروه‌های سیاسی شکل گرفته و بدون شک این امر میمونی است که بعد از سالیان دراز ظلم و جور صدامی، اکنون مردم در صحنه هستند. بستر دموکراسی یک فرآیند طولانی‌مدت است و مردم آزمون و خطای زیادی صورت می‌دهند تا در مسیر درستی قرار بگیرند. انتخابات صورت گرفته قطعا تاثیری بر صحنه سیاسی عراق نخواهد داشت؛ به این معنی که گروه‌های مختلفی چه در طرف سنی‌ها، چه در طرف شیعیان و کُردها هستند که از قدیم با یکدیگر ائتلاف و هم‌پیمانی داشتند و توازن را در صحنه سیاسی برقرار می‌کنند و هیچ گاه گروهی نمی‌تواند در این صحنه مسلط مطلق باشد. در حال حاضر هم این انتخابات نوعی سیالیت به وجود آورده که احزاب و گروه‌ها می‌توانند در این بستر سیال خودشان را پیدا کنند. انتخابات دوره قبل عراق نشان داد که به‌رغم پیروزی شیعیان، این جریان خود را بی‌نیاز از ائتلاف با سایر گروه‌ها ندید و این دوره هم به همین شکل است. واقعیت صحنه عراق نوعی تکثرگرایی است که امروز نشان از این دارد که این کشور می‌خواهد روی پای خود بایستد و سیاست بی‌طرفانه را در پیش گرفته است.