تبعات تاخیر در آغاز مذاکرات

هر چه مذاکرات برجام به تاخیر بیفتد و رسیدن به نتیجه نهایی دیرتر حاصل شود به ضرر ایران خواهد بود. البته هم اکنون نیز شرایط سخت شده است چون ما که یک زمانی اقتصاد برتر منطقه بودیم امروز جزء آخرین اقتصادهای منطقه هستیم و تنها رفیق ما افغانستان و شاید هم یمن است. ایران در همین شرایط روزی حدود 100 تا 150 میلیون دلار از فروش نفت در اوپک منع شده است. هرچند که مقادیر جزئی آن هم با قیمت‌هایی به چین فروخته می‌شود که آن هم روز به روز مشکل‌تر می‌شود. البته که این تنها زیان کشورمان نیست. بلکه زیان اصلی ایران بریده شدن از روابط بازرگانی بین المللی، نداشتن رابطه بانکی بین‌المللی و عدم توانایی صادرات موادی است که در ایران با صرفه‌تر از نقاط دیگر جهان و با مرغوبیت تولید می‌شود و نمی‌توانیم این محصولات را افزایش داده و صادر کنیم. محصولات از قبیل فولادی، آلومینیومی، مسی و به خصوص بالاتر از همه محصولات پتروشیمی در سطح گسترده. امروز وسعت پتروشیمی عربستان با ایران قابل مقایسه نیست و اینها ضررهایی است که در اثر تحریم به ایران وارد می‌شود و ضررش هم به ملت ایران می‌رسد. اگر نه آن کسانی که با لجاجت و پافشاری بر مواضع، اهمیتی به این تحریم‌ها نمی‌دهند وضعیت زندگی تضمین‌شده‌تری دارند. ولی بیکاری و تورم و اینها آثار دیگری است که بر جامعه تاثیر می‌گذارد. اتفاقا کم اهمیت‌ترین مساله شاید عدم توانایی در صادرات نفت باشد برای اینکه ایران معادل 4.5 میلیون بشکه نفت مصرف داخلی دارد که اعم از نفت و گاز خود تولید می‌کند. کشورهای بزرگ پیشرفته‌تر مثل ترکیه و پاکستان نیز مصرفشان به پای ایران نمی‌رسد و باید نفت و گاز خود را از خارج وارد کنند. این در حالی است که ما یک موقعیت‌‌های استثنایی داریم که باید حتی بدون صادرات نفت در وضعیت ممتازی نسبت به سایر کشورها قرار می‌گرفتیم. این زیان روزمره‌ای است که اگر کسانی به فکر مردم و این زیان‌ها باشند، تصمیمات قاطع‌تری برای پایان بخشیدن به این وضع می‌گیرند. اما ایستادگی پای مواضع نیز بهایی دارد و این بها را مردم می‌‌پردازند. به نظر نمی‌رسد که مذاکرات اگر هم از سر گرفته شود به نتیجه سریع برسد. این تحریم، جنگ است و گاهی اوقات نیز در صحنه بین‌المللی این جنگ به صورت‌‌های دیگر نیز در دریاها و نفتکش‌ها خود را به نمایش می‌گذارد. هر چند شاید بتوان گفت یکی از وجوه تخاصم آمریکا نیز موجودیتی به نام اسرائیل است و گرچه مقامات آمریکایی ‌در اظهارات و سمت گیری‌های خود به این مساله نمی‌پردازد اما واقعیت این است که تا این مساله حل نشود مساله تحریم‌ها حل نخواهد شد.