سکوت یک نهاد مردمی در 352 محله تهران

با جلوگیری از فعالیت شورایاری‌ها از سوی دیوان عدالت اداری، به نظر می‌رسد که شورای شهر ششم نیز تمایلی به ادامه همکاری با این نهادهای مردمی در ساختار مدیریت شهری ندارد و همین امر سبب می‌شود که این انتخابات محلی در تهران به محاق برود. این درحالی است که پنج دوره انتخابات شورایاری‌ها متکی بر مجوزهای وزارت کشور بوده و کسی توضیح روشنی نمی‌دهد که مشکل فعالیت رسمی شورایاری‌ها چیست، بنابراین سازمان بازرسی و وزارت کشور باید به این رای ورود کرده و خواستار رفع موانع قانونی در تحقق زیرساخت‌های مجموعه‌های محلی شوند. به باورعلی‌رضا احمدی، رئیس شورای عالی استان‌ها «با توجه به فعالیت‌های موثر شورایاری‌ها در کلانشهر تهران، این نهادها باید تحت حمایت قانونی دولت و مجلس قرار گیرد و با تعیین ساختار و تخصیص ردیف بودجه و اختیارات مصوب، بتوانند اقداماتی را در راستای محلات خود پیش ببرند.» اما سوالی که در اذهان بیش از 4000 هزار شواریار در 352 محله بزرگ و کوچک پایتخت نقش بسته، یک «علامت سوال» بزرگ است که شورایاران که نه بودجه‌ای در اختیار دارند و نه می‌توانند در امور مالی محلات دخالت مستقیم داشته باشند و تنها با نقش مشورتی که به شهرداران مناطق و اعضای شواری شهر می‌دهند، به بهبود شرایط کمک می‌کنند، چرا نباید فعالیت داشته باشند و چه زیانی برای شهر به‌غیر از مشارکت‌های مردمی دارند؟ در حالی‌که شورایاران مهمترین تشکل‌های مردمی هستند که می‌توانند در ارتقای کیفیت زندگی شهروندان موثر باشند و آنها بیش از هرکسی به‌خوبی می‌دانند مشکل محله‌ای که در آن زندگی می‌کنند چیست. اکثر نهادها مانند شورا، دولت و نمایندگان مجلس تمایل به ادامه فعالیت این نهاد مدنی دارند تا در کنار مدیران شهری نقاط ضعف و قوت محلات که قاعدتا از دید مدیران و طراحان شهری مغفول مانده، پوشش دهند و به بهبود شرایط زندگی در محلات تهران کمک کنند. بی‌شک اگر فعالیت شورایاری‌ها به‌صورت رسمی و با اعمال چارچوب‌های قانونی ادامه یابد اثرات مثبتی در رضایت شهروندان و رشد کیفیت در کلانشهر تهران خواهد داشت. شورایاران در محلات با ایجاد حس تعهد شهروندان به کوچه، محله و شهر باعث ایجاد امنیت و رضایت شهروندان و کاهش اتلاف سرمایه‌ها می‌شوند، اما روند کج دار و مریز پنج دوره گذشته که تا پایان کار شورایاران به سرانجام نرسیده، این امر را محقق نکرده و همین امر سبب شده که توزیع امکانات و رفاه در محله‌های تهران به صورت ناعادلانه توزیع شود. کمبود امکانات در بسیاری از محلات کم برخوردار سبب شده که شهروندان از محلاتی که تا روزگاری نه‌چندان دور، روح زندگی در آنها جاری بود و کودکان در این محلات به دنیا می‌آمدند، رشد می‌کردند، و پیر می‌شدند، اکنون بیشتر به‌عنوان خوابگاه بزرگی تلقی شود و در آنها روح زندگی جریان ندارد. مردم تهران (بیشتر از شهروندان دیگر شهرها) به محله و شهرشان حس تعلق دارند و تا فرصتی به‌دست می‌آورند بار سفر می‌بندند و با هر تعطیلی از شهر دور می‌شود، چراکه تهران بزرگ را با این همه جاذبه گردشگری و توریستی، برای تفریح و استراحت خود مناسب نمی‌دانند. ناگفته پیداست که یکی از وظایف شورایاری‌ها این است که با ورود مشورتی در مدیریت شهری نواقص را برطرف و رضایت شهروندی را حاکم کنند. در حقیقت شورایاری‌ها، ابتدایی ترین نماد نگاه انسان‌مدارانه مدیریت شهری است که با قوت بخشیدن به این نهاد مدنی می‌توان انتظار کاهش معضلات و مشکلات محلی و شهری را داشت. شورایاران به مثابه مشارکت شهروندان در مدیریت شهری هستند و مسئولیت اجتماعی آنها در راستای شهروند محوری است که می‌تواند بار هزینه‌های مدیریت شهری را کاهش دهد و به کیفیت خدمات‌رسانی منجر شود. امیدواریم با روی کار آمدن شورای شهر ششم، آنها نگاه مستقل و موثری به این نهاد مردمی داشته باشند و با حمایت‌هایی که صورت خواهد گرفت، تصویب و تقویت قانون شورایاری‌ها در مجلس محقق می‌شود.