پایان پدر سنگبری نوین که برج آزادی یادگار اوست

خبــر درگذشــت استـاد غفـــار داورپناه بنیانگذار سنگ‌بری نـوین ایــران هـم منتشر شد. غفــار داورپنــاه ورنوسفادرانی، بنیانگذار سنــگ‌بری نویــن در ایـــران، بود. داورپناه از پیشکسوتان صنعت سنــگ‌بری ایـران، در سال 1308 در سده اصفهان چشم به جهان گشود و به دلیل حرفه پدرش از کودکی به سنگ‌تراشی روی آورد. پدر وی دهقا‌ن‌زاده بود و در جوانی به ارتش ملحق شد. وی به مدت 10 سال در ارتش فعالیت می‌کرد اما به دلیل سخت بودن امرار‌معاش استعفا داد و برای کار، سنگ‌بری را انتخاب کرد. با شروع جنگ جهانی دوم و مشکلات اقتصادی آن زمان، داورپناه که 11 سال بیشتر نداشت، به همراه پدر، به اصفهان رفت و برای کمک به خانواده، به سنگ‌تراشی مشغول شد. وی در سال 1327 با اندک سرمایه‌ای که پس‌انداز کرده بود، اولین کار‌گاه کوچک سنگ‌تراشی خود را راه‌اندازی کرد. داورپناه در بخش از کتاب زندگینامه خود، که به همت گروه ساخارا و آژیانه، جمع‌آوری شده بیان می‌کند:
«سرمایه کاری‌ام تمام شده بود و دیگر سنگی برای تراشیدن نداشتم. شخصی آمد و از خواب بیدارم کرد و گفت ما یک کار سنگ داریم بیا برویم و ببین آیا می‌توانی کار را انجام بدهی؟»این موضوع راه آشنایی داورپناه و مهندس سرداری شد. او که تحصیلکرده فرانسه بود، توانست کمک زیادی برای پیشرفت به داورپناه بکند و به این ترتیب با پشتکاری که خودش داشت، مسیر جدیدی در زندگی داور پناه ایجاد شد. داورپناه در سال 1333 کار با مهندس سیحون را آغاز می‌کند و دامنه تخصص خود را گسترش می‌دهد. سپس با غفار رحیمی‌، سلطان سنگ ایران در همان سال‌ها آشنا می‌شود و بعد‌ها پروژه برج آزادی را با وی به انجام می‌رساند. در سال 1337 داورپناه با تخصصی که پیدا کرده بود کارخانه سنگ‌بری پکا را که بعد‌ها به فاپکا تغییر نام داد، با کمک شرکای خود، تاسیس کرد و آن را به یکی از قطب‌های مهم از نظر معرفی تکنولوژی نوین در صنعت سنگ ایران تبدیل کرد و در این کار به مرحله‌ای رسید که توانست سنگ فرآوری شده را به خارج از ایران صادر کند. از این‌رو به عنوان پدر تکنولوژی نوین سنگ‌بری به شمار می‌آید. کارخانه سنگبری خارا نیز توسط داورپناه در سال 1342 راه‌اندازی شد که به دلیل همکاری با بسیاری از معماران نامدار ایران، اهمیت زیادی داشت. استفاده از سنگ در دوره سلطنت رضا شاه بسیار محدود بود که در دهه 50 رونق بیشتری گرفت. داور‌پناه به دنبال بدعت‌گذاری در صنعت سنگ، سنگ گرانیت را به بازار ایران عرضه کرد و اولین کسی بود که در ایران گرانیت را برش داد. فعالیت‌های صنعتی در آن دوره شکوفایی اقتصادی را برای داورپناه به همراه داشت. از این رو وی خانه‌ای شخصی برای سکونت خانواده خود ساخت که به نقل از معماران زبردست ایران، یکی از شاهکار‌های مار‌سنگ به حساب می‌آید. اما تجملات و ثروت داورپناه را در خود غرق نکرد و روحیه انسان‌دوستی وی را خاموش نکرد؛ چرا‌که او همواره در کمک‌های اقتصادی به همنوعان خود و کمک به سازمان‌های خیریه پیش‌قدم بود. مهمترین اثر به‌جامانده از وی برج آزادی در تهران است. داورپناه کار انتخاب سنگ، برش و اجرای آن را انجام داد و صنعت و هنر را در‌هم‌آمیخت و این برج دهه‌‌هاست برای ایرانیان به یادگار مانده است. وی علاوه بر فعالیت در پروژه میدان آزادی، در ساخت ساختمان وزارت کشور و چند پروژه مهم دیگر نیز همکاری داشته است.