افسردگي يکي از آسيبها و اختلالهاي رواني شايع است که از زمان شيوع بيماري کرونا به اشکال مختلف جمعيت کثيري از مردم جهان چه آنهايي که به اين بيماري مبتلا شده و بهبوديافتهاند و چه آنهايي که هنوز ترس از ابتلا به اين بيماري را دارند، تحتتاثير قرار داده است.صادق شهنوازي متخصص روانپزشکي در خصوص افسردگي ناشي از بيماري و راههاي مقابله با آن توضيح داد: کرونا و مشکلات جسمي، ترس از عواقب ابتلا به اين بيماري، عدم ديدار عزيزان، نگراني و ترس از ابتلاي خانواده و قرنطينه شدن از عواملي هستند که فرد را دچار افسردگي مي کند و معمولا مبتلايان به کرونا بيش از ساير افراد پس از بهبودي دچار اينگونه آسيبهاي رواني مي شوند.وي اظهار داشت: کرونا به دليل سرعت انتقال که از ويژگيهاي اين ويروس است، باعث ايجاد يک وضعيت اضطراري و ترس آور شده است و اين بيماري واگيردار نه تنها سبب نگرانيهايي در ارتباط با سلامت جسمي همگاني شده بلکه باعث بروز بيماري هاي روانشناختي و اختلالات رواني نيز ميشود.اين روانپزشک ادامه داد: در اين شرايط، حفظ وضيعت سلامت روان افراد به ويژه بهبوديافتگان کرونا ضروري است؛ زيرا مردم در قسمتهاي مختلف جامعه ممکن است محرکهاي استرسزايي در طول انتشار کرونا را تجربه کنند و در وضعيت پرمخاطره فعلي، شناسايي افراد مستعد اختلالات روانشناختي و بهبوديافتگان در سطوح مختلف جامعه که سلامت روان آنها ممکن است به خطر بيفتد، ضروري است.
مواجهه بهبوديافتگان کرونا با افکار مزاحم
شهنوازي اضافه کرد: افکار مزاحم نيز از اختلالاتي است که بهبوديافتگان کرونا با آن مواجه ميشوند؛ اين اختلال ميتواند باعث وسواس در آنها شود و مدا بهبوديافتگان کرونا م به فکر تلاش در جهت دوري از کرونا با رفتارهاي افراطي باشند. همچنين اختلال روان تني و اضطراب ناشي از ابتلاي مجدد به کرونا مي تواند بر عملکرد ساير قسمتهاي بدن از جمله دستگاه گوارش، سيستم تنفسي و... تاثير منفي گذاشته و سردرد و تنگي نفس براي فرد ايجاد کند.وي تصريح کرد: پيامدهاي رواني ناشي از ابتلا به کرونا ميتواند بر اثر واکنش سيستم ايمني به خود ويروس ايجاد شود و عوامل استرسزاي رواني مانند ننگ و بدنامي، انزواي اجتماعي و نگراني در خصوص آلوده کردن ديگران به وجود آيد که با تشخيص و درمان به موقع شرايط رواني فرد ميتوان از بروز اختلالها و ناتوانيهاي بيشتر جلوگيري کرد.اين روانپزشک خاطرنشان کرد: پس از پايان همه گيري کرونا، آسيبهاي رواني افراد به ويژه مبتلايان به کرونا بروز مييابد که سيستم بهداشت و درمان را نيز درگير خواهد کرد. لازم است شيوه ها و دستورالعمل هاي پيشگيري از اختلالات رواني در افراد از سوي مسئولان بهداشتي تدوين و از طريق کارشناسان راههاي جلوگيري از آسيبهاي رواني در همه اقشار مختلف جامعه از طريق رسانهها بيان شود.
اضطراب در بهبوديافتگان کرونا
نتايج يک مطالعه بزرگ نشان ميدهد که بهبوديافتگان کرونا چند ماه بعد از ابتلا به اين بيماري دچار افسردگي و اضطراب ميشوند.محققان دانشگاه آکسفورد در اين مطالعه پرونده الکترونيکي سلامت بيش از 69 ميليون بيمار آمريکايي را مورد بررسي قرار دادند؛ 62 هزار و 354 نفر از اين افراد از اواخر ماه ژانويه تا اول آگوست به ويروس کرونا مبتلا شده بودند.در اين مطالعه پيگيري افرادي که نتيجه آزمايش کروناي آنها مثبت بود، نشان داد که در مدت سه ماه، براي يک نفر از هر پنج نفر بهبوديافته کرونا، براي اولين بار ابتلا به اضطراب، افسردگي يا بي خوابي به وجود آمده است.محققان معتقدند اين احتمال تقريباً 2 برابر بيشتر از ساير گروه هاي بيماران در همان دوره بود و اين مطالعه همچنين نشان داد خطر ابتلا به کوويد19 در افرادي که از پيش به بيماري هاي رواني مبتلا بودند، نسبت به افراد فاقد اين بيماريها 65 درصد بيشتر بود.متخصصان بهداشت روان که در اين مطالعه شرکت نداشتند، معتقدند: يافتههاي اين مطالعه تاييدي است بر مدارک در حال افزايش مبني بر اينکه کرونا بر مغز و روان مبتلايان تاثير ميگذارد و خطر ابتلا به يکسري بيماري هاي رواني را افزايش ميدهد.محققان متوجه شدند شايعترين ميزان ابتلا به اضطراب، افسردگي و بيخوابي در ميان بهبوديافتگان کوويد19 بود که مشکلات سلامت رواني داشتند. آنها همچنين متوجه شدند که خطر ابتلا به زوال عقل که خطر قابل توجهي بالاتري از زوال عقل که با کاهش عملکردهاي مغز مانند حافظه و تفکر مشخص ميشود، در اين افراد به مراتب بالاتر است.بر اساس نتايج اين مطالعه، 20 درصد افرادي که به کرونا مبتلا ميشوند در مدت 90 روز به يک اختلال رواني مبتلا ميشوند. همچنين اين مطالعه نشان داد خطر ابتلا به کوويد19 در افرادي که سابقه يک بيماري رواني داشتند نسبت به افرادي که سابقه اين بيماري را نداشتند، 65 درصد بيشتر بود.کوويد19 براي اولين بار در دسامبر 2019 در شهر «ووهان» در کشور چين شناسايي شد و به سرعت تقريبا در تمام کشورهاي جهان گسترش يافت؛ سازمان جهاني بهداشت در 11 مارس شيوع اين بيماري را همه گيري اعلام کرد.