كشورهاي عربي مخالف برجاماند؛ چرا؟
آرمــان ملي- عليرضا پورحسين: مقامات ايران عنـوان کردهاند که دربــاره توافقي که پيش از اين بر سرش مذاکره کردهايم، مذاکره نخواهيم کرد. اين توافق يک بدهبستان بود. اينطور نبود که يک طرف مطالبه کند و طرف ديگر اجابت کند. موضوع اين است که اروپا و آمريکا محدوديتهايي 20 به علاوه 10ساله ميخواستند. ايران مذاکره را بر سر هيچ محدوديتي آغاز کرد و جايي در اين بين به توافق رسيد. اين موضوع دو سال مذاکره بود و ديگر درباره آن مذاکره نخواهد شد. اين محوري است که ايران بارها بر آن تاکيد کرده است اما در هفتههاي اخير به صورت متعدد کشورهاي عربي پا را فراتر گذاشته و علاوه بر اينکه خواستار برهمزدن بندهاي برجام و دخالت در آن هستند خواستار تغيير در ترکيب طرفين برجام نيز هستند و طبق ادعاهايي کذايي بهدنبال موقعيتسازي براي خود هستند تا در مذاکرات برجام شرکت کنند. اصرارهايي که برخي بر اين باور هستند با خواسته رژيمصهيونيستي صورت گرفته است و باز هم تکرار خواهد شد تا در اين راستا کارشکني صورت گيرد؛ درخواستهايي که در گذشته با مخالفت طرفين برجام روبهرو شده است و در ادامه نيز به نظر ميرسد موافقتي با آن انجام نشود و در اين ميان اين امر مهم است که ايران چگونه به اين ادعاها واکنش نشان دهد. در راستاي بررسي اين مساله «آرمان ملي» گفتوگويي با پيروز مجتهدزاده، کارشناس مسائل بينالملل داشته است که در ادامه ميخوانيد.
درخواست متعدد کشورهاي عربي براي شرکت در مذاکرات ايران و آمريکا با چه هدفي صورت ميگيرد و آيا ميسر خواهد بود؟
کشورهاي عربي به دنبال اين هستند تا خود را وارد مذاکرات برجام کنند تا اگر ايالاتمتحده آمريکا به صورتهايي بخواهد با ايران به توافق برسد، آنها اين توافق را بر هم زده و مخالفت کرده و کارشکني کنند. به صورت معمول رژيمصهيونيستي نميتواند وارد مذاکرات ايران و طرفين برجام شود، در همين راستا کشورهاي عربي تحت عنوان همسايگان ايران ادعا ميکنند که تحت تاثير ايجاد ناامني ايران قرار گرفتهاند و ميخواهند وارد مذاکرات برجام شوند در صورتي که قصد آنها اين است به عنوان نماينده رژيم صهيونيستي وارد مذاکرات شوند و خواستههاي آن رژيم را پيش برند. در همين راستا مظلومنمايي ميکنند و عنوان ميکنند که ايران روي آنها تاثير منفي گذاشته و تقاضاي ورود به برجام و ورود به مذاکرات را ميکنند و اين درخواست در اين روزها افزايش يافته است زيرا احساس ميکنند، با کنار رفتن دونالد ترامپ احتمال مذاکرات بيشتر شده است. آنها ميخواهند براي خود يک حق ساخته تا ديگران آنها را مستحق حضور در مذاکرات بشمارند. اين کشورها دليلهايي دارند اما دليلهاي آنها در قالب برجام تعريف نشده است. آنها ميخواهند مجري خواستههاي رژيم صهيونيستي باشند و تلاش آنها در اين راستاست.
ايران بايد چه سياستي را در قبال تکرار اين ادعاها از سوي کشورهاي عربي در دستور کار قرار دهد؟
همانطور که وزير امورخارجه کشورمان در گذشته براي گفتوگو با دولت ترامپ شروطي تعيين کرده بود، ايران بايد براي کشورهاي عربي نيز شروطي تعيين کند و در قالبي خارج از برجام با آنها گفتوگو کند. ايران بايد بهصراحت اعلام کند که برجام صرفا معطوف به ايران و 6 طرف مقابل است و کشور ديگري نبايد در آن دخالت کند. ايران بايد با قاطعيت اين را اعلام کند تا هيچ دخالتي از خارج از اين مجموعه صورت نگيرد. ايران بايد با صراحت به کشورهاي عربي اعلام کند که بيش از آنکه به فکر منافع کشورهاي فرامنطقهاي باشند بايد به فکر خودشان و صلح و امنيت منطقه باشند. تا همه کشورهاي اين منطقه بتوانند به يک تفاهمي برسند. هيچگاه استفاده از نيروهاي فرامنطقهاي منجر به صلحي پايدار در منطقه نشده است و بايد در اين امر تجديدنظر کنند. ايران بايد بر اين امر تاکيد کند.
ايران در عمل در خصوص کشورهاي منطقه بايد چه برنامهاي را پيش برد؟
ايران بايد از عربستان و امارات دعوت کند و يک بار براي هميشه اتمام حجت کند. بايد در سطح وزيرخارجه تحرکات ديپلماتيک آغاز شود و اين امر بيان شود که مشکلات منطقه را بايد کشورهاي منطقه حل کنند و از بيرون خطگيري نکنند. هرگونه تلاش براي دخالت نيروهاي فرامنطقهاي در مشکلات منطقهاي صرفا تنش را افزايش ميدهد؛ اتفاقي که امروز کشورهاي عربي به آن تن دادهاند و از آن نيز دستبردار نيستند. مقامات ديپلماتيک ايران به قدري تبحر دارند که ميتوانند در اين عرصه موفق عمل کنند. ايران بايد بيشتر در راستاي تبيين طرح هرمز گام برداشته و مبناي حقوقي آن را تشريح کند تا با دستاني بازتر بتواند ساير کشورها را در مورد اجماع منطقهاي حول محور آن جمع کند. همه کشورها بايد پاي ميز مذاکره بيايند تا اختلافات به صورت کامل حل شود. ايران بايد چارچوبهاي طرح پيشنهادي خود را بر اساس منطق بينالملل تشريح و استوار کند. بايد به فکر ايدههايي براي حل مشکلات منطقه بود که عملياتي کردن آنها نيز راحت باشد. ايران بايد پيششرطهايي را در اين راستا مطرح کند که مهمترين آنها کوتاه شدن دست نيروهاي فرامنطقه از خاورميانه است. شرط دوم بايد اين باشد که حق حيات و امنيت مرزهاي تمام کشورها به رسميت شناخته شود. زماني که امنيت کشورها به رسميت شناخته شود و نيروهاي فرامنطقهاي نيز دستشان کوتاه شود بهراحتي ميتوان به توافق رسيد و آيندهاي روشن را براي منطقه متصور شد. اين روزها منطقه به اين آرامش نياز دارد و بايد هر چه سريع تر در راستاي آن گام هايي برداشته شود. امروز ضرورت دارد تا با رويکردي شفافتر و واضحتر به اين سمت حرکت کرد تا زودتر نتايجي حاصل شود. تمامي اين اتفاقات بايد فارغ از برجام رقم بخورد زيرا آن گفتوگوي فرامنطقهاي ايران است.
