قانون فصل‌الخطاب خودسری‌ها

 چرا که اساسا تفاوت مهم این روش و نقطه تمایز آن با سایر مواجهات این است که گفت‌و‌گو بر پایه آرامش، پذیرفتن طرف مقابل و صحبت درباب یک مساله مشترک پیش می‌رود و طرفین در آزادی کامل به بیان مواضع خود می‌پردازند. در گفت‌و‌گو و هم‌اندیشی کسی حاکم یا محکوم نیست و همه در جایگاهی برابر قرار دارند و نتیجه و برون داد آن هم‌اندیشی و گفت‌و‌گو مورد تایید همه طرفین خواهد بود. امروز در شرایط حساس کنونی که کشور و جامعه نیازمند انسجام و وحدت ملی هستند نیاز به گفت‌و‌گو و اتخاذ موضع واحد بیش ازپیش احساس می‌شود تا سلیقه‌های مختلف در جامعه احساس کنند دیده می‌شوند و صدایشان شنیده می‌شود. اما اینکه برخی جریانات خاص و تندرو گفت‌و‌گو، هم‌اندیشی یا خرد جمعی را برنمی‌تابند و صرفا بر مبنای رویکرد‌های خاص خود پیش می‌روند اتفاق ناخوشایندی است که مدت‌ها است در مقاطع مختلف در جامعه رخ داده و می‌دهد. مشخص هم نیست که چرا که برخی جریانات خاص گفت‌و‌گو را بر نمی‌تابند و تصور می‌کنند با تهدید، اعمال خشونت، اهانت و تخریب می‌توانند کار خود را به پیش ببرند. گرچه به تجربه ثابت شده هیچ مساله‌ای در هیچ حوزه‌ای نه تنها با خشونت حل و فصل نشده بلکه گفت‌و‌گو، تعال و هم‌اندیشی نهایتا منجر به حل و فصل مشکلات و بحران‌ها شده است. چه اینکه شاید در بسیاری از مسائل نیز اگر همین رویه پیش گرفته می‌شد شاهد هزینه‌های کمتری بودیم. 

* خشونت از کلام تا عمل!

سه‌شنبه ۲۱ مهرماه بود که یکصد و چهل و هفتمین نشست تخصصی «بنیاد باران» با موضوع «گذار‌های جهانی، زنجیره ارزش و معماری توسعه ایران» با حضور سیدمحمدخاتمی در کتابخانه ملی برگزار شد. در این نشست عباس آخوندی وزیر سابق راه و شهرسازی در مورد موضوع نشست سخنرانی کرد. نشستی که به نظر می‌رسید به مانند سایر نشست‌های این‌چنینی با دستور کار مشخص ادامه یافته و به پایان برسد که این‌چنین هم شد. اما در انتهای نشست اتفاقی رخ داد که برگزاری چنین برنامه‌ای را تحت‌الشعاع قرار داد. سوء قصد به جان عباس آخوندی سخنران مراسم حادثه‌ای بود که البته با تلاش حراست مجموعه و دخالت نیروی انتظامی از وقوع آن جلوگیری و فرد سوءقصد کننده بازداشت شد. این اتفاق زنگ خطری را به صدا درآورد که هنوز عده‌ای در این کشور تلاش می‌کنند با توسل به اقدامات خشن و بی‌ثبات کننده در جامعه بحران آفرینی کنند. تردید نیست که با تمام توان باید جلو این اقدامات ایستاد و اجازه نداد آرامش کشور بهم بخورد. نقطه تاریک ماجرا جایی است که به اذعان مدیر عامل بنیاد باران فرد دستگیر شده گفته: «ما گروهی پنج یا شش‌نفره و دنبال حذف تعدادی از افراد هستیم». افرادی که حتما از شخصیت‌های مطرح و از سرمایه‌های ارزشمند کشور و جامعه محسوب شده و مورد احترام مردم هستند. مساله مهم و قابل توجه این است که اگر امروز با برخی خودسری‌ها، اهانت و خشونت‌های کلامی علیه مسئولان و شخصیت‌های سیاسی برخورد نشود شاید اتفاقات دیگری مثل آنچه برای وزیر سابق راه و شهرسازی اتفاق افتاد رخ دهد که خوشایند جامعه نیست. تجمعات در مقابل منزل حسن روحانی رئیس‌جمهور پیشین و حملات به محمدجواد ظریف وزیر خارجه پیشین یا محمدباقر قالیباف رئیس مجلس نیز از آن دست اقدامات و اجتماعات غیر قانونی است که باید هرچه زودتر موضع قاطعی در قبال آنها گرفته شود تا همه بدانند قانون فصل‌الخطاب است و هرکس نمی‌تواند به صلاح‌دید و احتجاج خود تصمیم بگیرد یا اقدامی کند.

 * بیانیه بنیاد باران

بنیاد باران در پی بازداشت یک فرد مسلح در محل برگزاری یکصد و چهل و هفتمین نشست تخصصی این بنیاد بیانیه‌ای صادر کرد. در بخشی از این بیانیه آمده است: بنیاد باران از مراجع قضایی، امنیتی و انتظامی انتظار دارد با رعایت کامل موازین قانونی، بی‌طرفانه و همه‌جانبه به این واقعه رسیدگی کنند و پس از تکمیل بررسی‌ها، نتایج را به‌صورت شفاف و مستند در اختیار افکار عمومی قرار دهند. در جریان برگزاری یکصد و چهل‌وهفتمین نشست تخصصی بنیاد باران در کتابخانه ملی ایران، فردی مسلح در ورودی غربی پارکینگ این مجموعه بازداشت شد. بنا بر اطلاعات اولیه، احتمال می‌رود وی قصد تعرض به جان جناب آقای دکتر عباس آخوندی را داشته است. این رخداد، با توجه به محل وقوع و ماهیت احتمالی آن، نگرانی جدی درباره امنیت جانی فعالان سیاسی، اندیشمندان و شرکت‌کنندگان در برنامه‌های عمومی ایجاد کرده است. بنیاد آزادی، رشد و آبادانی ایران (باران)، ضمن اعلام حمایت از دکتر عباس آخوندی، تأکید می‌کند که ابعاد و ماهیت این واقعه باید بر پایه تحقیقات رسمی، دقیق و مستند روشن شود. امنیت جانی شهروندان، اندیشمندان و فعالان سیاسی و مدنی، صرف‌نظر از دیدگاه‌ها و گرایش‌های آنان، حقی اساسی و از وظایف قانونی نهاد‌های مسئول است. هیچ اختلاف‌نظر سیاسی یا فکری، نقد یا رقابت سیاسی نمی‌تواند توجیهی برای تهدید، ارعاب یا تعرض به جان افراد باشد. تأمین امنیت برابر برای همه شهروندان، از الزامات حاکمیت قانون و پیش‌شرط استمرار گفت‌وگوی مدنی و فعالیت مسالمت‌آمیز سیاسی و اجتماعی است. 

*منافع تندرو‌ها در خشونت

یک فعال سیاسی اصلاح‌طلب در خصوص لزوم گفت‌و‌گو در جامعه به جای توسل به خشونت اظهار داشت: آنهایی که صاحب فکر و اندیشه و از این نظر مستغنی هستند و می‌توانند ایده‌ای داشته باشند، بر اساس آن ایده و تفکری که دارند یک راه امیدی برای جامعه و کشور باز کنند، اما متاسفانه آنهایی که متکی به فکر و اندیشه نیستند و تکیه بر زور و بی‌قانونی دارند و منافعشان در این مسیر تعریف می‌شود، اساسا نمی‌توانند اینطور مسیر‌ها را پشت سر بگذارند و حاضر به گفت‌و‌گو نیستند و گفت‌و‌گو، منطق و تعامل را برنمی‌تابند. جواد امام به «آرمان ملی» گفت: متاسفانه وضعیتی که الان پیش روی ما است، اینها به دنبال ایجاد هرج و مرج و آشوب هستند. اینکه فحاشی می‌کنند و تهمت می‌زنند و مسیری که برای خود طی می‌کنند یک جریان و اقلیت محضی هستند که جایگاهی هم در بین مردم ندارند. مدیر عامل بنیاد باران بیان کرد: اگر کسی دارای منطق و تفکری باشد و گفت‌و‌گو را محور رفتار خود قرار دهد و بتواند با هم نوع خود تعامل داشته باشد قاعدتاً متوسل به این مسیر خشونت بار نمی‌شود. سخنگوی جبهه اصلاحات افزود: به هر حال اتفاقی که می‌افتد در هیچ بزنگاهی اگر قرار باشد مردم تصمیم‌گیر باشند قاعدتاً مردم اینها را نمی‌پذیرند و منافع اینها در این مسیر تعریف شده و نگران هستند که اگر این وضعیت به آرامش بینجامد به سرعت حذف شوند.