با کاهش دمای هوا و ورود به فصل سرما، بسیاری از افراد با افزایش احساس خستگی، خشکی پوست و شیوع بیماریهای ویروسی مانند سرماخوردگی و آنفلوآنزا مواجه میشوند. در چنین شرایطی، داشتن برنامه غذایی متعادل و استفاده از مواد غذایی مغذی میتواند به تأمین انرژی مورد نیاز بدن و حمایت از عملکرد سیستم ایمنی کمک کند.کارشناسان تغذیه معتقدند برخلاف تصور عمومی، مصرف یک ماده غذایی خاص نمیتواند بهتنهایی از ابتلا به بیماریهای زمستانی جلوگیری کند؛ بلکه تنوع غذایی، دریافت کافی ویتامینها و مواد معدنی و رعایت تعادل در مصرف گروههای مختلف غذایی از مهمترین عوامل حفظ سلامت در فصل سرماست.
یکی از بهترین انتخابها برای روزهای سرد سال، مصرف غذاهای گرم و مغذی مانند سوپ مرغ، سوپ جو، آش عدس و آش سبزیجات است.این غذاها با تأمین مایعات، پروتئین، فیبر و مواد معدنی مورد نیاز بدن، میتوانند بخشی از نیازهای تغذیهای روزانه را تأمین کنند.استفاده از موادی مانند هویج، کدوحلوایی، اسفناج، کرفس، شلغم، پیاز و سیر در تهیه سوپ و آش، ارزش غذایی این وعدهها را افزایش میدهد.
پرتقال، نارنگی، لیموشیرین، کیوی و انار از میوههای مناسب فصل پاییز و زمستان هستند.این میوهها منابع مناسبی از ویتامین C و ترکیبات آنتیاکسیدانی محسوب میشوند و در عملکرد طبیعی سیستم ایمنی نقش دارند.کارشناسان توصیه میکنند بهجای مصرف مداوم آبمیوههای صنعتی و نوشیدنیهای شیرین، میوههای تازه و کامل در برنامه غذایی روزانه قرار گیرند.
تأمین پروتئین کافی در فصل سرما اهمیت زیادی دارد. مرغ، ماهی، تخممرغ، گوشت کمچرب، عدس، لوبیا و نخود از جمله مواد غذایی مفیدی هستند که میتوانند در وعدههای غذایی روزانه استفاده شوند.ماهی علاوه بر پروتئین، منبع مناسبی از اسیدهای چرب امگا ۳ است. حبوبات نیز با داشتن فیبر، آهن و پروتئین گیاهی، انتخاب مناسبی برای تقویت کیفیت رژیم غذایی محسوب میشوند.
گردو، بادام، پسته، فندق، کشمش، انجیر خشک و خرما از خوراکیهایی هستند که میتوانند انرژی و بخشی از مواد مغذی مورد نیاز بدن را تأمین کنند.مغزها حاوی چربیهای مفید، پروتئین و مواد معدنی هستند و مصرف متعادل آنها بهعنوان میانوعده توصیه میشود.البته به دلیل کالری نسبتاً بالای خشکبار و مغزها، بهتر است در مصرف آنها زیادهروی نشود.
نوشیدنیهای گرم مانند چای، شیر گرم و دمنوشهای ملایم میتوانند به تأمین مایعات و ایجاد احساس آرامش و گرما در روزهای سرد کمک کنند.همچنین استفاده متعادل از زنجبیل، دارچین و زردچوبه در غذاها میتواند به تنوع رژیم غذایی کمک کند.عسل نیز میتواند بهعنوان شیرینکننده طبیعی در حد متعادل مصرف شود؛ با این حال، نباید آن را جایگزین درمان بیماریهای عفونی دانست.
در فصل پاییز و زمستان، به دلیل کاهش مدت و شدت تابش نور خورشید، توجه به دریافت ویتامین D اهمیت بیشتری پیدا میکند.ماهیهای چرب، زرده تخممرغ و مواد غذایی غنیشده با ویتامین D از منابع غذایی این ویتامین هستند.در صورت کمبود ویتامین D، مصرف مکمل باید با توجه به شرایط فرد و توصیه پزشک انجام شود.