اهرم‌های فشار طرفين در برجام

آرمان ملی: کمـتر از دو هفـــــته تا 8 آذر زمان آغاز مذاکرات احیای برجام باقی است و بسیاری بر این باورند که این انتظار می‌رود که در این فاصله باقی مانده تا آغاز مذاکرات رخدادهای پیش بینی نشده‌ای رخ دهد که برجام و مذاکرات پیش رو متاثر از آن اتفاقات قرار گیرند. رخدادهایی مانند اعمال برخی تحریم‌های جدید آمریکا علیه برخی نهادها و اشخاص ایرانی یا سفر مدیر کل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به ایران و یا نشست پیش روی شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی که هر یک می‌تواند شرایط جداگانه‌ای را فراهم بیاورد و با واکنش‌طرف‌های حاضر در برجام به خصوص ایران مواجه شود. کما اینکه اخیرا فرانسه در موضع‌گیری جدیدی خود از ایران خواسته تا به تعهدات کامل خود در قبال آژانس برگردد و از طرفی هم اظهار کرده که شورای حکام باید با ارسال پیامی قاطع به ایران در این زمینه کمک کند. این در حالی است که لودریان وزیر خارجه این کشور نیز گفته اگر مذاکرات به نتیجه نرسد برجام بی‌معنی خواهد شد. رابرت مالی نماینده ویژه آمریکا در امور ایران نیز اخیرا در توئیتی از گفت‌وگوی و رایزنی خود با دبیران سیاسی تروئیکای اروپایی و مقامات ارشد شورای همکاری خلیج فارس درخصوص ایران گفته است. به نظر می‌رسد هر چقدر به به روزهای مذاکره نزدیک‌تر شویم حداقل از سمت غربی‌ها فضا کاملا تنگ و یکسویه شود و آنها با فشار از جوانب مختلف بخواهند پیش از آغاز مذاکرات از ایران امتیازاتی را هم بگیرند. کما اینکه نشست شورای حکام پیش رو است و غربی‌ها بسیار معتقدند که می‌توانند از این اهرم فشار برای امتیازگیری از ایران استفاده کنند. هرچند که خود به خوبی می‌دانند اگر شرایط به نحوی پیش برود که مطالبات ایران در آن احصاء و حل نشود مذاکرات شرایط دیگری خواهد یافت و شاید به سمت و سوی دیگری برود. آنچه مسلم است و برخی رسانه‌های بین‌المللی نیز بدان اذعان دارند اینکه هدف اعلام شده آمریکا در زمان ازسرگیری مذاکرات غیرمستقیم با ایران مشخص کردن این است که آیا توافق هسته‌ای می‌تواند به صورت دوطرفه احیا شود یا نه؛ اما برخی دیپلمات‌ها می‌گویند که هدف اعلام نشده آمریکا در واقع جلب حمایت روسیه و چین برای تحت فشار گذاشتن ایران درصورت شکست مذاکرات است. این در حالی است که جیک سالیوان مشاور امنیت ملی کاخ سفید اخیرا در دیدار با مقامات رژیم صهیونیستی بسته پیشنهادی توافق موقت با ایران در مذاکرات هسته‌ای را رونمایی کرده است. گفته شده پیشنهاد توافق موقت با ایران با هدف خرید زمان مطرح شده و طرحی موقتی است، چون کاخ سفید همچنان بر احیای کامل برجام تاکید دارد. هرچند که  طرف اسرائیلی مخالفت خود را با هر گونه توافقی از جانب آمریکا با ایران در قالب برجام اعلام کرده است. در این شرایط باید دید که با وجود اتفاقاتی که تا روز 8 آذر رخ می‌دهد مذاکرات پیش رو برای احیای برجام چگونه پیش خواهد رفت و چه نتایجی در برخواهد داشت. 
   توافق قابل دسترسی است 
سخنگوی وزارت امور خارجه در مورد شرایط بازگشت آمریکا به برجام اظهار داشت: برداشتن موثر، یکجا و قابل راستی آزمایی تحریم‌ها شرط بازگشت آمریکا به برجام است و این تمامی هدف ما از گفت‌وگوها در وین است. سعید خطیب‌زاده گفت: اگر آمریکا با همین رویکرد وارد گفت‌ و گوها در وین شود و آمادگی برداشتن تحریم‌ها به صورت یکجا و قابل راستی آزمایی را داشته باشد، قطعا توافق در کوتاه‌ترین زمان قابل دسترسی است. سخنگوی دستگاه دیپلماسی بیان کرد: البته ما تضمیــن‌هایی مـــی‌خواهیم که آمریکا مجددا حقوق بین الملل را به سخره نخواهد گرفت. خطیب‌زاده تاکید کرد: ایالات متحده به شمول دولت فعلی آمریکا نشان داده که نمی‌تواند پای تضمین‌های خود بایستد و امضای رئیس جمهور آمریکا، آنچنان که ادعا می‌کنند قابل اتکا و ارزش نیست لذا طبیعی است که جمهوری اسلامی ایران و تیم مذاکره کننده بر اخذ تضمین‌های لازم تاکید داشته باشد. وی افزود: اینها البته مواردی است که در اتاق مذاکرات به صورت جزئی و عملیاتی مورد بحث قرار می‌گیرد. خطیب‌زاده در خصوص مواضع ایران در مذاکرات پیش‌رو نسبت به بی عملی و خلف وعده اروپا، در عمل به برجام اظهار کرد: ما مدام بی عملی اروپا را در کنار نقض مداوم و خروج آمریکا از قطعنامه ۲۲۳۱ و برجام، مطرح کرده‌ایم، آمریکا نه تنها موفق شد تحریم‌های یکجانبه را علیه ایران اعمال کند بلکه بیشتر از آن نشان داد که اروپا تـــا چه حد اسیر بی عملی و ناتوان از آنچه هست که به عنوان تعهد قطعی خود پذیرفته بود. این دیپلمات ارشد کشورمان افزود: یکی از مواردی که در مذاکرات وین مطرح است این است که اعضای برجام باید به تعهدات خود ذیل برجام بازگردند.
   دیداربا مقامات عالیرتبه ایران 
پس از اظهارات اخیر مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی مبنی بر نا امیدی از دیدار با مقامات کشورمان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی با صدور بیانیه‌ای از دیدار رافائل گروسی مدیرکل این آژانس با مقامات ایران طی سه شنبه هفته آینده خبر داد. آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در این بیانیه اعلام کرد: می‌توانم تأیید کنیم که رافائل گروسی مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی روز سه شنبه ۲۳ نوامبر (۲ آذر) با مقامات عالیرتبه ایران در تهران دیدار خواهد کرد. این بیانیه می‌افزاید که گروسی پس از بازگشت از تهران طی همان روز، نشستی خبری را در مقر آژانس در وین برگزار خواهد کرد. گفتنی است که پیش از این اعلام شده بود که «رافائل گروسی» مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اوایل آذرماه برای دیدار و گفت و گو با مسئولان کشورمان به تهران سفر خواهد کرد. گروســــی در این سفر، روز سه‌شنبه با «محمد اسلامی» رئیس سازمان انرژی اتمی و همچنین «حسین امیرعبداللهیان» وزیر امـــــور خارجه کشورمان دیدار خواهد کرد. همچنین سعید خطیب‌زاده سخنگوی وزارت امور خارجه ایران نیز از دعوت گروسی به تهران خبر داده بود.

ارسال دیدگاه شما

روزنامه در یک نگاه
ویژه نامه