اکران نوروزی «فیلشاه» توفیقی برای سینمای کودک بود
آرمان - جشنواره فیلمهای کودکان و نوجوانان از آن جشنوارههایی است که طی سالهای برگزاریش توانسته شور و نشاط بسیاری را به بدنه سینمای کودک کشورمان تزریق کند. جشنوارهای که اگر چه در طول مسیر ۳۱ سالهاش همواره از پستیها و بلندیهای بسیاری عبور کرده است؛ اما چند سالی است با بازگشت از همدان به شهر قبلیاش(اصفهان) به سمت اعتلا پیش میرود.علیرضا رضاداد از جمله مدیران قدیمی سینمای کشورمان است؛ مدیری که اگرچه در دوران بازنشستگی بهسر میبرد؛ اما همواره دغدغهمند و تلاشگر فعالیت کرده است. او امسال دومین سال دبیری خود در جشنواره فیلمهای کودک و نوجوان را پشتسر میگذارد.در ادامه گفتوگوی فارس با علیرضا رضاداد، دبیر سی و یکمین جشنواره فیلمهای کودکان و نوجوانان را میخوانید:
ما در اهداف جشنواره فیلمهای کودکان و نوجوانان، «رونق بخشیدن به سینمای کودک» را مشاهده میکنیم. بهنظر شما این جشنواره از چه جهاتی میتواند سینمای کودک و نوجوان کشورمان را رونق بخشد؟
کانون توجهات جشنوارهها معمولا برجستهسازی آثاری است که در آن جشنواره مطرح میشوند.جشنواره کودک هم از این قاعده مستثنا نیست. وقتی که جشنواره با تعدادی فیلم برگزار میشود، آن تعداد فیلم خود به خود فضایی برایشان ایجاد میشود و بهخصوص برای فیلمهایی که سازندگانشان از یک پیشینه شهرت برخوردار نباشند، کشف جدیدی هستند و اتفاق جدیدی برای آن فیلم است. مثلاً فیلم سینمایی «ابد و یک روز» ساخته آقای روستایی، اگر در جشنواره فیلم فجر مطرح نشده بود، حتما در اکران با آن اقبال روبهرو نمیشد.البته در برخی موارد فیلمها نیازی به تبلیغات جشنوارهای ندارند، فیلم سینمایی مثل «هزارپا» مولفههای جذب مخاطب را دارد و نیازی به فضای جشنوارهای ندارد. جشنوارههای سینمایی در کشورمان، حلقه اتصالی بین تولید و نمایش است. به اعتبار برگزاری جشنواره عدهای تمرکز میکنند که ساختار تولید، جشنواره و نمایش بتواند به هم متصل شود. آقای حیدریان سال گذشته سیاستهای جشنواره کودک و نوجوان را برای اهالی رسانه شرح دادند و در ادامه همان موضوع جلساتی در بنیاد سینمایی فارابی تشکیل شده، بخشی از بنیاد سینمایی فارابی روی تولید سینمای کودک و نوجوان متمرکز شد. ماموریتی هم در حمایت از سینمای کودک به کارگروه اکران و معاونت نظارت و ارزشیابی داده شد.یکی از برنامهریزیهای این شورا این است که همواره در سبد اکران سینمای ایران، یک فیلم کودک و نوجوان وجود داشته باشد. کارگروه اکران تصویب کرد که در تمام طول سال حتما یک فیلم کودک و نوجوان در اکران باشد. هفت ـ هشت فیلم از جشنواره گذشته تاکنون مستمرا اکران شده و فکر میکنم از سالهای استثنایی بود که سینمای کودک با انیمیشن «فیلشاه» در سبد نوروز هم سهم داشت و این یک موفقیت برای سینمای کودک به شمار میرود.
شورای راهبری سینمای کودک چه نقشی ایفا میکند؟
شورای راهبری سینمای کودک و نوجوان تا اوایل سال ۹۶ فعال بود؛ اما بعد از تشکیل هسته سینمای کودک و نوجوان، ماموریت این شورا به هسته سینمای کودک و نوجوان فارابی منتقل شد. بخشی از توفیقاتی که سال گذشته ما در سیامین جشنواره فیلم کودک داشیم، ناشی از همان سیاستهایی بود که در شورای راهبری سینمای کودک و نوجوان اتفاق افتاده بود. یکی از این سیاستها، تفکیک داوری و نمایش فیلمهای کودک از فیلمهای نوجوان بود. این موضوع منجر به این شد که خانوادهها بهراحتی برای تماشای فیلمهای مورد نظرشان، دست به انتخاب بزنند. این تفکیک بخشها کمک بسیاری به نمایشها و داوریها کرد.
همانطور که اشاره کردید، سال گذشته داوریها بهصورت جداگانه انجام شد و گزارشها نشان میدهد که این موضوع، تاثیر بسیار مناسبی بر جشنواره فیلمهای کودکان و نوجوانان گذاشته است. اوضاع امسال جشنواره چگونه است؟ آیا امسال نیز داوریها بهصورت جداگانه صورت میپذیرد؟
از نظر مقررات تعداد آثار، داوریها و نوع برگزاری، سی و یکمین جشنواره فیلمهای کودکانونوجوانان، تفاوتی با سال گذشته ندارد. رویکردی که سال گذشته آغاز شده است، در امسال هم ادامه پیدا میکند. امسال با سازمانهای مردمنهادی که در عرصه سینمای کودک و نوجوان در حال فعالیت هستند، تعاملاتی داشتهایم. اطلاعات جامعی از فیلمهای حاضر در جشنواره فیلمهای کودکان و نوجوانان در اختیار این سازمانهای مردمنهاد قرار دادهایم تا این سازمانها کودکان و نوجوانان را با جشنواره و فیلمهای آن آشنا کنند.در سال گذشته که جشنواره کودک در فصل تابستان برگزار شد، بازخوردها و شرایط برگزاری مناسب بوده است و امسال توجه بیشتری برای حضور قشرهای گوناگون کودک و نوجوان شد.
سال گذشته اعلام کردید که درباره تعداد جوایز جشنواره فیلمهای کودک و نوجوان تصمیمگیری میکنید. تصمیمتان چه شد؟
سال گذشته بعد از اعلام مقررات، شورای راهبری به این جمعبندی رسید که بخش کودک از نوجوان جداگانه داوری شود. این موضوع کمی جوایز ما را افزایش داد و اختتامیه طولانی شد. امسال جوایز به تعداد مجموع جوایز مقررات سابق است تا با طولانی شدن مراسم مواجه نشویم. تعداد جوایز جشنواره امسال حدود ۳۰ جایزه است و عناوین و جوایزی که شبیه به هم بود، حذف شده است.
چه جوایزی از جشنواره کسر شده است؟
بخشی از جوایز فنی و هنری حذف شده است؛ چون در جشنواره فیلم فجر و جشن خانه سینما به وجوه فنی فیلمها بیشتر توجه میشود. جشنواره کودک و نوجوان یک جشنواره مخاطبمحور است و وجوه فنی فیلمها در جشنوارهها و رویدادهای دیگر مورد ارزیابی قرار میگیرند. اما برای اینکه حق فیلمهایی که نوآوری خاصی دارند، ضایع نشود، تعدادی جوایزه ویژه در نظر گرفتهایم.
عموما فیلمهایی که در جشنوارههای مختلف سینمایی کشورمان برگزیده میشوند، در اکران شکست میخورند. مشکل کار کجاست؟ آیا داوریها اشتباه است یا اینکه سلیقه مردم با فیلمهایی که برگزیده میشوند جور در نمیآید؟
همیشه اینگونه نیست. فیلمهای برگزیده جشنواره سال قبل «بیست و یک روز بعد» و «قهرمانان کوچک» بودند که اکران موفقی هم داشتند؛ اما گاهی فیلمها با وجود وجوه هنری با سلیقه مخاطبان سازگاری ندارد و علاقه مردم الزاما وجوه برجسته هنری یک فیلم نیست. برخی از فیلمها از هر دو وجه هنری و مخاطبپسند بودن برخوردارند. برخی دیگر تنها از یک وجه برخوردار هستند. مثلاً آثار مرحوم عباس کیارستمی از جمله آثاری هستند که از نظر هنری جایگاه بسیار والایی دارد؛ اما از نظر جذب مخاطب، مخاطبشان را در درازمدت پیدا میکنند. این آثار بیشتر از جهت تاثیرگذاری مهم هستند
در این چند سالی که بهعنوان دبیر جشنواره کودک و نوجوان انتخاب شدهاید، همواره از تخصصی برگزار کردن جشنواره سخن گفتهاید. چه کارهایی انجام شده است که جشنواره فیلم کودکو نوجوان تخصصی برگزار شود و چه کارهایی باید در این مسیر انجام شود؟
یکی از کارهایی که انجام شد، تفکیک فیلمها برای ارتباط گیری بیشتر مخاطب با فیلمها بود. دوم اینکه ما درباره فیلمها اطلاعرسانی جامعی داشته باشیم. سال گذشته زمان ما برای اطلاعرسانی بسیار کم بود.امسال برنامهریزیهایی انجام گرفت که اطلاعرسانیها بهصورت کامل و جامع انجام شود. کار دیگری که باید انجام شود و ما امسال یک گام به سمت آن برداشتهایم، این بوده که از فرصت جشنواره برای آموزش هم استفاده کنیم. بچههای شهر اصفهان هم علاقهمند هستند که فرصت جشنواره تنها فرصت تماشای فیلم نباشد.
