آرمان - رجب طیب اردوغان رئیسجمهوری ترکیه گفت: رفتار خصمانه آمریکا در قبال ترکیه که از متحدان ناتو بوده و سختیهای زیادی را برای همراهی با واشنگتن متحمل شده، اصلا قابل توجیه نیست. به گزارش ایرنا، اردوغان طی سخنرانی در دهمین اجلاس سفیران ترکیه در آنکارا افزود: قلدرها و زورگویان عرصه اقتصادی نمیتوانند با ستیزهجویی به دستاوردهای ترکیه چنگاندازی کنند. وی شرایط امروزی حملات و بحران اقتصادی را با بحرانهای سالهای ۱۹۹۴، ۲۰۰۱ و ۲۰۰۷ متفاوت دانست و بیان کرد: مهمترین دلیل مشکلات موجود ترکیه در زمینه مبارزه با ترور و مسائل اقتصادی، اصرار بر موضع قاطع خود در راستای منافع ملی خود است.اردوغان سازوکار اقتصادی ترکیه را سالم، قدرتمند و جاافتاده خواند و گفت: بهرغم تلاش برخیها، وضعیت به همین شکل نیز ادامه خواهد داشت.وی با بیان اینکه اخلالگران بازار ارز ترکیه تاوان پس خواهند داد، افزود: اینها شبکه اهانت به مردم ترکیه هستند و با آنها مقابله خواهیم کرد.
رئیسجمهوری ترکیه گفت: ترکیه در عرصههای اقتصادی هم مانند سایر عرصهها هماکنون با یک محاصره جدی روبهرو است و اتفاقات چند هفته اخیر این واقعیت را به همه ما نشان داد.وی تحریم و فشارهای اقتصادی علیه ترکیه را ادامه همان دشمنیهای انجامشده در رخدادهای پارک گزی استانبول و کودتای نافرجام ترکیه دانست و اظهار کرد: آنها با اقدامات اخیر، استقلال، دستاوردهای اقتصادی، افتخارات و حیثیت ملی ما را هدف گرفتهاند. اردوغان با تاکید بر ضرورت مقابله با فشارهای اقتصادی و انجام اقدامات متقابل بیان کرد: نوسانات اخیر بازار ارز و افزایش نرخ دلار پایهها و دلایل اقتصادی ندارد و همه آن نتیجه حمله اقتصادی علیه اقتصاد ترکیه است. وی خطاب به دونالد ترامپ رئیسجمهوری آمریکا با بیان اینکه «روشهای زورگویانه اعتماد بینالمللی را از بین میبرد»، گفت: نمیتوانی شب بخوابی و صبح بیدار شوی و بگویی که من اینقدر تعرفه برای واردات فلزات وضع میکنم.وی ادامه داد: از یک طرف متحد راهبردی هستی و از طرفی دیگر علیه این اتحاد اقدام میکنی و از پشت به متحد خود در ناتو خنجر میزنی و این اقدامات قابل قبول و مورد تایید ما نیست.رئیس جمهوری ترکیه تاکید کرد: مشکل به وجود آمده در نوسان نرخ ارز را در مدت زمان کوتاهی و به شکل منطقی حل کرده و در این زمینه از اقتضائات و قواعد اقتصاد بازار عدول نخواهیم کرد.وی با اشاره به آغاز اقدام قضائی علیه ادعاهایی که از طریق شبکههای اجتماعی برای اخلال در بازار ارز ترکیه مطرح میشود، افزود: به این ادعاها توجه نکنید چرا که در این شبکهها افرادی به ترور اقتصادی مشغول هستند.وی اخلالگران بازار ارز ترکیه را خائنان به کشور خواند و بیان کرد: جلو این شبکههای خیانتکار خواهیم ایستاد.اردوغان اظهار کرد: هدف همه این اقدامات این است که کشور ترکیه را بار دیگر به زیر سلطه خود بکشند ولی ما راه خود را خواهیم رفت.رجب طیب اردوغان رئیسجمهوری ترکیه همچنین طی سخنرانی در کنگره استانی حزب عدالت و توسعه در شهر ترابوزان ترکیه با بیان اینکه «بار دیگر با یک بازی سیاسی و موذیانه مواجه هستیم»، خطاب به آمریکا بیان کرد: بازی شما را دیدیم و حریف میطلبیم. وی تاکید کرد: آنچه را که نتوانستند با کودتا و اقدامات تحریکآمیز عملی کنند، میخواهند با پول و افزایش نرخ ارز انجام دهند و اسم این اقدام بهصراحت جنگ اقتصادی است.وی اضافه کرد: از نقشه آنها در ایجاد بحران ارزی آگاه هستیم و آن را به چالش میکشیم.وی با مخاطب قراردادن دولت آمریکا افزود: شما با دلار ترکیه را هدف قرار میدهید، ما نیز از راههای دیگر دنبال چاره کار خواهیم بود.رئیس جمهوری ترکیه همچنین گفت: پاسخ کسی را که به تمام کشورهای جهان از جمله ترکیه اعلام جنگ تجاری کرده است، با رفتن به سوی بازارها، همکاریها و اتحادهای جدید خواهیم داد. نرخ ارزهای خارجی در بازار ترکیه که از یک هفته پیش در حال افزایش بود، روز دوشنبه و در اولین روز هفته کاری باز هم رکورد جدیدی ثبت کرد. دیروز ارزش لیر ترکیه در برابر یورو هفتدرصد و در برابر دلار هشتدرصد نسبت به روز قبل از آن کاهش یافت.مجموع افت ارزش پول ملی ترکیه در برابر دلار طی سال جاری میلادی نیز به 2/84درصد و در برابر یورو به حدود 2/74درصد رسیده است.بهعلت افزایش مستمر نرخ ارزهای خارجی، خرید و فروش دلار و یورو در صرافیهای ترکیه نیز متوقف شده است.در پی اتخاذ تدابیر مالی و اقتصادی در قبال حملات مالی و تحریمهای آمریکا علیه ترکیه از سوی بانک مرکزی ترکیه، قیمت دلار و یورو که از صبح دیروز در حال افزایش بود، اندکی کاهش یافت. اوایل سال جاری میلادی، قیمت هر دلار 75/3 لیر در بازار ترکیه معامله میشد اما این نرخ دیروز به رقم بیسابقه 91/6 لیر رسید و با افت ارزش 2/84درصدی ارزش لیر در برابر دلار، رکورد جدیدی در بازار پولی ترکیه ثبت شد.همچنین اول سال 2018، قیمت هر یورو در بازار ترکیه 5/4 لیر بود اما با افزایش چشمگیر بهخصوص در چند روز اخیر به رقم بیسابقه 84/7 لیر رسید و ارزش لیر در برابر یورو 2/74درصد افت کرد.بروز تنش اخیر میان آنکارا و واشنگتن بر سر محکومیت حبس کشیش آمریکایی در ازمیر و اقدام متقابل دو کشور در تحریم وزرای کشور و دادگستری همدیگر، نگرانیهایی در بازارهای مالی و پولی ترکیه ایجاد کرده و موجب افزایش نرخ ارز در این کشور شده است که همچنان ادامه دارد. همچنین با اعلام تصمیم دونالد ترامپ رئیس جمهوری ایالات متحده آمریکا مبنی بر دوبرابرشدن تعرفههای واردات فلزات تولید ترکیه به آمریکا که از دیروز اجرا شد، افزایش نرخ ارزهای خارجی در ترکیه شدت گرفته است. مقامات دو کشور طی هفته گذشته برای حل اختلافات فیمابین در واشنگتن مذاکره کردند و پیشبینی کارشناسان اقتصادی ترک حاکی از کاهش نرخ دلار پس از مذاکرات بود اما افزایش دوباره نرخ دلار در بازار روز دوشنبه ترکیه نشان داد که این مذاکرات بینتیجه بوده است. بازارهای ترکیه در انتظار اعمال سیاست اقتصادی تازه دولت این کشور برای بازگشت ارزش پول ملی و ثبات است ولی کارشناسان نگران دچارشدن ترکیه به یک بحران اقتصادی در پی سقوط ارزش لیر هستند.دلیل نگرانی کارشناسان اقتصادی کاهش حدود 18درصدی شاخص بازار بورس ترکیه در سال جای، افزایش 18درصدی میزان بدهی دولتی در یک سال اخیر، افزایش نرخ تورم تا سقف 4/13درصد و کاهش سرسامآور و 84درصدی ارزش پول ملی ترکیه در برابر دلار در سال جاری میلادی است.بسیاری از تحلیلگران ترک بهویژه مفسران نزدیک به حزب حاکم ترکیه بر این باورند که افزایش چشمگیر نرخ ارزهای خارجی در بازار ترکیه که موجب ایجاد نگرانی جدی در میان مسئولان و مردم این کشور شده، فتنهای جدید علیه اقتصاد ترکیه است. ثبات در بازار ارز و جلوگیری از نوسان نرخ ارز در ترکیه از زمان روی کار آمدن حزب عدالت و توسعه در سال 2002 از جمله دستاوردهای دولت و حزب کنونی ترکیه بوده ولی در یک سال گذشته با افزایش نرخ ارز، این دستاورد به چالش کشیده شده است.