آرمان - دومین نشست سران کشورهای ایران، ترکیه و روسیه پیرامون مسائل سوریه اینبار برای حضور در آنکارا برنامهریزی شد. امید میرود که رایزنی و مذاکرات سه کشور در سطح وزرا و سران به نتیجه و راه حلی مطلوب بینجامد. مسالهای که باید در نشستها و رایزنیهای سه جانبه سران و وزرا مورد توجه قرار بگیرد این است که حل مساله سوریه به تدریج به مراحل حساس و پایانی خود نزدیک میشود به همین دلیل سه کشور اثرگذار منطقهای باید سعی کنند برای یافتن بهترین راه حل برتاثیرگذاری روی مناطق تصمیمگیری تمرکز کنند. در این میان ایران همواره مناطق ارضی سوریه وحقوق مردم این کشوردرگیر بحران را به رسمیت شناخته است اما با کمال تاسف ترکیه هرگز تمامیت ارضی سوریه را به رسمیت نشناخت نه تنها در عمل بلکه در لفاظیهای دیپلماتیک خروجی نشستها، دیدارها و رایزنیها باید تاکید عملی همه کشورها به ویژه ترکیه بر حفظ تمامیت ارضی سوریه باشد. زیرا تجزیه سوریه به نفع هیچ یک از کشورهای اثرگذار منطقهای نیست. متاسفانه دولت ترکیه با نگرشی مبتنی بر نئوعثمانیسم تلاش میکند که از بحران سوریه برای خود فرصت به وجود آورد. در حالی که ترکیه باید به تمامیت ارضی سوریه متعهد باشد و به بهانه امنیت خود حق تجزیه سوریه و حمله به مناطق ارضی سوریه را ندارد؛ این مهم مطلبی است که باید به صراحت از سوی ایران و روسیه به اردوغان اعلام شود. اگرچه اردوغان دچار چنان خودبزرگ بینی است که قطعا این هشدارها را نخواهد پذیرفت اما به هر روی باید از لفاظیهای دیپلماتیک خارج شد و برای داشتن یک هدف واحد قطعا باید تاکتیک واحد هم مد نظر قرار بگیرد. زیرا ترکیه نمیتواند در ارتباط با مسائل سوریه جلسات مشترک برگزار کند و همراه با دو کشور ایران و روسیه راهکار مشترک ارائه دهد اما خود به تمامیت ارضی سوریه متعهد نباشد. همچنین هیچ کشوری حق ندارد برای نوع حاکمیت کشوری دیگر تصمیمگیری کند. زیرا سرنوشت سوریه و آینده سیاسی این کشور تنها به مردم سوریه مربوط است. هر سیستم حکومتی که مردم این کشور انتخاب میکنند باید مورد اقبال و استقبال همه کشورهای جهان از جمله سه کشور ایران، ترکیه و روسیه قرار بگیرد. علاوه بر این، غرب از جمله آمریکا تلاش میکند به جای حل مشکل سوریه، سنگاندازی کند. ایالات متحده تلاش میکند با تحریک سوریها و با چشم بستن روی جنایت سعودیها در یمن، کماکان عربستان را در سوریه فعال نگاه دارد. بنابراین باید این اطمینان به سعودیها داده شود همانطور که آمریکاییها به صراحت مکررا اظهار کردند درصدد بهرهبرداری مالی، مادی و دوشیدن برخی از کشورهای منطقه به ویژه عربستان هستند. از این رو، با نگاهی صادقانه به مساله سوریه و واقعیتهای موجود در منطقه باید همه کشورهای منطقه در جهت حل مشکل سوریه گام بردارند تا بحران سوریه به نحوی حل شود که همه کشورهای خاورمیانه و همسایههای سوریه در منطقه احساس آرامش کنند. بنابراین به عربستان توصیه میشود که بیش از این دلارهای نفتی خود را صرف نقش آفرینیهای نیابتی نکند بلکه با کشورهای خاورمیانه و همسایگان خود برای حل بحران سوریه وارد تعامل شوند؛ این مهم بهتر از آن است که بخواهند از طریق آمریکاییها کاری را انجام دهند. زیرا آمریکا به عنوان یک پیمانکار منافع مادی خود را میبینند. در نهایت امید میرود که رایزنیها و نشستهای سهجانبه سه کشورایران، ترکیه و روسیه به یک دستاورد مشخص بینجامد و آن دستاورد مشخص باید حفظ تمامیت ارضی سوریه و تعیین سرنوشت سیاسی سوریه به دست مردم این کشور باشد.