اقدام ترامپ تبلیغی است نه عملی

آرمان - رئیس جمهور در کمپین انتخاباتی خود انتقال سفارت آمریکا از تل‌آویو به بیت‌المقدس را وعده داده بود که اکنون یک سال پس از ریاست‌جمهوری خود درصدد است این وعده را عملی سازد. این حرکت دونالد ترامپ با مخالفت بسیاری در آمریکا روبه‌رو شده و سازمان‌ملل نیز بدین‌علت که یکی از قطعنامه‌هایش در ارتباط با بیت‌المقدس است، با این طرح مخالفت کرده است. از سوی دیگر بیشتر متحدان اروپایی آمریکا بجز جمهوری چک حداقل تا زمان کنونی در کنار ترامپ قرار نگرفته‌اند. بیانیه آقای مکرون در الجزایر علیه آمریکا نیز بسیار تند بود و بازتاب‌های آن در جهان اسلام و جهان عرب حکایت از محکومیت اقدام اخیر ترامپ داشت. به‌نظر می‌رسد 3 عامل ترامپ را به ‌این عمل تشویق کرده است. نخست اینکه او می‌خواهد با این کار شخصیت خود را در میان حامیان خود و صهیونیست‌ها موجه جلوه داده و به قولش نسبت به انتقال سفارت آمریکا به بیت‌المقدس متعهد بماند. دیگر اینکه با توجه به وضعیت آشوب‌زده منطقه و مشغولیت شدید کشورهای عربی که وضعیت بسیار نابسامانی دارند، لابی صهیونیستی این زمان را بهترین فرصت برای طرح انتقال سفارت از تل‌آویو به بیت‌المقدس می‌داند. از سوی دیگر نیز ترامپ احتمال می‌دهد این اقدام با واکنشی جدی از جانب کشورهای عربی و اسلامی روبه‌رو نخواهد شد. باید اذعان داشت، ترامپ پیش از این اقدام به‌صورت تلفنی با ملک سلمان و روسای تعدادی از کشورهای دیگر به گفت‌وگو پرداخته بود و در عین حال سخنرانی اردوغان را شاهد بوده‌ایم که موضع تندی نسبت به موضوع ابراز کرد. در این راستا باید توجه داشت که اگر این مخالفت‌ها صرفا در فضای سخنرانی و اظهارنظر بماند، عملا پس از مدتی خودبه‌خود فضا شکسته شده و اتفاقی نیز نخواهد افتاد. کشورهای اسلامی باید در مخالفت با اقدام اخیر آمریکا جدی باشند. باید دید اردوغان طبق گفته خود کشورها را جمع کرده و اجماع و اکثریتی را برای برگزاری نشست تشکیل خواهد داد یا خیر. گرچه مهم‌تر از برگزاری نشست نوع عملکرد و تصمیم‌گیری‌هایی است که در این نشست رخ خواهد داد. آنها اگر فقط به صدور بیانیه خشک و خالی بسنده کنند، عملا اتفاقی رخ نداده است. از این رو تصور می‌شود چنانچه فلسطینی‌ها برای مخالفت با این طرح به مقابله جدی که منجر به درگیری وسیعی شود بپردازند، فشار سنگینی بر افکارعمومی جهان و کشورهای مسلمان عرب خواهند آورد که آنها از موضع لفظی بیرون آمده و به اقدامات عملی سوق داده شوند. البته در این چارچوب کارهایی نیز می‌توان انجام داد تا کشورهای عربی و اسلامی را به واکنشی عملی هدایت کرد. اگر هم قرار است بیانیه‌ای منتشر شود، باید متضمن اقدامات عملی و به‌خصوص مسائل اقتصادی علیه آمریکا باشد. از سوی دیگر باید اقدامات حقوقی بین‌‌المللی انجام داد، چون این اقدام با قطعنامه سازمان‌ ملل تعارض دارد و مساله بیت‌المقدس همچنان لاینحل باقی مانده است. سازمان ملل معتقد است که‌ این مساله مناقشه‌ای بین‌المللی میان اعراب و رژیم صهیونیستی است که باید حل شود و در هیچ زمانی نیز نپذیرفته که بیت‌المقدس پایتخت یک کشور شود. از این رو به نظر می‌رسد اگر هم طرح ترامپ اجرا شود، جایگاه رژیم صهیونیستی در جهان تغییری نخواهد یافت، چون جهان این مساله را نمی‌پذیرد و آمریکا نیز با این کار تحت فشارهای بیشتری قرار خواهد گرفت ولو اینکه آقای ترامپ فکر کند این مساله به‌زودی حل خواهد شد یا گامی به سمت صلح طولانی ‌مدت است. لازم به‌ذکر است که اگر سازمان ملل به ‌این قضیه ورود کند، صرفا بیانیه‌ای توصیه‌ای خواهد داد و حتی اگر این مساله به شورای امنیت نیز برود، با وتو آمریکایی‌ها مواجه خواهد شد. آن‌طور که وزارت خارجه آمریکا گفته حداقل 3 سال زمان می‌برد تا محل سفارت آمریکا تغییر کند. این درحالی است که هیچ‌کدام از کشورهای دیگر چنین اقدامی نخواهند کرد و این مساله تعارضاتی را به‌دنبال خواهد داشت. با درنظرگرفتن زمان 3ساله ‌این طرح و پایان دوران ترامپ شاید اتفاقات دیگری نیز رخ دهد. از این رو باید اذعان داشت، اهمیت طرح مساله انتقال سفارت آمریکا به بیت‌المقدس بیش از آنکه بعد عملی داشته باشد، بعد رسانه‌ای و تبلیغی دارد..