پاکستان باید حملات خود به افغانستان را متوقف کند
آرمان ملی آنلاین - علیرضا پورحسین: در روزهایی که پنجشیر شاهد حملات شدید طالبان به این منطقه است، خبرها حاکی از آن است که ارتش پاکستان نیز حملاتی به این منطقه انجام داده و مواضع مقاومت ملی افغانستان علیه طالبان را هدف قرار داده است. اتفاقی که منجر شد حتی ایران نیز نسبت به این حملات موضع گیری کند. ورود مستقیم پاکستان به جنگ داخلی در افغانستان، تبدیل به حرکتی شد که دستان بازیگران مخفی این عرصه را نمایان کرد. میدانی که همچنان انتقادات زیادی بهواسطه عدم ورود ایران به آن شنیده میشود. ابهامی که به نظر میرسد روز گذشته از سوی نمایندگان مجلس نیز مطرح شده است و برخی از مقامات نظامی ایران در جلسهای غیرعلنی به آن پاسخ دادهاند. ابهامی که به نظر میرسد ریشه در تحلیل معادلات پیچیده افغانستان دارد. در راستای بررسی این مساله «آرمان ملی» گفت و گویی با محمود عباسزاده، سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس داشته است که در ادامه میخوانید.
در جلسه مجلس با مقامات نظامی کشور در خصوص افغانستان تصمیمگیری خاصی گرفته شد و چه مواردی مطرح شد؟
جلسهای با فرمانده نیروی قدس سپاه در مجلس به صورت غیرعلنی برگزار شد که محوریت آن بررسی آخرین وضعیت افغانستان بود. آن چه که مشخص است، یکی از کشورهایی که در وضعیت امروز افغانستان نقش بسزایی دارد، آمریکاست. دولت این کشور به مدت 20 سال، به بهانهای واهی افغانستان را در مرزهای شرقی ایران به اشغال خود درآورد و پس از 20سال بدون آنکه زیرساختهای امنیت را در افغانستان ایجاد کند، این کشور را ترک کرد. آنچه که مسلم است، خروج آمریکا از افغانستان به نفع کل منطقه خواهد بود. ایران نیز بارها عنوان کرده است که خواستار خروج آمریکا از منطقه بوده است. تجربه نشان میدهد که آمریکا اگر از نقطهای خارج می شود، توطئههای خود را پایان نمیدهد. بر همین اساس در جلسه مجلس نیز مطرح شد که ایران باید براساس منافع ملی خود عمل کند. تحرکات در افغانستان رصد میشود و بازی بازیگران در این کشور دیده میشود و براساس منافع خود تصمیم گیری خواهیم کرد. مشخصا افغانستان امن با ثبات اقتصادی، سیاسی و اجتماعی، بهترین شکل افغانستان برای ایران است. ما خواستار جنگ داخلی در افغانستان نیستیم و خواهان حفظ تمامیت ارضی این کشور هستیم. رسیدن افغانستان به این
مرحله از رشد و توسعه مشخصا بدون توجه به اراده مردم دست نیافتنی است. ایران نیز در راستای اراده مردم افغانستان گام خواهد برداشت و در هر زمینهای نیازباشد به این کشور کمک خواهیم کرد. اینگونه نیست که ما نسبت به افغانستان منفعل باشیم و هیچگاه نسبت به افغانستان بیتوجه نبودهایم. امروز ایران در افغانستان و افغانستان در ایران، منافع اقتصادی دارد. اینکه عنوان میشود که ایران نسبت به جنگ در افغانستان بیتفاوت است، در راستای این است که میخواهند ایران را وارد توطئه و نقشه برخی کشورها کنند اما ایران در این زمینه ساده لوحانه عمل نمیکند.
در صورتی که جنایتها در افغانستان بیشتر شود و پاکستان حملات خود را به افغانستان بیشتر کند، باز هم ایران ورود نخواهد کرد؟
ایران مخالف دخالت خارجی در امور افغانستان است و مشخصا چنین اقداماتی نتایج خوبی ندارد. امنیت مقولهای نیست که بتوان از بیرون به یک کشور دیگر تزریق شود. ملتی که سرنوشتش را خود تعیین نکند، هم خود و هم همسایگانش متضرر میشوند. بعضی از بازیگران منطقهای امروز پیچیده عمل میکنند و عملکرد شفافی ندارند. ایران در این میان از پاکستان درخواست میکند که این کشور کمک کند تا مردم سالاری در افغانستان محقق شود و به اراده مردم افغانستان احترام گذارد. مشخصا با فشار نظامی نمیتوان در افغانستان مسالهای را حل کرد. انتظار ما از دولت پاکستان این است که به نظرمردم افغانستان احترام بگذارد. سخنگوی وزارت خارجه ایران نیزبه خوبی این پیام را به پاکستان منتقل کرد که حمله علیه مردم افغانستان محکوم است.
ایران به چه علت از مستضعفین عراق و سوریه حمایت کرد اما از مردم بیدفاع افغانستان دفاع نمیکند؟
نباید فراموش کرد که در افغانستان وضعیت متفاوت است و دولتی بر سر کار بود که با کمک آمریکا روی کار آمده بود. با این وجود ایران حسن همجواری با افغانستان داشت و روابط خوب اقتصادی با این کشوردر عرصههای مختلف برقرار کردیم. آمریکا در این کشور هزینههای زیادی کرده بود و عملا یک دولت نزدیک به این کشوردر افغانستان حاکم بود. به همین علت ما شاهد بودیم که مردم افغانستان نیز از دولت اشرف غنی راضی نبودند و طالبان با کمترین مقاومت وارد شهرها میشد. اگر مردم افغانستان از دولت اشرف غنی راضی بودند که در مقابل طالبان مقاومت میکردند.
مقاومت ملی پنجشیر که وابسته به آمریکا نیست، به چه علت از این جریان حمایت نمیشود؟
باید توجه داشت که در عراق و سوریه دولت مستقر وجود داشت و دولتهای این کشورها از ایران درخواست کمک کرده بودند و ایران نیز به درخواست کمک آنها جواب مثبت داده بود. در مورد پنجشیر، سیاست ایران یک سیاست عقلانی و با محاسبه است. ایران در افغانستان اولویتهایی دارد و این اولویتها پیگیری میشود و در حوزهای که نیاز باشد کمک انجام میشود. امروز برخی قدرتهای فرامنطقهای نقشههایی دارند و ممکن است با ورود به افغانستان، نقشهای که کشیدهاند، تکمیل شود. ایران با اطلاعات دقیق در خصوص افغانستان تصمیم گیری میکند. در زمان اشغال عراق توسط آمریکا نیز برخی میخواستند ایران تصمیمهای خاص بگیرد و وارد یک جنگ جدید شود.
اولویتهای ایران در افغانستان چه مواردی است و آیا احمد مسعود از ایران درخواست کمک کرده است؟
اطلاعی ندارم که آیا احمد مسعود از ایران درخواست کمک کرده است یا خیر. امروز اولویت اصلی ایران در افغانستان این است که از جنگ داخلی در این کشور جلوگیری کند. اولویت بعدی ما تحقق اراده تمام مردم افغانستان است. طبق این اولویتها ایران تصمیم گیری میکند. بازی در جنگهای نیابتی پیچیده است. در افغانستان نیز یک سناریو پیچیده طراحی شده است و ایران این سناریو را کاملا حدس زده است.
