آماده‌باش آمریکا مقابل جهان سایبری

آرمان - حملات سایبری به بخش مهمی از تهدید علیه کشورها تبدیل شده است؛ بخشی که دولت‌ها می‌توانند علیه یکدیگر استفاده و به راحتی خود را از پذیرش مسئولیت آن مبرا کنند. حقوق بین‌الملل و مجازات‌های بین‌المللی هرچند در مورادی که حدود آن مشخص شده نیز نتوانسته موفق عمل کند اما در مجموع در حوزه سایبری قانون یا کنوانسیونی هم وجود ندارد که به استناد آن دولت‌ها بتوانند پیگیری‌های لازم را انجام دهند. شاید مهم‌ترین حملات سایبری که در حال حاضر شکل گرفته اقدامات علیه انتخابات در ایالات متحده است. حزب دموکرات آمریکا معتقد است حملات سایبری روسیه تاثیر مهمی بر سرنوشت انتخابات آمریکا داشته است. هنوز در آمریکا بر سر این موضوع تحقیقات کامل نشده است. نهادهای اطلاعاتی و امنیتی به واکاوی اسناد می‌پردازند تا دقیقا مشخص شود روسیه تا چه میزان بر انتخابات در آمریکا تاثیر گذاشته است. هرچند مقامات مسکو چنین دخالتی را بارها تکذیب کرده‌اند اما به نظر می‌رسد واقعیت چیز دیگری است. با وجود هجمه‌های سنگینی که علیه ترامپ در این مورد وجود دارد، رئیس‌جمهور آمریکا بعد از دیدار با ولادیمیر پوتین اظهاراتی را بیان کرد که با واکنش تند سیاستمداران آمریکایی همراه شد. ترامپ از تلاش برای ایجاد یک قرار مشترک سایبری با روسیه خبر داد. واکنش‌ها در آمریکا در نهایت منجر به عقب نشینی زودهنگام دونالد ترامپ شد و او گفت بعید می‌داند چنین طرحی در آینده نزدیک با روسیه قابلیت اجرایی داشته باشد. اما تهدیدات سایبری تنها به این حوزه محدود نمی‌شوند. روند روبه‌گسترش این موضوع موجب هشدارهای مختلفی شده است.

53‌ میلیارد دلار ضرر

یک شرکت انگلیسی در گزارشی هشدار داده حمله سایبری بزرگی در ابعاد جهانی می‌تواند منجر به ضررهای هنگفت اقتصادی با میانگین 53‌ میلیارد دلار شود. این عدد با خرابی‌های یک بلای طبیعی بزرگ نظیر طوفان سال 2012 در آمریکا قابل مقایسه است. شرکت مشهور به لویدز آو لاندن در این گزارش که با مشارکت شرکت سای‌ینس تهیه کرده به بررسی ابعاد احتمالی ضررهای اقتصادی یک حمله هکری فرضی به یک ارائه‌کننده سرویس‌های کلاود و حملات سایبری به سیستم‌های اپراتوری کامپیوتر تحت مدیریت شرکت‌های تجاری سراسر جهان پرداخته است. این در حالی است که شرکت‌های بیمه تلاش زیادی می‌کنند تا هزینه‌های آسیب‌پذیری بالقوه مربوط به حملات سایبری را به دنبال افزایش خطرات سایبری و افزایش توجه به بیمه‌های سایبری برآورد کنند. یکی از چالش‌های بزرگ این حوزه فقدان اطلاعات مربوط به سوابق است که بر اساس آن بیمه‌کنندگان می‌توانند فرضیه‌هایشان را پایه‌گذاری کنند. مدیرعامل شرکت لویدز آو لاندن به رویترز گفت: از آنجا که حوزه سایبر، مجازی است، کار خیلی سختی است که بفهمیم در یک حادثه بزرگ چه میزان ضرر وارد خواهد شد. در همین حال بر اساس اعلام شرکت سای‌ینس هزینه‌های اقتصادی حمله به یک ارائه‌کننده کلاو از مرز هشت‌میلیارد دلار ضرری که باج‌افزار واناکرای در ماه مه در جهان برجای گذاشت، بیشتر خواهد شد. همچنین هزینه‌های اقتصادی شامل اخلال‌گری در کار تجارت و تغییرات سیستم‌های کامپیوتری نیز می‌شوند. این گزارش بعد از آن منتشر می‌شود که دولت آمریکا نسبت به حملات هکری به بخش‌های انرژی و هسته‌ای در آمریکا به شرکت‌های صنعتی هشدار داد. در ماه ژوئن ویروسی تحت عنوان «نات‌پتیا» در ابتدا با آلوده‌کردن سیستم‌هایی در اوکراین به شرکت‌های تجاری سراسر جهان گسترش یافت. این ویروس باعث اختلالات در فعالیت‌های بندری،‌ شرکت‌های حقوقی و کارخانه‌ها شد. شرکت سان‌ینس می‌گوید: ویروس نات‌پتیا باعث ضرر اقتصادی 850‌میلیون‌دلاری شد.آمریکا به عنوان بزرگ‌ترین اقتصاد جهان، تاثیرگذارترین بازیگر سیاسی یکی از اهداف اصلی سایرین برای حملات سایبری است؛ موضوعی که موجب شد درجدیدترین خبر اعلام شود آمریکا می‌خواهد فرماندهی مستقل سایبری ایجاد کند. هرچند پیش از این هم بحث ایجاد چنین پایگاهی در دستور کار قرار گرفته بود اما به نظر می‌رسد بالاخره این فرماندهی تاسیس خواهد شد. دولت واشنگتن پس از چندین ماه تاخیر برنامه‌ ایجاد فرماندهی مستقل سایبری را به منظور انجام عملیات دفاع سایبری و به امید افزایش توانایی آمریکا برای مقابله با اقدامات سایبری علیه داعش و سایر دشمنانش، نهایی می‌کند. بر اساس این برنامه فرماندهی سایبری آمریکا در نهایت از آژانس امنیت ملی این کشور جدا می‌شود. اجرای این طرح تاکنون با تاخیر فراوان همراه بوده اما مقام‌های این کشور می‌گویند انتظار دارند تصمیم‌گیری و اظهارنظر نهایی در هفته‌های آتی صورت گیرد. این مقام‌های آمریکایی که خواستند نامشان فاش نشود، گفتند: هدف از ایجاد این فرماندهی دادن اختیار بیشتر برای انجام فعالیت‌هایی به منظور مقابله با اقدامات در فضای مجازی در کنار آژانس امنیت ملی آمریکاست که مسئول نظارت و جمع آوری مکالمات تلفنی، داده‌های اینترنتی و سایر داده‌های اطلاعاتی از سراسر جهان است. ایجاد این فرماندهی سایبری به صورت مستقل می‌تواند فضا را برای انجام اقدامات مناسب‌تر به منظور مقابله با اقدامات خلاف قانون در فضای مجازی بازتر کند. این اقدام از سوی دولت واشنگتن بازتاب تهدیدهای گسترده ناشی از حملات سایبری، اقدامات گروه‌های تروریستی و هکرهاست که در سال‌های اخیر گسترش یافته است. آمریکا به صورت بی‌سروصدا مدت‌های زیادی در فضای سایبری فعالیت کرده و اطلاعات زیادی را در این خصوص جمع‌آوری کرده است. مقام‌های آمریکایی می‌گویند، پس از آنکه دونالد ترامپ به عنوان رئیس‌جمهوری آمریکا انتخاب شد، جیمز ماتیس به عنوان وزیر دفاع ایالات متحده این برنامه را مورد پیگیری قرار داد اما بحث درباره جزئیات اجرایی‌شدن این برنامه چندین ماه به طول انجامید. هنوز مشخص نیست که چه مدت طول می‌کشد تا فرماندهی سایبری ارتش آمریکا فعالیت مستقل خود را آغاز کند. برخی از مقام‌ها بر این باورند که این فرماندهی هنوز آمادگی عملی‌شدن و انجام فعالیت‌های مقابله با تهدیدات در فضای سایبری را ندارد و باید به تجربیات آژانس امنیت ملی آمریکا تکیه کند.