از خیابانهای ناامن تا چالش امنیت جهانی
آرمان - چالشهای جهان یکیدو تا نیست؛ اقتصادی، امنیتی و سیاسی هستند. اینها دانهدرشتهای مشکلات را در خود جای دادهاند. اغلب سیاستمداران هم حالا بخش زیادی از اعتماد عمومی به خود را از دست دادهاند. در حالی که رهبران بزرگترین و قدرتمندرین کشورهای اقتصادی و سیاسی در هامبورگ آلمان گرد هم آمدهاند تا راهکارهای بهبود وضع موجود جهانی را بررسی کنند، خیابانهای هامبورگ مملو از معترضان خیابانی است که توانستهاند خشم خود را در یکی از مهمترین اجلاسهای جهانی به رخ رهبران جهانی بکشند. چالشهای اقتصادی شاید مهمترین عامل باشد برای مردمی از اروپا که شرکتهای چندملیتی آنها را دور میزنند و با احداث کارخانههای خود در آسیا یا دیگر نقاط از امتیاز کارگر ارزان استفاده میکنند؛ فرایندی که جهانیشدن نام گرفته و تا کنون مخالفانی از این جنس کشورهای در حال توسعه داشت، امروز به داخل کشورهای سطح یک جهانی هم کشیده شده است؛ آنچه آمریکا ترغیبکننده اصلی آن بود اما امروز دونالد ترامپ در تلاش است تا بازار اقتصاد آزاد را دور بزند.
هامبورگ غرق در خشم
به گفته پلیس، شورشها در نخستین ساعات صبح شنبه بسیار خشونتآمیز بود و پلیس مجبور به اعزام صدها نیرو برای دستگیری معترضانی شد که با میلههای آهنی و کوکتل مولوتف شهر را به آشوب کشیده بودند. به گفته پلیس صبح دیروز ۱۳ معترض بازداشت شدند و حدود ۵۰۰ تن از اغتشاشگران به سوپرمارکتها و مغازههای کوچک حمله کردند و خودروها را آتش زدند و با آتشزدن سطلهای زباله مانع تردد شدند. اعتراضات در طول روز گذشته در هامبورگ نیز شدت داشت. پلیس برای متفرقکردن معترضان از آب پرفشار و گاز اشکآور استفاده کرد. ۱۵۹ مامور پلیس و تعداد قابلتوجهی از معترضان زخمی شدند. اعتراضات در روز اول نشست گروه ۲۰ از اولین ساعات روز جمعه توسط معترضان با آتشزدن خودروها، شکستن پنجرهها و حتی پرتاب مواد آتشزا به سمت پلیس برگزار شد. حتی گروه کوچکی از معترضان با ایجاد اختلال در ترافیک هامبورگ و مسدودکردن راه به دنبال جلوگیری از ورود رهبران گروه ۲۰ به محل اجلاس بودند. برنامه سران گروه ۲۰ از جمله دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا و ملانی ترامپ، بانوی اول این کشور به دلیل اعتراضات گسترده در این شهر محدود شد.۲۰ هزار مامور پلیس و پلیس ضدشورش برای تامین امنیت اجلاس دوروزه گروه ۲۰ اعزام شدند. بسیاری بر این باورند هرگز معترضان تا بدین حد به محل اجلاس نزدیک نبودهاند. همچنین این افراد عملکرد پلیس را جهت تامین امنیت اجلاس خوب ارزیابی کردند. آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان در واکنش به این اعتراضات اعلام کرد: من هرگونه تظاهرات صلحآمیز را درک میکنم اما اعتراضات خشونتآمیز میتواند زندگی آنها را به خطر اندازد.
هراس از تروریسم
درحالی که امنیت هامبورگ به سختی در حال تامین بود، رهبران جهان مهمترین موضوع امنیتی جهان را بررسی کردند. تروریسم و افراطیگری در سالهای اخیر در حالی رشد کرده است که به نظر میرسد قدرتهای جهانی عزم کافی برای مقابله با آن را نداشتند اما حالا وضعیت فرق کرده است؛ اگر 11 سپتامبر تنها یک حادثه استثنایی در غرب قلمداد میشد، اکنون حملات انتحاری در فرانسه، بلژیک، انگلیس و... رهبران غربی را متوجه کرده که افراطیگری بیش از هر زمانی قلب غرب را نشانه گرفته است. سران کشورهای عضو گروه 20 در روز نخست گردهمایی خود در هامبورگ با افزایش تلاشها برای مبارزه با تامین مالی گروههای افراطی توافق کرده و با صدور بیانیه مشترکی تامین مالی تروریسم را محکوم کردند. با این حال برخی اختلافات بر روز نخست نشست سایه افکنده بود. در این بیانیه آمده است: ما از تمام کشورهای عضو میخواهیم تا اطمینان حاصل کنند که FATF تمام منابع و حمایت لازم را در اختیار دارد تا به وظایفش به صورت موثر عمل کند. نباید هیچ فضای امنی برای تامین مالی اقدامات تروریستها در هیچ جای جهان وجود داشته باشد. در ادامه بیانیه مشترک رهبران گروه ۲۰ آمده است: ما قویا تمام حملات تروریستی در سراسر جهان را محکوم میکنیم و متحد و قاطع برای مبارزه علیه تروریسم و منابع مالی آن ایستادهایم. این اقدامات وحشیانه اراده ما را برای ارتقای امنیت خود و حفاظت از شهروندانمان تقویت میکند. تروریسم یک پدیده زشت جهانی است که باید با آن مبارزه شود و پناهگاههای امن تروریستها در تمام نقاط مختلف جهان برچیده شود. بار دیگر تاکید داریم تمام اقدامات در راستای مقابله با تروریسم باید طبق منشور سازمان ملل متحد و تمام مقررات قوانین بینالملل از جمله قوانین بینالمللی حقوق بشر باشد.
خط پررنگ اختلافات
هرچند بر سر موضع تروریسم در میان رهبران جهان اجماع صورت گرفته اما موضوعاتی نظیر تغییرات آبوهوایی و مسائل تجاری اختلافات عمدهای بهویژه میان آمریکای ترامپ و طرفهای دیگر به وجود آورده است. کسری تراز تجاری آمریکا در سالهای اخیر و افزایش نرخ بیکاری از دلایلی بود که ترامپ را در مقابل هیلاری کلینتون به پیروزی رساند و حالا جهان با چالش رئیسجمهور آمریکا روبهروست. خروج ایالات متحده از پیمان آبوهوایی پاریس که چندی پیش رخ داد، نگرانیهای بسیاری را درباره آینده جهان و پدیده گرمشدن زمین ایجاد کرده است. باید دید روند جهانیشدن چگونه راه خود را ادامه میدهد. در حالی که گروههای طرفدار محیطزیست قدرت بیشتری کسب کردهاند و در تلاش هستند اقتصاد مبتنی بر محیطزیست را ترویج دهند، با موانعی چون ترامپ روبهرو خواهند شد. از سویی دیگر رکودی که در تجارت جهانی دیده میشود و افزایش بیکاری در اقتصادهای پیشرفته اقتصاد آزاد و کاپیتالیسم را با بحرانهای گوناگونی در کشورهای توسعهیافته و در حال توسعه روبه رو کرده است. اقتصاد آزاد و کاپیتالیسم تا کنون بحرانهای بزرگی را پشت سر گذاشته، از جمله بحران 1929 که منجر به مقدمات جنگ جهانی دوم شد و یا دهه 70 میلادی که بدون جنگ توانست راه اصلاح خود را پیدا کند.
