آرمان - امین نایینی: پیونگیانگ تعطیلی روز استقلال آمریکا را به کام مقامات امنیتی و ارشد دیپلماتیک آمریکا تلخ کرد. آزمایش موشک بالستیک از نوع دوربرد خط قرمز جدیدی است که کرهشمالی از آن عبور کرده است. درحالی که این کشور زیر شدیدترین تحریمهای بینالمللی قرار دارد اما همچنان جدای از جامعه بینالملل به آزمایشهای موشکی پیدرپی خود مشغول است. شبهجزیره کره با روی کارآمدن دونالد ترامپ روزهای پرتنشی را سپری میکند. گویی کیم جونگاون میخواهد به ترامپ ثابت کند در مسیر اقدامات خارج از عقلانیت در مقابل رئیسجمهور آمریکا کم نخواهد آورد. اتکا به سلاحهای اتمی چندین سال است که راهبرد پیونگیانگ برای حفظ قدرت خود بوده است. جلسه شورای امنیت ملی آمریکا درباره موشک آزمایششده جدید برگزار شد و آمریکا درخواست بررسی موضوع در شورای امنیت سازمان ملل را نیز داده است. تلاش دولت ترمپ بر اجماعی بزرگتر علیه کرهشمالی است و در این میان روسیه و چین بهعنوان کشورهایی که محتاطانه از پیونگیانگ حمایت میکنند، تحت فشار آمریکا قرار دارند تا کرهشمالی را بیشتر منزوی کنند. ادعای این کشور که موشک آزمایششده قارهپیما بود، مورد تایید نهادهای نظامی آمریکا هم قرار گرفته است؛ موشکی که این نهادها میگویند قابلیت رسیدن به خاک آلاسکا را دارد. رکس تیلرسون، وزیر امور خارجه آمریکا با محکومکردن آزمایش موشکی اخیر کرهشمالی، آن را باعث افزایش تهدیدات علیه واشنگتن توصیف کرد. تیلرسون از کشورهای جهان خواست در برابر پیونگیانگ متحد شده و اقدامی جهانی انجام دهند. وزیر امور خارجه آمریکا گفت که واشنگتن به دنبال خلع مسالمتآمیز تسلیحات در شبهجزیره کره است.
ابهام بر سر کلاهک اتمی
آنطور که گزارش شده دو موشکی که اخیرا کرهشمالی آزمایش کرده، حدود ساعت ۳ بامداد از پایگاه هوایی پانگهیون کرهشمالی شلیک شده و پیش از فرود در آبهای دریا توانسته مسافتی حدود ۹۳۰ کیلومتر را طی کند. با اینکه کارشناسان نظامی آمریکا برد موشک آزمایششده را در حد انواع قارهپیما دانستهاند، اما میگویند موشکهای کرهشمالی هنوز از توانایی هدفگیری دقیق برخوردار نیستند و پیونگیانگ هنوز به فناوری سوارکردن کلاهک هستهای روی این موشکها دست نیافته است. با این حال کرهشمالی که همواره تلاش کرده بر قدرت نظامی خود تاکید و تا حدودی درباره آن اغراق کند، در اینباره نظر دیگری دارد. کرهشمالی اعلام کرده موشک بالستیک قارهپیمایش که بهتازگی ساخته شده قادر به حمل کلاهک اتمی بزرگ است. این اظهارات فرصت دیگری به واشنگتن داده است که با مانور روی خطری برای صلح جهانی خواستار اقدامات بیشتر با هماهنگی در سطح جهانی علیه این کشور شود. یکی از سخنگویان وزارت دفاع آمریکا اعلام کرد: پنتاگون به این نتیجه رسیده که کرهشمالی روز سهشنبه یک موشک بالستیک قارهپیما را آزمایش کرده که برخی کارشناسان در حال حاضر معتقدند از بردی برخوردار بوده که میتواند به ایالت آلاسکای آمریکا و همچنین بخشهایی از خاک این کشور برسد.
چشمانی که برق میزد
خبرگزاری رسمی کرهشمالی در گزارشی به نقل از کیم جونگاون، رهبر کرهشمالی گفت: این آزمایش تواناییهای تسلیحاتی استراتژیک کشورمان را تکمیل کرده که شامل بمبهای اتمی، هیدروژنی و موشکهای بالستیک قارهپیما است. کیم جونگاون افزود: «تا زمانی که واشنگتن دست از سیاست خصمانهاش علیه کرهشمالی نکشد، پیونگیانگ با آمریکا درخصوص دستکشیدن از تسلیحات اتمی و موشکیاش مذاکره نخواهد کرد.» در گزارش خبرگزاری رسمی کرهشمالی آمده است: «کیم جونگاون در حالی که چشمانش از شادی برق میزد به مقامات، دانشمندان و تکنسینهای این کشور گفت، آمریکا از بسته هدایایی که ما مصادف با روز استقلال این کشور برایشان ارسال کردیم خوشحال نخواهد شد.» خبرگزاری رسمی کرهشمالی افزود:«کیم جونگاون به این مقامات دستور داد تا مرتبا برای آمریکاییها از این بستههای هدایای کوچک و بزرگ ارسال کنند. او متعهد شد که هرگز دست از تسلیحات اتمی نکشد و مرتبا هدایای بیشتری از آزمایشات موشکی و اتمی برای واشنگتن ارسال کند.» این خبرگزاری افزود: «این آزمایش الزامات فنی این موشک بالستیک قارهپیمای جدید را در مرحله جداسازی، ورود مجدد کلاهک اتمی به جو و کنترل این کلاهک اتمی با موفقیت محقق کرد.» کرهشمالی در حالی از انواع موشکها بهعنوان هدیه برای آمریکا نام میبرد که وضعیت اقتصادی ناشی از تحمل تحریمهای اقتصادی، مردم این کشور را در وضعیتی خطرناک قرار داده است. در حالی که خروج از مرزهای کرهشمالی امکانپذیر نیست و مردم تحت تدابیر شدید امنیتی کنترل میشوند، در ماه گذشته میلادی دستکم دو نفر جان خود را خریدند و موفق شدند با فرار از این کشور خود را به کرهجنوبی برسانند.
رزمایش آمریکا و کرهجنوبی
در همین حال آمریکا و کرهجنوبی نیز علاوه بر واکنشهای دیپلماتیک به آزمایش موشکی پرداختند. فرماندهی نیروهای آمریکایی در کرهجنوبی اعلام کرد: ارتش آمریکا و کرهجنوبی رزمایش نظامی مشترکی برای مقابله با اقدامات کرهشمالی انجام دادند. این رزمایش با حضور نیروهای ارتش دو کشور و به کارگیری موشکهای تاکتیکی سطح به سطح برگزار شد. نیروهای آمریکایی همچنین هشدار دادند که درصورت تلاش برای اقدامات تحریکآمیز دیگری از سوی کرهشمالی این موشکها میتوانند به سرعت وارد عمل شوند. موشک به کارگرفتهشده در این رزمایش، یک موشک رهگیر سطح به سطح است که توسط کمپانی تسلیحاتسازی لاکهید مارتین آمریکا ساخته میشود. برد آن 300 کیلومتر است و میتواند اهداف را در داخل قلمروی دشمن هدف قرار دهد. این موشک رهگیر را میتوان از پرتابههای راکتی شلیک کرد. موشک «هیونمو 2» کرهجنوبی نیز که در این رزمایش موشکی به کار برده شد، بردی 800کیلومتری دارد اما به دلیل توافق ویژه 2012 میان سئول و واشنگتن برد آن کاهش پیدا کرده است. این موشک پیش از رزمایش روز سهشنبه چهار بار مورد آزمایش قرار گرفته بود که آخرین آن مربوط به تاریخ 23 ژوئن سال جاری میلادی است.
واکنش چین و روسیه
در همین حال رکس تیلرسون، وزیر امور خارجه آمریکا هشدار داد: «هر کشوری که میزبان کارگران کرهشمالی باشد و برای پیونگیانگ کمکهای اقتصادی یا نظامی فراهم کند و یا در اجرای قطعنامههای سازمان ملل ناکام باشد به نوعی به این دولت خطرناک کمک کرده است.» وی افزود: «تمامی کشورها باید بهصورت علنی به کرهشمالی نشان دهند که اقدامات آنها برای دنبالکردن برنامههای تسلیحاتی اتمیشان پیامدهایی به همراه دارد.» این صحبتهای وزیر خارجه ایالات متحده به نظر میرسد مخاطبی جز چین و روسیه نداشته باشد. مقامات این دو متحد کرهشمالی نیز به آزمایش جدید موشکی واکنش نشان دادند. ولادیمیر پوتین، رئیسجمهوری روسیه پس از دیدار با شی جینپینگ، همتای چینیاش در کنفرانسی خبری در مسکو گفت: «ما توافق کردیم که از ابتکارعملهای مشترکمان بر مبنای برنامه قدم به قدم روسیه برای سازش کره و ایدههای چین برای توقف فوری فعالیتهای موشکی و اتمی کرهشمالی و همچنین توقف مانورهای نظامی مشترک آمریکا و کرهجنوبی، حمایت کنیم.» شی جینپینگ نیز گفت: «ما معتقدیم که جهان بسیار ناآرام و آشوبزده است و درگیریهای داخلی بهطور مداوم پدیدار میشوند و مشکلاتی از جمله مساله شبهجزیره کره و بحران سوریه همچنان پیچیده و بغرنج ماندهاند.»
کارت کرهشمالی
به نظر میرسد چین و روسیه تمایلی برای فشار عملی بر کرهشمالی ندارند. در حالی که توان نظامی روسیه در کنار توان اقتصادی چین بهعنوان یک قطب تمامعیار مقابل هژمونی آمریکا قرار گرفته است به نظر میرسد بازی با کارت کرهشمالی مقابل آمریکا برای پکن و مسکو از درجه اهمیت بالایی برخوردار باشد؛ موضوعی که موجب میشود آمریکا نیز در برخورد با پیونگیانگ با دستانی بسته عمل کند و قدرت مانور بالایی نداشته باشد.