عذرخواهی و جبران اشتباه
آرمان - وقتی شما یک قانون اجتماعی را نقض کردهاید عذرخواهی نشان میدهد شما به آن قوانین کاملا واقف هستید و معتقدید چنین قوانینی باید وجود داشته باشد و نقض آنها اشتباه محض است. این کار موجب میشود دیگران بدانند شما متوجه رفتار نامناسبتان شدهاید و همین مساله به آنها احساس آرامش و امنیت میدهد. عذرخواهی سبب میشود شان و احترام کسی که به او صدمه زدهاید دوباره به او بازگردد. وقتی به او بگویید میدانید همه چیز تقصیر شما بوده، آزردگی و جراحتهای روحیاش التیام یافته و احساس بهتری پیدا میکند.برای ترمیم صدمات عاطفی که در رابطه انسانی ما بروز یافته است، باید تلاش کنیم که ابتدا خطای خود را بیابیم و سپس آن را بپذیریم اما مشکل این است که هنوز عده بیشماری به آن درجه از مهارت عاطفی نرسیده اند که صمیمانه از دیگران عذرخواهی کنند و موضع دفاعی به خود نگیرند. هنر ظریف اعتراف به اشتباه و طلب بخشش، آخرین مهارت سواد عاطفی است که هر کسی باید به درستی آن را بیاموزد.معذرت خواستن از صمیم قلب به دیگران یادآورمیشود که شما به رفتار اشتباه خود افتخار نمیکنید و هرگز قصد ندارید آن را تکرار کنید. با این کار به دیگران یادآور میشوید شما از آن دسته افرادی هستید که به طور کلی مراقب رفتارشان بوده و برای رفتار خوب ارزش قائل هستند، هرچند گاهی اشتباه کنند.
دلیل سخت بودن عذرخواهی
برای برخی افراد، عذرخواهی پذیرش این موضوع است که آنها افراد نالایقی هستند که معمولا اشتباه میکنند و وجودشان با نقص و خطا همراه است. برخی نیز معتقدند اگر پس از یک دعوا زودتر از دیگری عذرخواهی کنند به معنای قبول تقصیر است و مسئولیت تمام آن درگیری به ناحق به گردنشان میافتد. آنها فکر میکنند اگر از دیگری عذرخواهی کنند موجب میشوند طرف مقابل گناه سهم خود در ایجاد درگیری را نپذیرد و همه خطاها را متوجه آنها نماید. گاهی اوقات هم حس میکنند ممکن است عذرخواهی موجب شود تمام توجهها به خطای پیشآمده جلب شود، خطایی که بهتر است فراموش شود. در هر حال در شرایط مناسب عذرخواهی مناسب به تمام مشکلات پایان میدهد و میتواند ارزشهای مشترک را تائید کند و احساسات مثبت را به وجود بیاورد.
چگونه عذرخواهی کنیم
وقتی متوجه شدید کار ناپسندی انجام داده و فردی را رنجانیدهاید باید از او عذرخواهی کنید، اما آیا میدانید چگونه باید عذرخواهی کرد؟ این روشها میتواند راهنمای شما باشد:
مسئولیتپذیر باشید
مسئولیتپذیری یعنی پذیرفتن اشتباهاتی که موجب صدمه رساندن به دیگری شده و مهمترین و فراموششدهترین بخش اکثر عذرخواهیهاست. مثلا وقتی میگویید: متاسفم که از حرفم ناراحت شدی، یعنی اینکه من حرفی نزدهام که تو ناراحت شوی و این واکنش تو اصلا منطقی نیست.
ابراز پشیمانی کنید
وقتی میخواهید عذرخواهیتان موثر واقع شود، خیلی مهم است ارزش ابراز ندامت را بدانید. مسئولیت پذیرفتن مهم است، اما اینکه طرف مقابل بداند شما چقدر از رفتارتان پشیمان هستید نیز از اهمیت خاصی برخوردار است. دیگران از اینکه ببینند شما به جهت اینکه موجب ناراحتیشان شدهاید، ناراحت هستید اندکی احساس آرامش خواهند کرد. گفتن جملاتی از این قبیل که: «ای کاش باملاحظهتر رفتار میکردم»، «ای کاش احساس تو را هم در نظر میگرفتم»، «امیدوارم عذرخواهیام را بپذیری»، نشاندهنده پشیمانی خالصانه شماست.
درصدد جبران برآیید
اگر راهی وجود دارد که میتوانید اشتباه خود را جبران کنید، حتما آن را انجام دهید. در واقع این کار بخشی از عذرخواهی صادقانه است و اینکه نشان دهید واقعا از رفتارتان پشیمان هستید و میخواهید اوضاع را رو به راه کنید. مثلا اگر حرف بدی زدهاید باید با گفتن سخنی خوب موجب احساسات خوب در فرد شوید. یا اگر کاری کردهاید که اعتماد فرد از شما سلب شده باید کاری کنید این اعتماد از دسترفته بازسازی شود.
