زودهضم‌ها و دیرهضم‌ها

کربوهیدرات‌ها

با این توضیحات پرواضح است که مواد غذایی غنی از کربوهیدرات‌ها در گروه مواد غذایی زود‌هضم و مواد غذایی چرب و پرفیبر در رده مواد غذایی دیرهضم قرار می‌گیرند. همآن‌گونه که ذکر شد غذاهای زود‌هضم عمدتا ترکیبات حاوی کربوهیدرات‌های تصفیه شده نظیر غذاهای حاوی قندهای ساده، شکر، آرد و برنج سفید و سایر مواردی است که فیبر ناچیزی دارند یا اصلا ندارند. توجه داشته باشید که تمامی غذاهای حاوی کربوهیدرات زود‌هضم نیستند و برخی از آنها در گروه غذاهای دیرهضم قرار می‌گیرند؛ این ترکیبات حاوی کربوهیدرات‌های پیچیده هستند نظیر حبوبات، لوبیاها، عدس، غلات، جو، جو دوسر، آرد سبوس‌دار، برنج‌های حاوی سبوس یا پوست‌گیری نشده و...

چربی‌ها

از آنجا که غذاها و ترکیبات سرشار از چربی و مواد سرخ شده معده را دیر تخلیه می‌کنند، دیرهضم هستند. رژیم‌های غذایی چرب و مصرف بیش از حد مواد سرخ کردنی با افزایش وزن و چاقی و همچنین افزایش خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی‌وعروقی، دیابت، پرفشاری خون و سایر بیماری‌های مزمن در ارتباط هستند؛ لذا لازم است به منظور حفظ وضعیت سلامتی مطلوب در حد امکان از مصرف آنها پیشگیری شود. لبنیات و محصولات لبنی پرچرب نیز در دسته غذاهای دیرهضم هستند و توصیه می‌شود تا حد امکان از انواع کم‌چربی یا حتی بدون چربی آنها استفاده شود. توصیه می‌شود چربی گوشت و پوست مرغ به خوبی گرفته شود.

میوه‌ها و سبزیجات

به‌طور کلی میوه‌ها نسبت به سبزیجات هضم راحت‌تری دارند، بخصوص میوه‌های آبدار نظیر هندوانه، خربزه، طالبی، انگور و... این میوه‌ها در مقایسه با میوه‌های دیگر نظیر سیب، موز، آلو، انجیر و... فیبر کمتری داشته و سریع‌تر معده را ترک خواهند کرد. میوه‌های خشک مانند خرما خشک، برگه زردآلو، کشمش، انجیر خشک و... نسبت به انواع تازه و با پوست آنها هضم سریع‌تری دارند. از آنجا که سبزیجاتی نظیر انواع کلم مانند کلم پیچ، بروکلی، گل کلم و بروکسل، تره‌فرنگی، پیاز و هویج خصوصا انواع خام آنها غنی از فیبر هستند، هضم دیرتری خواهند داشت، در عین حال سرشار از آنتی‌اکسیدان‌ها و فیتوکمیکال‌هایی هستند که برای سلامتی ضروری هستند.

نکات

مواد محرک دستگاه گوارش نظیر غذاهای پرادویه، پرچرب، شکلات و کافئین به میزان زیاد سبب ایجاد مشکلات گوارشی شده و هضم را با مشکل روبه‌رو می‌کنند لذا تعادل در مصرف آنها باید مد نظر واقع شود.غذاهای زودهضم از آنجا که سریع هضم و جذب شده و قند خون را بالا می‌برند، در افرادی نظیر ورزشکاران در حین تمرینات جهت حفظ سطوح طبیعی قندخون و نیز در افرادی که به‌طور مکرر دچار افت قندخون می‌شوند می‌توانند مورد استفاده قرار گیرند. به‌طور کلی مصرف قندهای ساده توصیه نشده و بهتر است با کربوهیدرات‌های پیچیده جایگزین شوند.

مصرف زیاد سبزی‌ها

محققان بر اساس تحقیقات پزشکی جدید خود دریافتند: مصرف زیاد سبزی‌های حاوی فیبر و عناصر غذایی طبیعی به میزان زیاد به هضم گوشت قرمز کمک می‌کند و تا حد فراوانی از زیان‌ها و مشکلات ناشی از پیروی از یک رژیم غذایی سرشار از این گوشت‌ها می‌کاهد. این تحقیقات امکان کاهش تاثیر منفی مصرف زیاد گوشت قرمز بر سلامت انسان را درصورت مصرف آن به همراه مقادیر زیادی سبزی به‌ویژه سبزی‌های سرشار از فیبر پیشنهاد می‌کند. این تحقیقات را محققان مرکز آمریکایی «مطالعات مواد غذایی و پیامدهای آن» انجام دادند و در جریان آن مصرف گوشت قرمز با تخمیر کربوهیدرات‌ها یا بدون آن را بر روده موش‌ها بررسی کردند.

مواد خوراکی دیرهضم

کلم بروکلی و کلم برگ خام: این گیاهان غنی از فیبر و ماده مغذی است که برای بدن بسیار مفید است، اما نفخ آور است. خوشبختانه، با پختن آن یا قرار دادن آن در آب جوش برای چند دقیقه، ترکیب سولفور آن خنثی می‌شود.

ناگت‌های سرخ شده مرغ: مصرف غذاهای چرب و سرخ شدنی برای معده مضر است.

غذاهای تند: فلفل تند که طعم تندی به غذا می‌دهد باعث ناراحتی دیواره مری و در نتیجه سوزش سردل می‌شود.

کاکائو (شکلات): افراط در خوردن این ماده لذیذ باعث اختلال در سیستم گوارش می‌شود.